Search Results
Bu sitede ara
Boş arama ile 5406 sonuç bulundu
- Duyguların sayılardan daha önemli olduğunu kanıtlayan eşsiz, sürükleyici ve esprili bir aşk hikâyesi
Goodreads Yılın En İyi Aşk Romanı seçilen Aşkın Formülü okurlarını, modern romantizmi tüm yönleriyle öğrenebilmek için bir eskort tutmaya karar veren otistik bir kadının yürekleri ısıtan, hem komik hem de dokunaklı macerasına davet ediyor. Kendisi de otizm spektrum bozukluğu tanısını alan Hoang’ın ilk romanı Aşkın Formülü, her şeyi nasıl toplarsanız toplayın, duyguların sayılardan daha önemli olduğunu kanıtlayan eşsiz, sürükleyici ve esprili bir aşk hikâyesi… Sıradışı kahramanı Stella Lane’nin hikâyesiyle tüm dünyada okurların büyük beğenisini toplayan Helen Hoang üç kitaplık serisinin ilk kitabı olan Aşkın Formülü, Türkiye’de Epsilon logosu ve Tuba Özkat’ın çevirisiyle okurlara ulaşıyor. Stella'nın evlenip bir aile kurma zamanı çoktan geldi ama koca demek, erkek arkadaş demekti. Erkek arkadaş demek, randevuya çıkmak demekti. Randevu demek ise seks demekti. Ve tüm bunlar Asperger olan Stella için tam bir kaostan ibaretti. Matematikte ne kadar uzmansa bu konularda tam bir felaketti. Stella’ya göre tüm bunların çözümü pratik yapmaktan geçiyordu ve her şeyi kendisine öğretebilecek bir eskort tutmak tüm derdini çözecekti. Ve yolları büyüleyici eskort Micheal’le kesişti… Artan faturalarla karşı karşıya kalan Michael, ek para kazanmak için yakışıklılığını ve çekiciliğini kullanmaya karar vermişti. Ancak eskortluk yaparken katı bir prensibi vardı: Aynı müşteri ile bir daha görüşmemek. Stella ile karşılaştığında ise bu prensibi gözden geçirmesi gerekir. Stella aşkın formülünü keşfedebilecek midir? Yoksa bu dünyada kalbinizin ne için çarptığını belirlemek için yeterli veri yok mudur? Helen Hoang, asla konuşmayan o utangaç kişi. Ta ki konuşmaya başlayana kadar. Sonrasında ağzından çıkanlar hep en talihsiz şeyler oluyor. İlk romantik romanını sekizinci sınıftayken okudu ve o zamandan beri de bağımlısı. 2016 yılında, eskiden Asperger sendromu olarak bilinen, otizm spektrum bozukluğu tanısını aldı. Yolculuğu, Aşkın Formülü’ne ilham oldu. Şu anda kocası, iki çocukları ve evcil balığıyla birlikte San Diego, California’da yaşamakta. AŞKIN FORMÜLÜ Helen Hoang Epsilon Yayınları, 2023 Çeviri: Tuba Özkat
- Bir arayış şarkısı:Gözler, Kanatlar, Çiçekler, Kuyruklar.
Deniz Gezgin yeni romanı Gözler Kanatlar Çiçekler Kuyruklar'da, yerkürenin en kuytularına nüfuz edip yaşama ve yaşamın karşısında duran güçlere ses veriyor. Mevsimlerin değiştiği, denizlerin dibe yüzdüğü, göçlerin tersine çevrildiği bir zaman... Dünyanın dört bir yanı yaşamasızlığın hükmü altına girmiş, yapay varlıklar çoğalırken her köşeye değişmeyen ölümcül bir işleyiş sinmiştir. Yine de anbean gelişigüzel bir hareket biçimlenip canlanır; dağlar, taşlar, sular ve uzuvlar yaşamı yaşanır kılacak kıpırtıyı canlı tutup kimseyi yolda bırakmazlar. İlk bakışta göze görünmeyen patikalar birbirlerine bağlanıp, uzayıp iç içe geçer, ağlar örerler. Deniz Gezgin, Ahraz ve YerKuşAğı'ndan sonra sınırsız bir hayal gücüyle biçimlendirdiği yeni romanıyla yerkürenin en kuytularına nüfuz edip yaşama ve yaşamın karşısında duran güçlere ses veriyor. Gözler Kanatlar Çiçekler Kuyruklar dünyanın gözyaşlarının söküldüğü masmavi bir volkanda köklenen Luçe ile alıkonduğu Yuva'dan özgürlüğe kaçıp sıkı sıkı hayata tutunan Kara'nın bir durup bir ilerledikleri bir yolculuğun hikâyesini, birlikte söyledikleri bir arayış şarkısını anlatıyor. Deniz Gezgin, 1981'de İstanbul'da doğdu. Ege Üniversitesi Protohistorya ve Önasya Arkeolojisi Bölümü'nü bitirdi. Mitos derlemeleri 2007 yılında Bitki Mitosları ve Hayvan Mitosları, 2009 yılında Su Mitosları adlarıyla yayımlandı. 2019'da Doğa Defteri adlı çalışmayı hazırladı. İlk romanı Ahraz'ın (2012) ardından 2017'de ikinci romanı YerKuşAğı yayımlandı. GÖZLER KANATLAR ÇİÇEKLER KUYRUKLAR Deniz Gezgin Can Yayınları, 2023 Dizi: Çağdaş Tür: Roman 96 s.
- Öykü: Yüreğimi Sarartan Mimoza
"Mevsimlere göre giydirirdi ruhunun çıplaklığını. Kışın gönlünün köşesindeki buzları çözdürmek için ateşin başında otururdu da bir türlü eritemezdi." Selahattin Anatürk Mutfakta hummalı bir hazırlık başladı geceden. Numan’ın fırından çıkardığı zeytinli poğaçanın kokusu tüm sahile yayıldı. Hatta sokak lambasının tepesinde dönen kırlangıçlar da çektiler kokuyu içlerine. Daha neşeli döndüler gecenin yıldızlı semalarında. Gagalarına aldıkları mis gibi poğaça kokusunu boğazdaki kefallere dağıttılar. İçindeki zeytini de martılara attılar simitlerine katık yapsınlar diye. Yaz iyice başını çıkardı saklandığı kuytudan. Şarkı mırıldanıyor artık Numan. Şarkının mevsimi sonunda geldi. Her yaz içi dışı böyle ırmak gibi coşar, dili ağzı gümüş makara gibi çözülürdü. Yoksa dağlık, tepelik, ovalıktır Numan. Yükseklere çıktıkça üşürsün. Düşersin. Mevsimlere göre giydirirdi ruhunun çıplaklığını. Kışın gönlünün köşesindeki buzları çözdürmek için ateşin başında otururdu da bir türlü eritemezdi. Bir tek kitapları ısıtırdı gönlünü. O da yarım yamalak. Yalnızlık kışın daha çok üşütürdü sırım gibi ellerini. Oh be yaz geldi artık dedirten gündü bugün. Ayakları çoraptan çıkınca yüzüne de bir gülücük geldi oturdu. Üzerindekileri teker teker attı. Bedeniyle birlikte ruhunu da hafifletti. Gülüşü de gittikçe büyüdü yanaklarında. Bir yandan da piknik sepetini yerleştiriyordu eli ayağı birbirine karışarak. Evi sepete sığdırsa yeridir. Başında dönüp durdu geceden beri. Keten gömleğinin yakasını iyice sıyırıp ılık esintiyle doldurdu içini. Koca evin boşluğuna inat. Sepetten önce kendi tastamam oldu. Ne de olsa üstündekilerle birlikte atmıştı kara kışın ağırlığını arka odadaki gardırobun üstüne. Sabah yedi gibi yokuşun başında çalan korna sesiyle uyandı. Yatak odasının penceresi bahçedeki demir kapıya paralel yola cepheydi. Her mevsim yalnızlığını taşıyordu bu merdivenlerden kıvrıla kıvrıla. Yolunu gözlediği kimsesi olmayınca insanın yüreği pır pır eder böyle günlerde. Öyle bir gündü bugün. Aynısının dışında. Onu bekleyenin olduğu günün sabahıydı. Tatlı yorgunluğun kollarından kopup eyvah geldiler diye fırladı ayağa. Eli ayağına kaldığı yerden dolanmaya başladı. “Sepete koyacak başka bir şey var mıydı?” derken sabaha karşı uyuya kalmıştı. Saat altıda ayağa dikilirdi yoksa. Sabaha kadar uyku tutmamıştı deniz gecesi gözlerini. Görülmüş şey değildi yoksa bu yaptığı. Hoş daha ne görmüştü ki! İnsanlık hali der geçilirdi. İnsanlık haliydi. Oysa her şey insana dair değil mi? Uğur ile Gül el salladılar bahçe kapısının önünde duran arabadan. Bekliyoruz acele etme diye bağırdılar. Pencereden uzattığı başını hemen geliyorum dercesine sallayarak, saçlarını taramadan eline ne geçtiyse giyip attı kendini dışarıya. Hatta turuncu şortun altına giydiği çorabın birinin krem birinin beyaz olduğunu çok sonra anladı. Oysa uyumun içinde kendine has bir uyumu vardı. Titizdi. Hiç ona göre değildi bu durum. Madara olacaktı Uğur ile Gül’e. Ya da tam tersi şansı olacaktı uyumsuz çorapları. İlk kez uyumsuzluğu ile gurur duyacaktı belki de kim bilir? Uğur ile Gül evin önünde sigaralarını yakmış beklerlerken bir yandan da gülüyorlardı. Bizim Numan âşık olmuş galiba yoksa geceden kapıda dikilirdi diyen Uğur’a, kaşlarını çatarak baktı Gül. “Çocuk her zaman mı yapıyor Allah aşkına dalga geçmenin sırası mı Uğur?” diyerek bahçedeki yeni dünyanın dalından çıkardı hıncını. Daha olgunlaşmamış yeni dünyalar merdivenlerden aşağıya yuvarlanırken Numan’ın geldiğini görüp sustular. Utana sıkıla merdivenlerinden inerken daha kendi demeden yüzünün mahcup hali özür diledi arkadaşlarından. Yere saçılan yeni dünyaları yemiş gibiydi yüzü. Oysa aynı üniversiteden mezun olmuşlardı. İnsanlık haliydi. İnsana dairdi. Yüreği annesinin vitrinindeki iğne oyasının inceliğindeydi. İğne oyasının üstündeki kristal çay bardağının içinden dökülen mimoza kurusunun izi çıkmıştı yüreğinde. O yüzden sarımsı bir leke var içinde. Ta içinde. Derinlerde. Böyle kalsın da zaten. Hangimizin içinde öbek öbek leke yok ki... Karası, kızılı, kırmızısı, küllüsü. Sarımsı lekelerin olduğu yürekleri daha da kirletmesinler. Onlar hep öyle kalsın… Elindekileri bagaja özenle yerleştirdi Numan. Arabanın arka kapısını açıp tam oturacakken birden dondu kaldı. Yüzünü buz kesti. Yutkunup derin bir nefes alarak arka koltuğa zar zor oturdu. Uzun bir sessizliğe gömüldü. “Nasılsın? Dün gece dinlenemedin galiba? Hiç sesin soluğun çıkmadı? Piknik için neler yaptın bakalım? Oğlum iyi misin bir cevap ver? Sanki Amerika’ya giden uçağı kaçırdın ha alt tarafı on dakika kapıda sigara telledik. Orada mısın oğlum?” diyen soruların ardı arkası kesilmiyordu. Uğur işte her zamanki gevşekliğiyle Numan’ın içindeki sarılığa bir damla daha leke sürüyordu. Cevapsız kalan sorulara bir yenisi daha ekleniyordu. “Çok konuşmazsın, iyisin hoşsun ama bu kadar da sessizliğe bürünmez ki bir insan be kardeşim,” diyerek sonunda arkasına döndü Uğur. Gül bahçedekinin aynı bakışı tekrar fırlattı Uğur’a. Yeter, üstüne gitme dercesine omzuna dokundu. Numan hiç oralı olmadı. Sadece sol tarafına dönüp dünyanın bütün gülücüklerinden koparıp yanağına kondurduğu en güzel gamzesiyle gülümsemeye başladı. Isınıyor, çözülüyor, kışını yaza döndüren yalnızlığının en zarif örtüsüne bakıyordu. İpekten, dokunsan parmaklarını yakacak kadar pürüzsüz örtüye. Pembenin en güzeliydi. Saçları balkonuna doğan güneşin huzmesiyle boyanmıştı sanki. Gönlünün sarılığı ağarıyordu. Bembeyaz oluyordu. Uğur’un sorusunu, ona baktığını, Gül’ü, sabahı, pikniği, sepeti, nereye gittiklerini, kendini, her şeyi unuttu. Sadece ve sadece sol tarafına bakıyordu. Gördüğü şeyin rüya olmaması için gözlerini sımsıkı kapatıp tekrar açıyordu. Açınca tekrar gülümsemeye başlıyordu. Fatih Ormanları’nda yemyeşil ağaçların altındaki yoldan geçerlerken gözlerini açtı. Gül, lise arkadaşı Çağla’yı Numan’la tanıştırmak için arkaya döndü. Arka camdan yayılan ışık o kadar güçlüydü ki bir türlü onları göremedi. Gözleri kamaştı. Çağla, Numan’ın ayaklarındaki çoraplara kenetlenmiş dünyanın en güzel resmine bakıyordu. Anaokulunun en şirin çocuğu yanındaydı sanki. İçini mayıs çiçekleri dolduruyordu. Al al mor mor. Işıl ışıl saçları pencereden esen rüzgârda savruldu. Saçları arada bir Numan’ın omuzlarına dokunuyordu. Saçlarının kokusunu içine çektikçe bir şarkı mırıldanmaya başladı Numan. En sevdiği şarkıyı söylüyordu bugün. Dünyanın en güzel kadınına. Şimdi besteledi. Ağaçların yapraklarının hışırtısı, rüzgârın tınısıyla en güzel şarkısını söylüyordu. Çoraplarının renklerini çok sevdim ben Çağla diye bir ses geldi kondu parmaklarına. İlk bestesini çalmak için dizlerine dokundu. Çocukken çok güzel piyano çalardı. Ben zeytinli poğaça diye karşılık verdi Numan. Tekrar gülümsedi. Birden Uğur’un omzunu sıkıca tutup arabayı durdurmasını istedi. Küçükken annesine bahçeden koparıp verdiği mimoza geldi aklına. O gün yüzüne okkalı bir tokat yemişti. Bir an irkildi. İnmekle inmemek arasında gidip geldi. Sonunda inebildi. Arabanın yanına diz çöktü. Dizlerini karnına çekti. Parmaklarını ısırmaya başladı. Göz yaşları parça parça yere dökülüyordu. Annesinin yüzü gözünün önünden gitmiyordu. Çorapları asfaltın ziftiyle karardı. Bir el dokundu parmaklarına. Ben Çağla, zeytinli poğaçalar çoraplarına dökülmüş galiba diyerek kulağına fısıldadı. Gülümsediler. Numan’ın annesinin yüzü yavaş yavaş kayboldu. Çağlaya baktı uzunca. Ayağa kalktı. Bagajdaki sepetten çıkardığı zeytinli poğaçayı yeşil peçeteye sarıp Çağla’nın ellerine tutuşturdu. Titriyordu. Yüreği kıpır kıpırdı. Beğenir miydi acaba? Bu sefer yüreğinde sonsuz bir umut vardı. Poğaçayı yemeye başlayınca gözlerini kısarak gülümsemeye başlayan Çağla zeytinli poğaçanın yanağına bir öpücük kondurdu. Artık ikisi de gülümsüyordu. Emindi kırlangıçlar, martılar, kefaller de bu gece gülümseyeceklerdi. Mimozanın lekesiyle sararan yüreği de gittikçe bembeyaz oluyordu.
- “Ne sevgi ne de nefret bir günlük iş değildir.”
Juan Rulfo’dan Marquez’e, Bret Easton Ellis’ten Roberto Bolaño’ya birçok önemli yazarı etkileyen Pascual Duarte ve Ailesi, yazarın Türkçe basım için yazdığı önsöz ve Alev Güçlü’nün İspanyolca aslından çevirisiyle... Büyük İspanyol yazarı Camilo José Cela’nın adını dünyaya duyurmasını sağlayan ilk romanı Pascual Duarte ve Ailesi 1942’de yayımlandığında hem üslubu hem de kurgusuyla büyük tartışmalar yarattı ve dört yıl boyunca yasaklı kaldı. Tekrar yayımlanmaya başladığında ise yarattığı heyecan fırtınası çok daha şiddetli esiyordu artık. İspanyol İç Savaşı’nın ardından, yaşanan travmayı işleyen romanlar art arda yayımlandı. Ancak Cela, bambaşka bir şey keşfetmişti: Yüzünü olaylara değil insana, karmaşık kente değil taşraya çevirmişti. Birey ile toplumun çatışmasını, şiddeti, aşkı, yoksulluğu ve suçu kendisine has “grotesk gerçekçilik”le anlattı. Ama asıl özgünlük romanın ana karakterindeydi: Pascual Duarte, işlediği suçların kökeni ve bu suçlar karşısındaki tavrıyla yeni bir kapı açmıştı. Nitekim aynı yıl Fransa’da Yabancı’nın yayımlanması ile birlikte artık yeni bir edebiyat anlayışının başladığı çok geçmeden anlaşıldı. Camilo José Cela 11 Mayıs 1916’da İspanya’nın Galicia bölgesindeki Iria Flavia’da doğdu. Ailesi başkente taşınınca Cela eğitimine dokuz yaşından sonra kilise okulunda devam etti. 1931’de yakalandığı tüberküloz sonrası yattığı sanatoryumdaki iki yılını kitap okuyarak geçirdi. 1934’te tıp fakültesine kaydolsa da, buradaki dersleri yerine edebiyat fakültesinin derslerini takip etti. Çağdaş edebiyat dersleri veren Pedro Salinas’tan oldukça etkilenen Cela, ilk şiirlerini ve yazılarını “Onunla tanışmasaydım, yazmayı bu denli ciddiye alamazdım,” dediği hocası Salinas’a gösterdi ve onun yönlendirmelerine sadık kaldı. İç Savaş patlak verince Cela’nın ve daha sonra İspanya’nın önemli entelektüelleri arasında yer alacak arkadaşlarının öğrenimleri yarıda kesildi. Cela, milliyetçi tarafta yer aldı. Savaşta yaralandı. Bu sırada şiir yazmaya devam etti ve ilk kitabını oluşturdu. 1940’ta hukuk okumaya başladı. İki büyük romanından biri olan Pascal Duarte ve Ailesi 1942’de yayımlandı. Romanın kazandığı olağanüstü başarı Cela’ya hukuk öğrenimini de yarıda bırakma cesareti verdi ve Cela hayatını yazmaya adadı. Gençliğindeki görüşlerine veya sınıfına rağmen Franco rejimi ile uyuşamadı. 1945 ve 1950 yılları arasında Arı Kovanı’nı (La colmena) yazdı. Roman, uzun bir sansür sürecinin sonunda 1951’de yayımlanabildi ve kısa bir süre sonra yasaklandı. Barcelona’da kaçak bir şekilde ve Meksika’da farklı edisyonlar halinde baskıları yapıldı. Bu kitapta yer alan “Sallantıda Kalmış Kimi Sayfaların Bitmemiş Hikâyesi” bölümünde anlatılan uzun bir edisyon ve sansür süreci geçiren kitap resmî basım iznini ancak 1963’te alabildi. Cela, 1956-1979 yılları arasında Mallorca’daki Papeles de Son Armadans adlı edebî dergiyi yöneterek politik fikirleri nedeniyle “edebî sürgün”de olan yazarların ürünlerini yayımladı. Şiir, roman, öykü, gezi kitabı, deneme, fabl türlerinde art arda eserler vermeye devam eden Cela, Franco’nun ölümünden sonra daha aktif bir yaşam sürmeye başladı ve politik görevler de üstlendi. Aldığı başlıca ödüller arasında, daha önce “dışkıyla kaplı” dediği Cervantes Ödülü de olan Cela, 1989’da “Zengin ve yoğun nesri”nden ötürü Nobel Edebiyat Ödülü’ne layık görüldü. Kendisine has gerçekçiliğin en iyi örneğini verdiği Arı Kovanı romanı, 1982’de Mario Camus tarafından beyaz perdeye aktırılan Cela, filmde küçük bir rol de aldı. On ikisi roman olmak üzere çeşitli türlerde yetmiş eser verdi. “İspanya’nın Cervantes’ten sonraki en önemli yazarı” olarak da nitelendirilen Jose Cela, 2002 yılında hayata gözlerini yumdu. PASCUAL DUERTE VE AİLESİ Camilo José Cela Olvido Kitap, 2021 Çeviri: Alev Güçlü 136 s.
- Her yeni yolun sonunda yeni bir insan, yeni bir hikâye vardı.
Hayatla hikâyenin iç içe geçtiği bu büyülü topraklarda Neylan köklerini, kendisinden gizlenen gerçekleri bulacaktı. Her yeni yolun sonunda yeni bir insan, yeni bir hikâye vardı. “Her şeyden önce uzak hatıralarım vardı benim, onu önce rüyalarımda yaşadım, sonra yıllar içinde sözcüklerimi buldum, gerçeğimi buldum, bulduğum anda tüm anılarım hikâyelere dönüşmeye başladı. Hangisi gerçek, hangisi hayal artık bilemiyordum. Kâh unuttum kâh hatırladım. Unutulmaya yüz tutan tüm hikâyelerimi derin sulara batırdım, göklere saldım, üzerine topraklar attım. Böylece kaybettiğimi sandım ya da kaybettiğimi umdum. O gece kendi içime uzandım, orada uzun süre sere serpe yattım. Ve nakış işlercesine kendimi yeniden yarattım. Kıymetli bir cevher çıkarırcasına, zahmetle, kanımla, canımla içimden çekip çıkardım. İşte anlatılmaya değer yegâne hikâyem de bu oldu.” İrem Uzunhasanoğlu, 1983 yılında İstanbul’da doğdu. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi’nde Amerikan Filolojisi okudu, Cambridge Üniversitesi’nde Uluslararası Öğretmenlik eğitimi aldı, New York Üniversitesi’nde Eğitim Yüksek Lisans’ını tamamladı. On sene boyunca Işık Lisesi ve Robert Kolej’de İngiliz Edebiyatı dersleri verdi. İlk romanı Gitme, Gül Yanakların Solar’da (2015) Türkiye Yunanistan nüfus mübadelesini ve göçü anlattı. Yazı yazmak isteyenler için, yaratıcılığı ve eleştirel düşünceyi destekleyen 365, Her Güne Bir Yazı (2016) isimli bir kitap derledi. İkinci romanı Ufkun Öte Yanı 2018 senesinde yayımlandı. Spencer Holst, Neil Muhherjee, Virginia Woolf ve William Shakespeare’in eserlerini Türkçeye çevirdi. Çevirmenliğin yanı sıra çeşitli edebiyat dergileri ve gazetelerde yazılar kaleme almakta ve roman yazmaya devam etmektedir. İrem Uzunhasanoğlu Doğan Kitap, 2023 Tür: Roman 296 s.
- Geçmiş, şimdi ve gelecek...
Geçmiş, şimdi ve gelecek; IV. Murad döneminden bir cellat ve hırsız, bugünden yarı deli bir yazar/ressam, gelecekten bir dedektif... Ömer İzgeç, farklı zamanlara ait bu kişilerle ilginç bir tarikatın peşine düşürüyor okurları. Bir madalyonun, bir tarikatın, bir ejderin izindeki karakterlerin kendi aynalarına bakmak mecburiyetinde kalmalarına şahit oluyoruz. Fevkalbeşer Sair Bey ve Suskunluğu, güzel ve heyecanlı bir maceranın ötesinde yansımalar sunuyor okuyucuya. Bir madalyona, kâğıtlara ve rüyalara işlenen ejderler, derisinde aynalı pulları ve zümrüdi gözleriyle bu hikâyelere eşlik ediyor. “Bir cinayet işlendi ve ben hepsini gördüm. Ama önce kendimden bahsetmek isterim. Her şeyden önce, bu odaya adım atanlar duvarlardaki diğer resimlerden önce beni fark ederler, bunu söylemek isterim. Ben karanlık bir ormanın içinde, üzerlerinde gece kuşlarının uyukladığı, lanetli ağaçların arasında dinlenen kızıl bir ejderim. Zümrüdi gözlerimdeki sertlik, aynalı pullarla kaplı kuyruğumun iriliği sizi yanıltmasın; bu karanlık orman, resmi gören sizin gibi resmin içinde olan beni de ürpertiyor çünkü. Oysa, hareket edecekmiş gibi görünen şu ağaçlar, şimdi dalların üzerine sinmiş uyuklayan ancak uygun an geldiğinde nereden peydahlandığı belli olmayan yüzlercesiyle beraber aniden saldırıya geçip bedenimi didikleyecek gibi duran şu sevimsiz kargalar, bakın, en üstteki ağaçların arasına konuşlanmış şu gözler benim gibi her an durağan ve cansız. Ben yalnızca donuk bir ejderim. Şimdi, sizin hareketli dünyanızda olanları anlatmak bana düştü, ne tuhaf.” Ömer İzgeç 1980 yılında Ankara’da doğdu. Mühendislik eğitimi gördü. Metinleri; Hayalet Gemi, altZine ve altkitap gibi platformlarda yer aldı. 2001-2003 yıllarında arkadaşlarıyla beraber İz Dergi’yi çıkarttı. Fevkalbeşer Sair Bey ve Suskunluğu adlı ilk romanını Ekim 2003’te tamamladı. İstanbul’un Sakinleri (2018) adlı seçkide "Tüyün Ağırlığı" adlı öyküsüyle yer aldı. FEVKALBEŞER SAİR BEY VE SUSKUNLUĞU Ömer İzgeç İthaki Yayınları, 2023 Tür: Roman 160 s.
- Çarpıcı bir suç hikâyesi:Şiddetin Tarihi.
Édouard Louis'nin çarpıcı, yürek burkan romanı Şiddetin Tarihi, Ayberk Erkay'ın çevirisiyle Türkçede. 2012, Paris. Édouard Louis arkadaşlarıyla yediği Noel yemeğinden sonra gece yarısı evine dönerken, yolda tanıştığı bir adamın ısrarına dayanamayıp onu evine davet eder. Reda ona çocukluğunu ve babasının Cezayir'den kaçarak nasıl Fransa'ya geldiğini anlatır. Gecenin geri kalanını sohbet ederek, gülerek geçirirler. Fakat bir süre sonra işler değişir: Reda bir anda tarifsiz bir şiddetin failine dönüşürken, Édouard'ın payına düşense seçmediği bir hikâyenin kurbanı, seçmediği bir acının taşıyıcısı olmaktır. Şiddetin Tarihi, o gece yaşananların izini sürerken, şiddetin kökenlerini, doğasını ve onu tırmandıran dinamikleri, göçmenlik, ırkçılık, eril şiddet ve travma üzerinden anlamlandırmaya çalışan bir araştırmaya girişiyor. Édouard Louis 1992 yılında, Fransa'nın kuzeyindeki Amiens şehrinde, işçi sınıfına mensup bir ailede doğdu. Ailesinde üniversiteye giden ilk kişi olarak École Normale Supérieure'e girdi. Daha sonra siyasal bilimler üzerine yüksek lisans yaptı. 2013'te adını Édouard Louis olarak değiştirdi. 2014'te büyük yankı uyandıran otobiyografik romanı Eddy'nin Sonu'yu, 2016'da Şiddetin Tarihi'ni, 2018'de ise Babamı Kim Öldürdü'yü yazdı. Homofobiyi, ırkçılığı, egemenlerin zorbalığını, işçi sınıfını ve sosyal eşitsizliği odağına alan kitapları yirmiden fazla dile çevrildi. Günümüzün en etkili genç yazarlarından biri olarak gösteriliyor. ŞİDDETİN TARİHİ Édouard Louis Can Yayınları, 2023 Çeviri: Ayberk Erkay Dizi: Çağdaş Tür: Roman 184 s.
- Altıyedi sanat edebiyat dergisinin “Kış - 2023 sayısı” çıktı
Altıyedi sanat edebiyat dergisinin “Kış - 2023 sayısı” (14. sayı), “Kutuplaşma” başlıklı dosya konusuyla çıktı. Derginin başyazısında Kürşat Coşgun, "Diyalektiğin tunç yasasıdır: Doğadaki her şey zıddıyla vardır ya da her şey kendi zıddını da yaratır. Bir şeyin zıddı onun ters kutbudur. İyinin kötü, güzelin çirkin, gerçeğin yalan, savaşın barış… Biri ancak bir diğeriyle anlamlıdır, önem taşır. Birinin eksikliği ise diğerini de eksik kılar. Olması gereken kutupları yok etmek değil, iki kutbun arasındaki zenginliği ve derinliği bulmaktır. Bu zenginliği yaşayabilmektir. Yoksa siyahın olmadığı bir yerde beyaz ne renktir?" dedi. “Kutuplaşma” konulu dosyaya Ahmet Özer, Adnan Gerger, Mustafa Kemal Erdemol, Bora Ercan, Hülya Deniz Ünal, S. İpek Ortaer Montanari, Özlem Akkel, Prof. Dr. Cemal Sakalllı, Gönül Malat, Ali Kaya ve Sayra Onur katkı sağladı. Yeni sayıya öykü ve yazılarıyla Berrin Nazlı, Üzeyir Karahasanoğlu, Levent Turhan Gümüş, Gönül Tokayeva, Gülçin N. Kenneth, Esra Kahya, Erich Kastner (Kürşat Coşgun çevirisiyle), Mustafa Sezer, Mükerrem Yıldız, Almula Türedi, Doğu Karaoğuz, Özkan Mert, Nilüfer Benal, Usame Yördem, Tunç Tayanç, Suna Serdengeçti, Can Kartoğlu ve Gül Parlak katıldı. Şiirleriyle Emirhan Oğuz, Efrahim Nevzat, Mehmet Emre, Murat Tenetoğlu, İrfan Temel, Cansu Kemiksiz, Serdar Süalp, Can Aşır, Özlem Sat, İbrahim Karaca, Muhteşem-i Kâşânî (Prof. Dr. Mehmet Kanar çevirisiyle), Öcü Karakaya ve Eren Koçdemir yer aldı. Bu sayıda “Size öykü yazdıran çatışma biçimlerine kutuplaşma iklimi de dâhil midir?” diye sorduk. Soruşturmamıza yanıtlarıyla Ahmet Karadağ, Arzu Anlar Saraç, Aynur Kulak, Çağla Çinili, Deniz Faruk Zeren, Mustafa Okumuş, Neşe Cengiz, Ömer Alkan, Özlem Yanmaz, Selman Dinler ve Şeyda Başer Eroğlu katıldı. Kutuplaşma sayısının en iddialı türleri arasında söyleşiler yer alıyor. Alaaddin Kara’nın Adnan Özveri, Hakan R. Temiz’in Bahtiyar Kaymak, Yunus Aykut Kırbıyık’ın İlhan Sami Çomak, Mükerrem Yıldız’ın İsmail Doğan, Altıyedi ekibinin Kemal Aydoğan ve Üzeyir Karahasanoğlu’nun Recep Kayalı söyleşileri ilgiyi hak ediyor. Kapak tasarımı Mine Yörük’e ait olan sayının çizerleri ise Kürşat Coşgun, Betül Sinanoğlu, Tuğba Bahadır.
- “Lekesiz zihin/baharla çiçeklensin/Bağışla gitsin”
İbrahim Berksoy, Melahat Atlamaz’ın ilk şiir kitabı, Bin Turna Kuşu Dileği üzerine yazdı: "Umudun, yaşama sevincinin şiirini yazıyor Melahat Atlamaz ya da o uçsuz bucaksız evrensel şiir denizine kendince serin, berrak, billur gibi sular taşıyor." Haiku, üç dizelik kısacık bir şiir türü. "Go-Shichi-Go" (beş-yedi-beş) hece ölçüsüne göre yazılan bu geleneksel Japon şiir tarzına duyulan ilgi giderek artmakta. Okunduğunda ilk bakışta kolayca yazılabilecekmiş izlenimi verir. Oysa alıcı gözüyle okunduğunda, doğayla uyumlu ve olabildiğince yalın, duru bir anlatımla karşılaşılır. Her haiku kendi içinde bir mevsimi çağrıştırır. Kısacık üç dizede göz açıp kapayıncaya kadar anlatılan her şey olması gerektiği gibi doğal ve inceliklidir. Haiku’larda şair genellikle doğada karşılaştığı "anlık bir durum" dan yola çıkarak üç kısa dizede "şaşırtıcı" bir sona ulaşır. İlk iki dize şairin nefesini tuttuğu dizlerdir. Son dize ise şairin tuttuğu nefesi sessiz bir çığlık gibi ansızın fırlatıp attığı dizedir. Benim bu zarif şiir türüyle tanışmam yaklaşık 25 yıl kadar önce altı ay süreyle Japonya’da bir eğitim kursuna katılmamla oldu. O süre içerisinde kimi Japon şairleriyle, yazarlarıyla tanışma olanağım oldu. Birkaç kez onların şiir atölyelerine katıldım. Her biri kendilerine ayrılan yerde, tatami adı verilen hasırdan yer örtülerine bağdaş kurup tam bir duygu yoğunluğu içerisinde zihinlerinden o üç kısa dizeyi nasıl dizeceklerini geçiriyordu. Her birinin önünde bir rahle (yere yakın küçük okuma-yazma sehpası) vardı. Rahlenin üzerinde de desenli haiku kâğıtları. Şairler, zihinlerinde olgunlaştırdıkları dizeleri ellerindeki yazı fırçalarıyla önlerindeki kâğıda çiziyorlardı. İlginç bir deneyimdi benim için. Japonya’da şiirin kalemle yazılmayıp fırçayla çizildiğini orada katıldığım atölye çalışmaları sırasında öğrendim. O günlerden beri telif ya da çeviri haiku üzerine ne yazılırsa olanaklarım ölçüsünde alıp okumaya çalışıyorum. Bu ilginç şiir tarzına bir nebze de olsa katkıda bulunmak amacıyla Şiir Okuma Anları adlı kitabımda haiku ile ilgili edindiğim izlenimlere ve düşüncelere yer verdim. ODTÜ Mezunları Derneği Edebiyat Kulübü’nden tanıdığım Melahat Atlamaz’ın Bin Turna Kuşu Dileği adlı şiir kitabını (Haziran 2022) yaz sıcaklarının henüz kapımızı çalmadığı görece serin günlerde dört mevsim zenginliğinde okudum. Melahat Atlamaz’ın şiir, öykü, gezi yazısı, anı türünde yazılar yazdığını Kulüpteki paylaşımlarından biliyordum. Şimdi ise odağında haiku’ların olduğu şiirleriyle çıkageldi. Atlamaz, haiku’ya olan ilgisini şöyle özetlemiş: “Dört mevsim, gece gündüz en güzel şiirleri yazan doğa, beni de etkiliyor herhalde.” Doğayı içine sindirmiş, gündelik yaşamını olabildiğince doğayla uyumlaştırmış bir şair Melahat Atlamaz. Kitaptaki bütün şiirlerinde doğanın berrak ve duru dilinin izleri var. Şiirlerinde dile getirdiği duygu ve düşüncelerin kökeninde öz olarak doğadaki saydam ve doğallık var. Örneğin soğukta buz tutan şu iki damlaya ne demeli: “Çok soğuk hava/Buz tuttu iki damla/Gülümseyerek”… O soğuk kış günlerinin bir de kavurucu yaz sıcakları var: “Kemiriyordu/Yeşil ormanı sıcak/Buharlaşarak”… Kimi zaman da iç dünyalarda yer etmiş duru bir huzurun, dinginliğin sesi olmuş haiku Melahat Atlamaz’ın dizelerinde. Şöyle: “Lekesiz zihin/baharla çiçeklensin/Bağışla gitsin” “Gökyüzü kâğıt/Turnalar kalem olmuş/Gönül sayfama”… Anadolu’da da uzaklara, Kaf dağının ardındaki sılaya gönderilecek özlem dolu haberleri turnalar alıp götürmez mi? Hiroşima’ya atom bombası atıldığında Sadako Sasaki henüz iki yaşındaydı. Lösemiye yakalandığını öğrendiğinde derler ki ona “kâğıttan bin turna kuşu” efsanesine göre birisi kâğıtları katlayarak (kâğıt katlama sanatı origami) sabırla bin turna kuşu yaparsa her türlü dileği kabul olurmuş. Sadako, hastalığını öğrendiğinde ümidi kaybetmeyip kâğıttan turna kuşu yapmaya başlar. Ancak Sadako’nun ömrü bin turnayı katlamaya yetmez. 644. turnayı katladığı sırada henüz on iki yaşındayken 1955 yılında hayata veda eder. Arkadaşları, eksik kalan 356 turnayı katlayıp sayıyı bine tamamlar. Japonya’da barışın elçisi ve simgesi olarak bilinen turna kuşu Anadolu’da da barışın ve uzakları yakın etmenin simgesi değil midir? Melahat Atlamaz, kitabındaki “Turna Kuşu” şiiriyle Sadako’nun anısına barış ve özlem dolu içtenlikli bir selam gönderiyor. “Katladım! Katladım! Katladım!” diye başlıyor şiir. Ta ki bin turna kuşu katlayıncaya kadar… “BİN tane turna kuşu katladımkatladım/İçine umutlarımı, hayallerimi yazıp uçurdum gökyüzüne/BİN turna kuşu dileği ile.” Umudun, yaşama sevincinin şiirini yazıyor Melahat Atlamaz ya da o uçsuz bucaksız evrensel şiir denizine kendince serin, berrak, billur gibi sular taşıyor. “Kirpi Mesafesi”ni yazmış örneğin: “Günün ışıkları henüz girmeden gözüme/Bak! Yürek perdelerini aralamış seninle/Aklım, yüreğime kirpi mesafesi sömürge/Çoktan sahne almış oynuyor kapalı gişe”… Yıllanmış bir çınar ağacının kovuğunda öylece unutulmuş, bitmeyen bir ümitle alıcısını bekleyen, eprimiş mektuplardan söz ediyor şiirlerinde… “Yazın albatros/Geniş kanatlarıyla/Kitap yazıyor”… Fırtına öncesi sessizlikte geniş kanatlarını havalandıracak rüzgâr bekler sabırla albotroslar. Bu nedenle bir adı da fırtına kuşudur albatrosların adı. Melahat Atlamaz’ın şiiri, uzun bekleyişlerden sonra bereketli rüzgârlarda geniş kanatlarıyla masmavi gökyüzünde süzülen albatroslarınkine benziyor. Bin Turna Kuşu Dileği Melahat Atlamaz’ın ilk şiir kitabı. Yolu açık olsun… BİN TURNA KUŞU DİLEĞİ Melahat Atlamaz Tür: Şiir/Haiku Yazı Dükkanı Yayınları, 2022 114 s.
- Bulanıklaşan Zaman Beliren Aşk
"Herkes kendi gölünün canlısı mı, ortak bir göl yaratılabilir mi, yeni göller oluşturmak mümkün mü?" Burcu Karakoç, Latife Tekin’in Zamansız'ı üzerine yazdı. Postmodernizmin ünlü isimlerinden Latife Tekin, son romanı Zamansız'ı Mayıs 2022’de yayımladı. Tekin’in karantina günlerinde yazdığı bu kitap; zaman ve mekânın belirsiz olduğu bir aşk hikâyesinin imgesel bir anlatımı. Karantina sürecinde insanın dünyayla kurduğu ilişki zorunlu bir değişikliğe uğradı. Zaman algısı, iletişim biçimleri, doğanın insan için anlamı gibi noktalarda deneyimlenmemiş duygu ve düşünceler içinde kaldık. Büyük bir belirsizlik, zaman zaman çaresizlik yaşarken doğaya ve birbirimize olan ihtiyacın hayati bir karşılığı olduğunu gördük. Yazarın Zamansız'da karantina sürecindeki duygusal atmosferi bir aşk hikâyesi özelinde doğrudan dile getirdiğini kesin bir dille söylemek mümkün değilse de kullandığı metaforlar ve dile getirdiği duygu durumları bana o dönemin hissiyatını derinden hissettirdi. Kaybetme endişesi, ölüm, öngörememe durumunun yarattığı sonsuzluk ve tahammülsüzlük, plansızlık, zamanın yeni yeni anlamlar doğurması ve belirsizliği güçlendiren bir olguya dönüşmesi gibi durumlar; karantina dönemiyle kitabın ortak duyguları olduğunu düşündürdü. Latife Tekin, bu romanında aşkı ve cinselliği tüm açmazlarıyla dile getiriyor. Aşkın; zamanın ötesinde, sınırsız, sonsuz, ölçüsüz hallerini yansıtıyor. Aşkın insanın var oluşunu çoğaltıp umudunu diriltme olasılığı, yaşam arzusu ve coşkusunu içinde barındıran cinselliğin aşkla bütünleşmesi, duygusal tutarsızlıklar ve kaybediş romanda karşımıza çıkıyor. Yalnızlığın özlemle birleşmesi, uçsuz bucaksız bir başınalığı beraberinde getiriyor. Odağına doğayı ve doğaya ait pek çok unsuru alan yazar; aşk ve cinselliği göl, dağ, deniz ve kuşlar üzerinden şekillendirdiği imgeler ve çağrışımlarla ele alıyor. Yıldızlar, bulutlar, sazlıklar, böcekler, gelincik ve yılan balığının öyküsüne katkı sağlayan, okuyucunun hayallerini derinleştiren ögelerden oluyor. Doğaya ait sesler, görüntüler; hikâyeyi sırtlayıp cinselliğin ya da farklı kimi hislerin ifade ediliş şekline dönüşüyor. Romanın başından sonuna kadar bu aşk anlatısı için belki bir mekân olarak konumlandırabileceğimiz bir gölün varlığı ve tasviri söz konusu. Denizlere karışmak isteyen, bulanıklaşıp berraklaşan bu göl; aşkın, var oluşun, birlikteliğin, cinselliğin ve yok oluşun temsili gibi. Umut, umutsuzluk, bekleyiş, hüzün ve sonsuzluk yine bu göl metaforu aracılığıyla dile geliyor. Göl; yalnız bir göl olmanın ötesinde anlatıyı hep yeniden kurarak yaratıcılığı destekliyor. Suyun akıcılığı, değişkenliği, içinde taşıdığı canlılığı ve yok etme ihtimali onun aşk ve ilişkilerle örtüşen yönleri olduğunu düşündürüyor. Herkes kendi gölünün canlısı mı, ortak bir göl yaratılabilir mi, yeni göller oluşturmak mümkün mü? Romanın hissettirdiklerinin uzantısı şeklindeki bu sorular, insanın kendine yönelişini sağlıyor. İlişkileri, aşkları ve kaybedişleri düşündürüyor. Zaman üzerine kafa yorduğum, zihnimi saatsiz, plansız anlara sürüklemek istediğim bu dönemde Zamansız hem adı hem içeriği hem de bilinçaltımda oluşturduklarıyla konforlu bir özgürlüğe taşıdı beni. İmgelerin üretkenliği hayallerin sınırsızlığıyla birleşti. Doğadan beslenen hatta doğayla var olan düşsel bir evrenin parçası olmaya çağırdı. Gerçekliğin sınırlarının hep yeninden belirlendiği bu roman; bölünmüşlük, parçalanmışlık hissini de oluşturuyor okurda. Hazlar, arzular, cinselliğin özgür anlatımı, beden ve çocukluğa yönelik göndermeler Zamansız'da dikkat çeken diğer önemli noktalar. Latife Tekin, bu romanında farklı anlatım tekniklerine yer verirken epey şiirsel bir üslup kullanıyor. Benzetmelere, nidalara, yansıma seslere ve metaforlara sıkça başvuruyor. Bütüncül bir anlatıdan öte hikâyelerin iç içe geçtiği, farklı yazı ve cümle tiplerinin yer aldığı postmodern anlatının örneklerinden birini veriyor. ZAMANSIZ Latife Tekin Türü: Roman Can Yayınları, 2022 119 s.
- BTK'den Ekşi Sözlük engeli!
İnternette her gün binlerce insanın aktif olarak kullandığı ve ziyaret ettiği Ekşi Sözlük (eksisozluk.com)’e Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu kararıyla erişim engellendi. Kullanıcılar siteye giremezken BTK’nın sorgu sayfasında ise “eksisozluk.com, 21/02/2023 tarihli ve 490.05.01.2023.-100029 sayılı Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu kararıyla erişime engellenmiştir” ifadeleri yer aldı. Ekşi Sözlük'ün resmi Twitter hesabından konuya ilişkin ilk açıklama geldi. Açıklamada, "Merhaba, erişim engeli konusunda bir karar olduğunu gördük ancak ayrıntısı hakkında bilgi sahibi değiliz, yetkililerden bilgi almaya çalışıyoruz. Bilgi aldıkça paylaşacağız." denildi.
- Aynadaki nesneler göründüklerinden daha yakındır.
Timothy Morton, Gerçekçi Büyü: Nesneler, Ontoloji, Nedensellik adlı kitabında nesnelerle görünüşleri arasındaki derin yarığa yerleşmeye çalışıyor. Her şeyin ne göründüğü gibi olduğunu ne olduğu gibi göründüğünü savunuyor. Bu uğurda çelişmezlik ilkesiyle bile çelişmeyi göze alıyor. "PM Dawn’ın “Set Adrift on Memory Bliss” (“Hatıraların Verdiği Coşkuyla Sürükleniyorum”) adlı şarkısının ve özellikle de melodinin belkemiğini oluşturan Spandau Ballet’in “True” (“Gerçek”) adlı şarkısına yer veren genişletilmiş video klibinin rahatsız edici bayağılığını seviyorum.1 Melodideki ve videodaki rahatsız ediciliğin biraz da olsa tehditkâr bir yanı var ve benim için bu kişisel bir çağrışım barındırıyor. Bu şarkı, kardeşimin hızla şizofreniye yenik düştüğü 1992 yazında, onun yatak odasında tekrar tekrar çalındığı her sefer kulağıma geliyordu." Graham Harman’ın Nesne Yönelimli Ontoloji (NEYO) adını verdiği felsefi araştırma projesinden aldığı ilhamla gerçekliğin yapıtaşları olarak tanımlanan nesnelerin yaşam döngüsünü betimlemeye çalışıyor. Her şey bir şey olarak doğuyor, hayat sürüyor ve ölüyor. Her şey her şey olup bittikten sonra olmadığı bir şey olmuş oluyor. Morton işte bu derin çelişkiyi derin bir yarığın, devasa bir uçurumun varlığına delil sayıyor. Siz uçuruma baktıkça uçurum da size bakıyor, sizi uzaktan etkiliyor ve sonunda anlıyorsunuz ki sadece siz değilmişsiniz bu durumda olan, her şey böyleymiş. Nedensellik estetikten, estetik ise nedensellikten başka bir şey değilmiş. Bu kitapta Morton, ilk çalışmalarını İngiliz romantik şiir geleneğine adamış olmanın imkanlarını kullanarak hayli girift ve canlı bir kompozisyon oluşturuyor. Felsefi risalelere ve denemelere özgü çoğu akademik uzlaşımı önemsemeden ama sarihlikten de ödün vermeden kaleme alıyor düşüncelerini. Geniş ilgi alanı sayesinde hep taze örnekler bulup çıkarıyor. Miles Davis ile Nagarjuna, Shelley ile Hopkins, Razi ile Graham Priest, Aristoteles ile Gerard Genette arasında mekik dokuyarak yepyeni bir retorik çerçeve kuruyor. Gerçeğin büyüsüyle gözleri kamaşan herkesi heyecanlandıracak harikulade bir örgü örüyor. Timothy Morton, Rice Üniversitesi’nde İngilizce bölüm başkanıdır. Nesneyönelimli felsefe hareketinin üyesi olan Morton’ın temel araştırma alanı, nesne yönelimli düşünce ve ekolojidir. The Ecological Thought (Ekolojik Düşünce), Ecology Without Nature (Doğasız Ekoloji) ve Tellekt’in yayın programında olan Dark Ecology: For a Logic of Future Coexistance (Kara Ekoloji: Gelecekteki Birlikte Yaşamın Mantığı İçin) adlı kitapların yazarıdır. Morton’ın aynı zamanda felsefe, ekoloji, edebiyat, yemek ve müzik üzerine çok sayıda makalesi bulunmaktadır. GERÇEKÇİ BÜYÜ Timothy Morton Livera Yayınevi, 2023 Çeviri: Bilge Demirtaş 320 s.















