top of page
  • YouTube
  • IG
  • twitter
  • Facebook

Search Results

Bu sitede ara

Boş arama ile 5406 sonuç bulundu

  • Yas ve yalnızlık hayal(et)leriyle dolu bir yaz

    Nagihan Kahraman, Japon yazar Taiçi Yamada’nın 1987'de yayımlanan romanı, Yabancılarla Bir Yaz ve romanın film uyarlaması, All of Us Strangers üzerine yazdı: "Kentsel yabancılaşma, modern hayatın getirdiği yalnızlık duygusu ile başlayan kitabın devamında değindiği bir de aile meselesi var. Dolayısıyla ele aldığı konular itibariyle Yabancılarla Bir Yaz, daha çok sosyal roman özelliği taşıyor." 2023’ün en etkili filmlerinden biri olan All of Us Strangers*’ı izlediğimde o kadar etkilendim ki aslında bir kitaptan uyarlandığını öğrendiğimde önce onu mu okumalıydım acaba, diye düşündüm. Bahsettiğim kitap Japon yazar Taiçi Yamada’nın Yabancılarla Bir Yaz’ı. Japonca orijinali (Ijintachi to no natsu) 1987’de yayımlanan eser, 1988'de Yamamoto Shūgorō Ödülü'ne layık görülmüş. 2003'te İngilizceye Strangers adıyla çevrilmiş ve 2006'da da The Independent tarafından verilen Yabancı Kurgu Ödülü için uzun listede yer almış. Taiçi Yamada'nın başka kitapları da çeşitli yıllarda İngilizceye çevrilmesine rağmen Türkçede Yabancılarla Bir Yaz dışında  bir kitabı henüz yok. 2022 yılında İthaki Yayınları’nın “Karanlık Kitaplık” kategorisinden yayımlanan bu eserin çevirisi ise Nilay Çalşimşek’e ait. Romanın ilk sinema uyarlaması, 1988 yılında çıkan, The Discarnates adlı film. All of Us Strangers ise romanın ikinci film uyarlaması olarak prömiyerini 31 Ağustos 2023'te 50. Telluride Film Festivali'nde yapmış ve 2023 İngiliz Bağımsız Film Ödülleri'nde yedi ödül kazanarak sinema dünyasındaki yerini almış. Romana dönecek olursak, ana karakteri, kırk sekiz yaşındaki Harada, televizyon dizilerine senaryo yazarak hayatını kazanır. Yolunda gitmeyen evliliği kısa bir süre önce bitmiş ve bu ilişkiden on dokuz yaşında da bir oğlu var. Harada, gündüzleri genellikle ofis olarak kullanılan, gece ise sessizliğe gömülen, yüksek katlı bir binanın yedinci katında tek başına hayatını sürdürür. Binanın hemen dışı yani ana yol oldukça gürültülüyken apartmanın bir fildişi kule misali gerçek yaşamdan uzak hâlinin yarattığı tezat durum, Harada’nın hayatını ifade ediyor bir yandan. Bu şekilde bir kentsel yabancılaşma, modern hayatın getirdiği yalnızlık duygusu ile başlayan kitabın devamında değindiği bir de aile meselesi var. Dolayısıyla ele aldığı konular itibariyle Yabancılarla Bir Yaz, daha çok sosyal roman özelliği taşıyor aslında. Harada on iki yaşındayken, bir trafik kazasında anne ve babasını kaybeder. Henüz onlarla yaşadığı hayata doyamamış olan küçük çocuk, önündeki yıllarını pek çok kez zorluklarla ama bir şekilde üstesinden gelerek geçirir. Şimdilerde orta-üst ekonomik sınıfa mensuptur, artık bir statü de elde etmiştir. Ancak bir gün anne ve babasının hayal(et)iyle karşılaşan bu adam için hayatın tüm dengeleri yerinden oynar. Yaşanmamış ve bastırılmış duygular en ufak bir tetikleyici ile gün yüzüne çıkar. Sonra bu durum, “anne ve babasının hayal(et)leriyle buluşmalar” hâline gelir ve bu buluşmalar artarak devam eder; çünkü aradığı huzuru ve güvenli ortamı sonunda bulmuştur. Onları yeniden bulmuşken ebeveynlerinden bir daha kopmak istemez. Ancak şöyle bir gariplik vardır: Hayat ve zaman değişmiştir değişmesine fakat annesi ve babasının hayal(et)i öldükleri yaşta -35 ve 39- kalmışlardır. Yani Harada şu an, annesi ve babasının öldüğü yaştan da büyüktür. Bu hâliyle onların çocuğu gibi olması zaten mümkün değildir fakat o, bu detayları yok sayma eğilimindedir çünkü ortada yarım kalmış bir yas söz konusudur. Bu görüşmelerin bir yere varmayacağının da farkındadır bir yandan. Geçmişin hayaletleriyle bir şekilde yüzleşip bu durumu çözmesinin zamanı gelmiştir: “Ebeveyn sevgisine olan inancım da buna benziyordu. Ama şimdiki ebeveynlerim neredeyse sadece benim için bu dünyaya gelmiş gibi hissediyordum. Ve kalbimi onlara doğru çevirmezsem bu dünyadan yok olup gitmeye mahkûm, çaresiz varlıklar gibi görünüyorlardı bana. En azından onlara veda etmek istedim.” (s.97) Bir yandan da bunun bu kadar kolay olmadığını kabul eder. Ancak kendisi için zor olan bu durumu anne ve babasının hayal(et)lerine yüklemek ona daha kolay gelir; bu da gerçeklerden kaçmanın bir çeşididir: “Bir daha gelmeyeceğimi söylediğim anda, sanki annemle babam başkalaşıp tuhaf yaratıklara dönüşecek ve korkunç görünüşleriyle bana saldıracaklarmış gibi hissettim. Bunun dehşet verici olduğunu düşündüm ama aynı zamanda annemle babam için de bir felaket olduğunu ve onların da kendi istekleriyle başkalaşmayacaklarını düşündüm.” (s. 120) Fakat yine de gerçek olduğu gibi ortada durmaktadır ve o da gerekeni yapacaktır. Romanın film uyarlamasında ise birtakım temel farklılıklar kendini gösteriyor. Öncelikle romanda, Harada’nın apartmandaki komşusu Kei ile aralarında hem duygusal hem de cinsel bir ilişki meydana geliyor. Yani Harada’nın heteroseksüel bir ilişki yaşadığı açıkça görülüyor. Ancak Yabancılarla Bir Yaz’ın film uyarlaması olan All of Us Strangers’da apartmandaki komşusu, Harry olarak çıkıyor izleyenlerin karşısına. Adam’ın cinsel eğiliminin Harada’nınki gibi olmadığı anlaşılıyor ve böylece film versiyonu romanla aynı temele oturmasına rağmen bu noktadan itibaren başka bir yöne evriliyor. Adam, çocukluğunda da ailesine cinsel eğiliminden hiç söz edememiştir ve annesiyle babasının hayal(et)ini bulunca, ancak şu yaşında anlatabiliyordur kendini. Bu bağlamda roman, “çocukken anne babamızdan kopmasaydık nasıl olurdu?” sorusuna değinen bir anlatıyken film versiyonu, “aslında nasıl biri olduğumuzu, nasıl hissettiğimizi ailemize zamanında söyleyebilmiş olsaydık nasıl olurdu?” sorusuna kırıyor yönünü. Bu da filme apayrı bir tat katıyor şüphesiz ancak bu açıdan romanın orijinalinden de ayrılmış oluyor. Onun dışında bitmeyen yas ve yalnızlık duygusu ve aile izlekleri ikisinde de ortaklığını koruyor. Bu sebeple Yabancılarla Bir Yaz raflarda korku türünde yer alsa da meselesi çok daha derinlerde; “geçmişin yaralarını sarmak mümkün mü?” sorusunu merkezine alan bir roman. Bir yaz boyunca ebeveynlerinin hayal(et)leriyle buluşma, yüzleşme ve vedalaşma sürecini okuduğumuz bu romanı filmi izleyenlere de izlemeyenlere de kesinlikle öneriyorum. *Haigh, A.(Yönetmen).(2003). All of Us Strangers[Film].ABD YABANCILARLA DOLU BİR YAZ Taiçi Yamada İthaki Yayınları, 2024 Çeviri: Nilay Çalşimşek 160 s.

  • "Toprağa yaptığımızı aslında kendimize de yaparız"

    Çiftçi ve yazar Matthew Evans, çok uzun zamandır dikkat etmeden çiğnediğimiz toprağa iade-i itibar yaptığı kitabı Toprak’ta biz insanların dünyada gerçekleştirdiği yıkıcı destanı okuyucuyla paylaşıyor. Kendimiz için “medeni” bir uygarlık inşa ederken onu nasıl kirlettiğimizi, plastiğe boğduğumuzu, bombaladığımızı özetle milyonlarca yıldır bizimle birlikte olan ve bize can veren o varlığa nasıl zarar verdiğimizi gözler önüne seriyor. Son yıllarda ihtiyacımız olan yegâne şey belki de doğaya dönüş… Yazar, arka bahçelerimizde, çiftliklerimizde yetiştirdiğimiz ve yemek masalarımıza koyduklarımızın gerçekten önemli olduğunu ve bir yaşam kaynağı olabileceğini bizlere gösteriyor. “Toprağa ne yaparsak kendimize de onu yapmış oluruz “diyen yazar,  gıdamızın bizi beslemesini ve gezegenimizin uzun vadeli sağlığını güvence altına almasını istiyorsak toprağın nasıl çalıştığını, nasıl oluştuğunu, nasıl kaybolduğunu ve nasıl onarılabileceğini anlamamız gerektiğinin altını çiziyor. Matthew Evans’ın yazdığı “Toprak” Beyaz Baykuş Yayınları etiketiyle raflarda yerini aldı. Arka Kapak Yazısı: Toprağa yaptığımızı aslında kendimize de yaparız. Uzun yıllardır yeni keşifler için bakışlarımızı yıldızlara çevirdik, Ay’a ve diğer gezegenlere meydan okuduk, okyanusların derinliklerine ulaştık ama ayaklarımızın altındaki mucizevi örtüye incelikle bakmadık. Karadaki yaşamın anahtarı, ekosistemimizin ayrılmaz parçası toprak hayatla aramızdaki bağlantımızdır. Buzul çağından bugüne tüm medeniyetlerin oluşmasının ve düşmesinin destanında onun görünmez rolü vardır. Açlıktan hastalıklara, gastronomiden savaşlara dek uygarlığın inşasının değeri bilinmemiş kahramanıdır. Bir çay kaşığı dolusu toprakta, dünyadaki insan sayısından daha fazla canlı vardır. Toprak, büyüleyici bir yaşam döngüsü barındırır. Nispeten araştırılmamış olmasına rağmen, dünya üzerindeki tüm çokhücreli canlıların yüzde 70’inden fazlası toprakta yaşar. Çiftçi ve yazar Matthew Evans, soluksuz okuyacağınız bu kitapta, sadece ihmal edilmemiş aynı zamanda kirletilmiş, aşırı işlenmiş ve hor kullanılmış bu armağanın hikâyesini anlatırken, bizi, onsuz var olamayacağımız eşsiz bir canlılığı kalbinde saklayan ve koynunda büyüten toprağın şarkısına kulak vermek için umut dolu bir yolculuğa sürüklüyor. Ayaklarımızın altındaki zemine çöp muamelesi yapmayı bırakmanın zamanı gelmedi mi? Matthew Evans, Avustralya'nın en sevilen ağaç yetiştiricisidir. Eski bir şef ve yemek eleştirmeni olan Evans, artık Tazmanya'da küçük bir çiftçi, yemek yazarı ve yemek aktivisti olarak hayatına devam ediyor. TOPRAK Matthew Evans Beyaz Baykuş Yayınları, 2024 Çeviri: Nurullah Yakut Tür: Bilim / Ekoloji 376 s.

  • Yaratıcılık Ritüelleri 17 / Vildan Külahlı Tanış: "Tutkuyla bağlandığınız şey bir süre sonra sizin pranganız haline gelebiliyor."

    "Yazmaya başladığım zamanlara dair en çok özlediğim şeylerden biri sanırım o tecrübesizliğin verdiği saf özgüven. İyi yazdığınızı sanıp sık sık mutlu olabilmek. Ne zaman ki yazdıklarıma uzaktan bakabilmeyi başardım işim zorlaştı." Edebiyatçıların yazma deneyimlerine odaklanan Yaratıcılık Ritüelleri'nde Semrin Şahin'in bu haftaki konuğu Vildan Külahlı Tanış. Yaratıcı sanatlarda akışta kalmanın, kendimizi yaratma anının içinde tutarak, sürüklenmeden kalabilmenin ne kadar zor olduğu bilinen bir gerçek. Bizi “an” a döndürecek bazı küçük totemler, seremoniler, bazı ritüellerin olmasının yaptığımız çalışma üzerinde odağımızı canlı tuttuğuna dair çalışmalar mevcut. Bu anlamda birçok yazarın günlük yazma alışkanlıkları olduğunu da biliyoruz. Yazmaya başlamadan önce yaptığınız ritüeller var mı? Günlük yazma rutinlerimin olduğu geniş bir zamana sahip olmayı çok isterdim ancak durum maalesef benim tarafımda pek öyle değil. Hayatımı idame ettirmek adına çalıştığım bir işim, bunun yanında annelik, ev işleri, çocukların ödevleri gibi günlük rutinimi oluşturan, hatta oluşturmak değil bizzat ele geçiren meşgalelerim mevcut. Sizin de belirttiğiniz gibi “kendimizi yaratma anımız” sanırım mecburiyetlerimizin arasına sıkıştırdığımız anlardan ibaret. Bu yüzden rutinimi tanımlayan belki de en doğru cümleyi “vakit bulabildiğim her an” olarak tanımlayabilirim. Yazmaya başlamadan evvel mutlaka kalemimin mürekkebini tazelerim, Bach’ın en sevdiğim parçası yazarken daima fonda bana eşlik eder, kedim Üzüm ilham perimdir o etrafımda yoksa asla yazamam gibi fiyakalı ritüellerimin olmasını çok isterdim ama maalesef yok. Hatta benim bir kedim de yok. Sessizlik kâfi diyebilirim. Dr. Seuss olarak bilinen yazar ve illüstratör Theodor Seuss Geisel, geniş bir şapka koleksiyonuna sahiptir. İlham gelmediğinde, dolabının başına gider, koleksiyonundan seçtiği bir şapkayı takar ve fikir bulmayı beklermiş. Ne hikmetse mutlaka parlak bir fikirle şapkayı başından çıkarırmış. Siz yaratım tıkanması yaşıyor musunuz ve bu tıkanmayı aşmak için neler yapıyorsunuz? Şapka meselesini çok sevdim. Unutamayacağım bir bilgi öğrenmiş oldum, teşekkür ederim. Yaratım tıkanmasıysa bu bahsettiğimiz elbette yaşıyorum. Her ne kadar görece kimine uzun kimine kısa gelse de bir öykünün ilk cümlesi ile son noktası arasındaki zaman benim için neredeyse iki-üç ayı buluyor. Öncesinde zihnimde gezdirmem çok daha uzun sürelere tekabül ediyor tabii. Bazen bu süreler de uzayabiliyor. Bu tıkanma mıdır, yoksa taşmak için bir dolma hali midir bilemiyorum. Yazamadığım zamanlarda buna hayıflanmak yerine bu “tıkanma” zamanlarının da yolculuğa dâhil olduğunu düşünerek rahatlıyorum. İnsan bir makine gibi sürekli aynı performansta üretemez ki. Mesela bu benim için güzel bir avuntu cümlesi. Ki bir makine bile dişlilere takılır, bozulur, ömrünü doldurur vs. Bu da peşi sıra gelen destekleyici cümlelerim. Her daim aynı motivasyonla yazabilmek de bu yüzden zor olmalı. Başarabilenler elbette vardır ve bence büyük bir alkışı hak ediyorlar. Ben alkışı bu kadar hak etmiyorum sanırım. Bu gibi durumlarda bir lavabo-aç etkisi yaratır belki diye izlemeye, okumaya daha fazla vakit ayırmaya çalışıyorum. Çoğu kişi için bunlar zaten zihin açıcı şapkalardır. Yine çok farklı bir fikirle gelemedim sanırım. Bunların dışında farklı olarak söyleyebileceğim, kıyısından köşesinden tuttuğum ve zihnimin bir yerlerinde bir nokta olarak duran fikirleri boşluğa bakarak düşünmeyi, genişletmeyi seviyorum. Yaratıcı çalışmalar yaparken hiç engellerle (iş ortamı, zamansal sorunlar, yazdıklarınızın görünür olmaması gibi engellerle) karşılaştınız mı? Bu engellerle nasıl mücadele ettiniz? Tam aksine sizi destekleyen ve yolunuzu açan kişiler oldu mu? İlk soruda biraz değinmiştik ama biraz daha açmak gerekirse yazmak büyük bir sabır ve aynı zamanda sebat da gerektiriyor. Eğer bir kitabınız varsa insanlar yazdınız ve oldu sanıyorlar. Fakat arka bahçemiz pek öyle değil. Defalarca bu işten, bu çabadan, bu yazma uğraşından vazgeçerek özgürleşmeyi istedim yalan değil. Tutkuyla bağlandığınız şey bir süre sonra sizin pranganız haline gelebiliyor. Ama yine günün sonunda sizi bundan daha fazla mutlu eden bir şey olmadığını anlıyorsanız vazgeçmek de zor oluyor. Kitap çıkmadan evvel bir yerlerde yayımlanmak, isminizin edebiyat çevrelerinde az da olsa duyulması, yarışmalar, seçkiler hepsi birer eşik aslında. Daha doğrusu benim yolculuğum için durum böyleydi. Elbette farklı yollar izleyen yazarlar da olmuştur. Sonra dosya oluşturma, gönderme ve en zoru müspet ya da menfi bir cevap alabilmek için aylarca beklemek, tamam kabul edildi iş bitti derken basım süreci, sürecin uzayabilmesi, enflasyon, kâğıt zamları… En nihayetinde okurla buluşma kısmı. İlk tepkiler, beğeniler, eleştiriler… Yazarken bile yorucu. Sanırım bunları itidalle karşılayabilmemin en önemli dayanağı sürecin doğasının bu olduğunu kabullenmekti. İnsan çoğu zaman yayınevlerinden, dergilerden gelecek bir olumsuz maile bile hasret kalıyor. Dosyam kabul görmeyebilir, beğenilmeyebilir, hatta bir kara delik tarafından yutulup yok bile olabilirdi. Bu ihtimalleri aklımın bir köşesinde hep tuttum. İyi geldi. Ve bir de halden anlayan, nazınızı şifaya dönüştürecek dostlarınızın olması önemli. “Basmıyorlarsa kendileri kaybeder,” diyerek söyleyenin bile inanmadığı bu tarz cümlelerle acınızı azaltacak en azından sizi kendi gerçekliğinizden o anlık da olsa uzaklaştırabilecek arkadaşlar lazım. Yazmaya başladığınızdaki dönemdeki duygularınızla şimdi hissettikleriniz aynı mı? Bu süreçte yazarlığınızda nasıl yol aldınız? Yazmaya başladığım zamanlara dair en çok özlediğim şeylerden biri sanırım o tecrübesizliğin verdiği saf özgüven. İyi yazdığınızı sanıp sık sık mutlu olabilmek. Ne zaman ki yazdıklarıma uzaktan bakabilmeyi başardım işim zorlaştı. Yazar Julia Cameron “Sanatçının Yolu” adlı kitabında yazarların güçlerini toplamaları için sabah sayfalarından söz eder. Sabah uyanır uyanmaz yazmayı tavsiye eder. Siz sabah mı yoksa gece mi yazıyorsunuz? Yazma rutininiz nedir? Yazarken elinizin altında tuttuğunuz kitaplar var mı? Genellikle geceleri masanın başına geçiyorum. Gecenin bir büyüsü olduğuna inanıyorum ben. Ya da en azından benim için öyle. Sessizlik bunun en önemli sebebi. Gecenin, o hareketsizliğin, kımıltısızlığın ardına gizlenen esrarlı bir hâkimiyeti var gibi. Daha çok hesaplaştığımız, daha fazla düşündüğümüz, sınırlarımıza daha da yaklaştığımız saatler. En tehlikeli düşüncelerin gelip burnumuzun dibine girdiği, olmaz denilenlerin mümkünlü olabileceğine dair umudu yeşerten saatler. Bütün bir günü o vakte erişmek için yaşıyorum desem abartmış olur muyum bilmem. Günün bütün telaşından bana kalacak bir zaman dilimine teşne geçirilen gündüzler. Ve şairin dediği gibi geceye yenilmeyen her insana, ödül olarak verilen bir sabah, bir gündüz ve bir güneş var. Ben bunların yanına bir de öykü ekleyebiliyorsam güne ve geceye yenilmedim var sayıyorum. Ben yaratmış olsaydım dediğiniz bir yapıt (tablo, öykü, şiir, beste vs…)  var mı? Nedeniyle birlikte bu yapıtın sizin için anlamını açıklar mısınız? O kadar fazla ki. Güzel olan her şeye hayranlığımız ve hayretimiz baki. Fakat birini söyleyecek olsam ilk aklıma gelelerden biri “Kara Kitap” olur. Ben yazsam mutlu olurdum.

  • Harabeye dönmüş bir dünyadan kaçış yolu arayanların hikâyesi…

    Bilimkurgu severlere uzayın derinliklerinden gelen bir kitap: Carter Scholz’un kaleme aldığı Çingeneler. Harabeye dönmüş Dünya gezegeninden kaçış yolu arayan bir grup bilim insanının başka bir gezegende yaşam bulmak umuduyla çıktığı tüyler ürpertici yolculuğu anlatan Çingeneler, okurları kalp kırıklıkları ve umut arasındaki çarpışmaya ortak ediyor. Kitapta aynı zamanda yazarın üç farklı öyküsü ve Terry Bisson ile gerçekleştirdiği söyleşi de okurları bekliyor. Bağımsız yayınevi PM Press’in kitaplarını Bilimkurgu Dizisi kapsamında Türkiye’deki bilimkurgu tutkunlarıyla buluşturan Ayrıntı Yayınları, Geniş Ovaların Mamutları, Daha Geride Kalanlar, Geceyarısı Gezegeninden Raporlar, Harika Güzel Yarınlar, Lucky Strike, Modem Zamanlar 2.0, Tekinsiz Bölge, Vahşi Kızlar ve Uzayda Şehvet’in ardından seriye şimdi de Carter Scholz imzalı Çingeneler’i ekledi. Carter Scholz’un 2002’de yayımlanan “Radiance” üçlemesinden sonraki ilk büyük işi olan Çingeneler, yıldızlararası bir macera sunuyor. Bilimkurgu severler, Çingeneler’in geleneksel bilimkurgu atmosferini aşan hikâyesiyle kalp kırıklığı ve umudun çarpışmasına şahitlik ediyorlar. Kitapta ayrıca, Scholz’un Tanrı’nın Dokuz Milyar Adı, Amerika Muafiyet Birleşik Devletleri ve Sahte Para adlı öyküleriyle birlikte, Terry Bisson ile yaptığı “Teçhizat. Yemek. Kayalar” başlıklı röportaj da yer alıyor. CARTER SCHOLZ New York’ta doğup Doğu Yakası’nda eğitim gören Carter Scholz 1970’lerde Kaliforniya’ya yerleşti ve bir daha asla arkasına bakmadı. Piyanoda klasik müzik eğitimi almıştır. Şu an The Inside Men grubunda bebop piyanisti olarak çalmaktadır. Derin uzay astronomu ve tanınan bir spekülatif kurgu yazarıdır. Bilimkurgu yazılarının yanı sıra, eserleri arasında; televizyonda yayınlanan New Twilight Zone için yazdığı bir bölüm, Frog Peak Music grubu için yaptığı 8 Pieces adlı bir “bilgisayar müziği” CD’si ve Kenneth Rexroth’un eserleri hakkında yazdığı bir astronomik yorum yazısı bulunur. Carter Scholz, Berkeley’de yaşıyor ve zaman zaman Sierra Nevada’nın yüksek tepelerinde konaklıyor. ÇİNGENELER Carter Scholz Ayrıntı Yayınları, 2024 Çeviri: İpek Yardımcı Tür: Bilimkurgu 144 s.

  • 20. Ankara Kitap Fuarı başlıyor

    20. Ankara Kitap Fuarı, 26 Nisan - 5 Mayıs 2024 tarihlerinde Ato Congresium’da gerçekleşecek. Fuarın onur konuğu Celal Şengör, konuk ülke ise Japonya. Ayrıca, Yoshinori Moriwaki’nin de konuk olarak yer alacağı fuarda her yıl olduğu gibi birçok farklı yayınevinden yazarlar edebiyatseverlerle buluşacak. Her yaştan okurun ilgisini çekecek zengin bir programla dolu olan fuar, kitap dünyasının en önemli isimlerini bir araya getiriyor. Etkinliklerin yanı sıra, çeşitli yayınevlerinin standları aracılığıyla okurlar, yeni kitapları keşfetme ve favori yazarlarıyla tanışma fırsatı bulacaklar. Bu yılki fuarın onur konuğu ünlü jeolog Celal Şengör olacak. Ayrıca, Japonya'nın konuk ülke olarak katılacağı fuarda uluslararası onur konuğu olarak da Yoshinori Moriwaki yer alacak. İmza programının detayları için tıklayın. Söyleşi programının detayları için tıklayın. Katılımcı listesi için tıklayın.

  • Töre Sivrioğlu ve Mahir Ünsal Eriş ile Sanat Tarihi Atölyesi geri dönüyor

    Mahir Ünsal Eriş ve Töre Sivrioğlu başlangıçtan günümüze sanatın öyküsünü anlatıyorlar. KulturaLitera için hazırladıkları bu özel çalışma üç dersten oluşuyor. İnsanlığın iki milyon yılı bulan öyküsünde "sanat" diyebileceğimiz olgu 100 bin yıldan geriye gitmiyor. Bu haliyle dahi sanatın tanımını yapmak onu zanaattan ve dinsel simgelerden ayırmak oldukça zor. Ama yine de zanaatların ve dinsel simgelerin içinde on binlerce yıl önce bile bu nesnelerde bir 'estetik' kaygının  var olduğu yadsınamaz. Arkeoloji bu kaygının nesnel izlerini ortaya çıkarmada, sanat tarihi ise yorumlama konusunda tatlı bir rekabet içinde. Bu atölye çalışmamızda Arkeolog ve tarihçi Töre Sivrioğlu ile arkeolog, yazar ve çevirmen Mahir Ünsal Eriş neyin sanat olarak görülebileceği tartışmasından başlayarak plastik sanatların mimarinin, görsel ve işitsel sanatların çeşitli türlerinin evrimini tartışıyor. Bu türlerin kendi çağlarının ideolojisinden, inançlarından ne ölçüde etkilediğine bu etkiler sonucu nasıl geliştiğine mercek tutuyorlar. Sanatın hayatı ve insanı dönüştürücü gücüyle ilgilenen, yeni okuma ve çalışma imkanlarıyla buluşmak, nereden başlayacağım sorusunun cevabını bulmak isteyen herkes Sanat Tarihi Atölyesi’ne katılabilir. Çalışmada başlangıç, orta ve ileri seviyede okuma önerilerine de ayrıca yer verilecek ve isteyenler katılım sertifikası alabileceklerdir. KulturaLitera’nın bütün online atölye çalışmalarından zoom kaydı alınır, gününde ve saatinde çalışmaya katılamayan tüm katılımcılarla ders bitiminde paylaşılır. Çalışmamızın üç oturumu da Türkiye saati ile 20.00'da başlayacaktır. Detaylı bilgi ve kayıt için tıklayınız. Sanat Tarihi Atölyesi Program: Birinci Oturum: 10 Mayıs 2024 Cuma TR saati ile 20.00-23.00 Sanat nedir? Sanat neyi temsil eder? Sanat Sapiensle mi doğdu? Sanat tarihi ve arkeoloji konuya nasıl bakıyor? Mağara sanatının arkasında hangi zihin vardı? Avcı-toplayıcılıktan tarıma geçişle sanat nasıl değişti? Uygarlık sanatı nasıl şekillendirdi? Matematik ve geometri sanatı nasıl biçimlendirdi? Mezopotamya'da ve Mısır'da sanat nasıl gelişti? Şematizm neden sanata hakim oldu? Doğuda sanatla zanaat, din ve sanat ayrıştı mı? Mezopotamya ve Mısırda sanatta birey var mı? Hindistan ve Doğu Asya'da sanat nasıl gelişti? İkinci Oturum: 17 Mayıs 2024 Cuma TR saati ile 20.00-23.00 Yunan sanatının farkı. Doğu geleneğinden kopuş. Yunan sanatında devinim ve değişim.  Yunan estetiği, sanatta bireyselliğin doğuşu. Gerçekçiliğin doğuşu. Roma sanatının orijinalliği meselesi. Sanatta şematikleşme. Hristiyan ruhunun sanata etkisi. İbranilerde ve Hristiyanlarda tasvir karşıtlığı. Bizans'ın büyüsü, İslam sanatı, şematizm ve gerçekçilikten kaçış, arabesk motifler. Üçüncü Oturum: 24 Mayıs 2024 Cuma TR saati ile 20.00-23.00 Ortaçağ Avrupasında sanat. Eski dünyanın keşfi, Yunan ve Romanın  geri dönüşü. Şematizmin reddi ve gerçekçiliğe geri dönüş. Rönesans'ın şafağı, perspektifin doğuşu, sanatın zanaattan kopuşu, burjuva sınıfının sanatın şekillenmesinde oynadığı rol. Barok dönem ve modern sanata doğru. Bilimsel devrimlerin sanata etkisi. Devrimler çağında sanat. Dr. Ulaş Töre Sivrioğlu: 2001 yılında Ege Üniversitesi Arkeoloji bölümünden mezun oldu. 2005’te Dionysos Kültü üzerine Yüksek Lisans tezi hazırlayarak YL derecesi aldı. 2012 ‘de Tek parti Döneminde Sümer-Hitit Araştırmaları başlıklı tezi ile Celal Bayar Üniversitesi Tarih bölümünde Doktorasını tamamladı. Öğrencilik hayatı ve sonrasında çok sayıda arkeolojik kazı projesine katıldı. Mersin Kilisetepe, Erzurum Bulamaç Höyük ve Batman Çemialo’da, Hitt, Parth ve Bizans dönemi yerleşimlerinde çalıştı. Suriye, İran, Afganistan gibi ülkelere giderek Persler, Sasaniler, Kuşanlar gibi medeniyetleri üzerine saha çalışmalarına katıldı. İslam Sanatı, eski İran dilleri ve Zerdüştlük üzerine bilimsel makaleler ve kitaplar yayınladı. Bizans, İran ve İslam tarihi/sanatı ve mitolojisi üzerine çalışmalar yapmaya devam etmektedir. Avesta Dili ve Etimolojik Sözlüğü, Avesta Yayınları 2015 Uygarlık Tarihi, Kriter Yayınları,2017 Afganistan Tarihi, Kalkedon Yayınları, 2017 İslam Sanatında Antik Figürler, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, 2018 Medeniyetlerin Şafağı Akdeniz'in Öyküsü, Epsilon Yayınları 2022 Kayıp Uygarlıklar ve Diller, Kafka Kitap, 2023 Atatürk ve Arkeoloji: Osmanlı'dan Cumhuriyet'e Bir Disiplinin Evrimi, Kafka Kitap, 2024 İran Ermenileri : Antik Çağlardan Safevilere, Sakin Kitap, 2024 Mahir Ünsal Eriş: Öykülerini topladığı Bangır Bangır Ferdi Çalıyor Evde adlı ilk kitabı 2012 yılında İletişim Yayınları’ndan çıktı. 2013 yılında çıkan Olduğu Kadar Güzeldik adlı ikinci öykü kitabı, 2014 yılında, 60. Sait Faik Öykü Armağanı’na layık görüldü. 2015 yılında kaleme aldığı ilk romanı Dünya Bu Kadar (Can Yayınları)’ın ardından Öbürküler (Kara Karga Yayınları) Diğerleri (Kara Karga Yayınları), Sarıyaz, Kara Yarısı (Can yayınları), Gaip (Mundi Yayınları), Acaip (Can Yayınları) adlı kitapları yayımlandı. Arkeoloji ve tarih eğitimi alan ve genç yaşlardan beri çevirmenlik yapan Eriş, İspanyolca, İngilizce, İtalyanca, Portekizce, Fransızca, İbranice gibi çeşitli dillerden çok sayıda kitap, makale ve öyküyü dilimize kazandırmıştır. Yazarın ayrıca tarih ve etimoloji üzerine kaleme aldığı Babil Kulesi Kitabı (Kafka Kitap) ve 30 Şahane Kelime (Epsilon Yayınları) adlı iki kurgu dışı çalışması 2023 yılında yayımlanmıştır. İlk olarak Gümüşlük Akademisi ve Mim Sanat bünyesinde dil ve edebiyat atölyeleri vermeye başlayan Mahir Ünsal Eriş, online ve yüz yüze atölye çalışmalarına Kultura Litera bünyesinde devam etmektedir.

  • Yaşamdan özler toplayan öykülere dair

    Neslihan Karahan, Sibel Oğuz’un ilk kitabı, Annem Zeytin Ve Çay üzerine yazdı: "Kitabın edebi dili okuyucuya esnek ve fasih bir anlatım sunarken şiirsel tasvirlere dokunması okuyucuyu kelimeler arası terennüme davet ediyor." Neslihan Karahan “Bir yolunu bulup kendimle konuşuyorum. Dertleşiyorum bir bakıma. Varsın deli desinler, benim açımdan bir önemi yok. Beni en iyi anlayanın kendim olduğunu nereden bilecekler!” Bu paragraf dostum Sibel Oğuz’un ilk kitabı, Annem Zeytin Ve Çay'daki “Atlar Beklemez” öyküsünden. Sosyoloji mezunu olan yazar bu öyküde toplum içinde dış menfezlere itilen bir anlamda ötekileştirilen bireyi kurguya katar. Çağımızın iletişimsel sorunu olan anlaşılamamak kavramını sözcüklerle dile getirmeye çalışır. 2023 yılında, Eksik Parça Yayınları ile okuyucuya taze bir merhaba diyen kitap, tematik yapı olarak ayrı ancak kurgu olarak birbirinden oldukça farklı on sekiz öyküden oluşuyor. Kitabın edebi dili okuyucuya esnek ve fasih bir anlatım sunarken şiirsel tasvirlere dokunması okuyucuyu kelimeler arası terennüme davet ediyor. Birbirinden bağımsız üç unsurun tema olarak birbiri etrafında dönmesiyle iç içe geçmiş konu bağlantıları kitap boyunca devam ediyor. Öykülerdeki ana karakterlerin kaçınılmaz hayat maceralarını yaşaması da yine bu üç unsur etrafında şekilleniyor. Her bir unsur, ayrı ayrı değer atfediyor öykülerdeki karakterlerin içsel serüveninde. Karşılıksız aşklar, insanın zaafiyeti, toplumsallığın içindeki bireysel direnişler, insanın insana menfi kıyımları, beraberinde müspet kazanımlar, maddiyat unsurunun insanın mahiyetini/statüsünü belirleme hususundaki menfilik, ötekileştirme ve benzeri konular kurgu yoluyla irdeleniyor. Aşk demişken yazar, karşılıklı aşkın sürdürülebilir oluşunun sağlıklı iletişim kurmaktan geçtiğini “Beyaz Mermerli Ev” öyküsüyle izâh ediyor. Oğuz, temaları ağırlıklı olarak ben diliyle işlerken kimi zaman da sen diliyle anlatıyor. Serüvenlere genelde bilinç akışı yöntemi eşlik ediyor. Zaman zaman iç monolog seyri de görülüyor öykülerde. Öyküler arasından bazı perdelerde tatlı bir çocuk bize göz kırparak anılarını anlatıyor. Anılar kurgu yoluyla toplumsal iletilere çağrı yapıyor. Gelenekselliğin beraberinde getirdiği, ait olunan toplumun bireye biçtiği rollerin çıkmazlarında içsel yok oluşlar, var olmaya çalışırken kişisel yıkımlar çokça vurgulanıyor. Oğuz, okuyucuya anlatımlarında dozunu kaçırmadan cümle cümle şiirsellik içiriyor: “Topa vurdukça dünya dönüyor, ben ise etrafında…” İnsanın var olmak ile var olamamak arasında çetrefilli gidiş gelişlerinin kurgu sanatına bürünmüş halini yansıtıyor, Oğuz'un öyküleri. Çatışmalar arasından sosyal psikolojiye vurgu yapan tahliller mevcut. Örneğin gelenekselliğin içerisinde, toplum tarafından insana sunulan hazır rollerin bireysel özgürlüğü kısıtlamasının beraberinde ortaya çıkan içsel çatışmaların mücadelesini “Matruşka” adlı öyküde izah ederken odak noktasını şu paragrafta topluyor: “Kendime karşı büyük bir mücadele başlattım. Bu kazananı olmayacak bir çatışmaydı. İç sesim ayaklandıkça Raskolnikov'un baltasıyla tepesine vurdum. Ya ben tecrübeli katil değildim ya da derinlerde büyüttüğüm öfkem dokuz canlıydı.” “Atlar Beklemez” öyküsüne burada tekrar dönecek olursak, öyküde, Bedia isminde bir çiftlik sahibinin çalışanını emir altında bulundurması konusu ele alınıyor. Bedia’nın kendi içsel eksikliklerinin bir anlamda beşerî zaafını eyleme dönüştürmesi çalışanlarına emir vermesiyle örneklendiriliyor. “Boşluk” adlı öyküsünde, hayaline rüyalar ile tutunmaya aslında bir manada benlik inşa etmeye çalışan birey modeli, “Fanus” öyküsünde, ihtimal dahilinde olması mümkün olanın ihtimalden uzaklaşması gibi mefhumları metaforik olarak çağrımda bulunuyor: "İçimdeki dürtüye engel olamıyordum. Ele geçirme arzusu kıvılcımken öğretilmişti." Yazarın anlatımını kelimelerin fonografisine yakın olması okuyucuyu öykünün mekânında hissettiriyor adeta. Hatta kelimeler bazen daha da somutlaşarak sinematografi etkisine girebiliyor. Dostuma nice eserlerle başarılarının virgül timsali devamını diliyor ve sözümü noktalıyorum. Sevgilerimle... ANNEM ZEYTİN VE ÇAY Sibel Oğuz Eksik Parça Yayınları, 2024 Tür: Öykü

  • KulturaLitera Kitap Kulübü gatherinlife ile buluşuyor!

    KulturaLitera Kitap Kulübü buluşmaları artık gatherinlife platformu üzerinden gerçekleşecek. 25 Nisan’daki buluşmanın kitabı Marilynne Robinson’ın Evlerden Uzak’ı. Oylum Yılmaz ve Şule Tüzül'ün birlikte yürüttüğü ve tam üç yıldır devam eden KulturaLitera Kitap Kulübü Buluşmaları bu aydan itibaren gatherin.life platformu üzerinden devam ediyor. Bu ayın kitabı Marilynne Robinson’ın sıradan şeylerin büyüsünü gösteren olağanüstü kitabı Evlerden Uzak. Buluşma 25 Nisan’da TR saati ile 19.30’da gerçekleşecek. Katılımcı sayısının 50 kişi ile sınırlı olduğu KulturaLitera Kitap Kulübü buluşmasına https://gatherin.life/place/oylumsule-ile linkinden kayıt yaptırabilirsiniz. “KulturaLitera Kitap Kulübü Nisan ayı kitabımız Amerikalı yazar Marilynne Robinson’un ilk romanı Evlerden Uzak. Bir başyapıt okuyoruz bu ay! Abarttığımızı düşünmeyin. Evlerden Uzak, yayınlandığı 1980 yılından beri Amerika’nın gündeminden düşmeyen bir eser. Başta Harvard ve Yale üniversiteleri olmak üzere Amerika’da birçok üniversitede hem sadece Evlerden Uzak için hem de Robinson ve eserleri için dersler veriliyor. Harvard’da edebiyat okumak isteyenlerin okuması gereken üç eserden biri, sadece bu eser için dört profesörün dersi var. Marilynne Robinson 2016 yılında Time Dergisi’nin en etkili 100 insan listesinde yer alıyor. Evlerden Uzak, Ruth ve Lucille kardeşlerin anneleri tarafından Fingerbone isimli bir kasabada yaşayan anneannelerine bırakılmaları ile başlıyor. Romanın anlatıcısı Ruth. Roman özünde bir büyüme hikâyesi ancak tek bir hikâyeye sığdırılamayacak kadar çok katmanlı. İki saatlik sürede ne kadar konuşabilirsek konuşalım o katmanları. Heyecanlıyız. Bekliyoruz.”

  • Su üzerine

    Suyun farklı hallerini, döngüsünü, hayvanların ve insanların onu nasıl kullandığını ve çok daha fazlasını Suzan Boshouwers'ın kaleme aldığı Su adlı kitaptan öğrenmek mümkün. Kitap, yumuşacık ve açıklayıcı çizimleri, yanlara açılan geniş sayfaları ve soru-cevaplarıyla meraklı çocuklara ışık tutuyor. Su ve onun hayatımızdaki yeri üzerine eğlenceli ve bilgilendirici bir resimli kitap. Suzan Boshouwers, yazar ve illüstratör. 1993 yılında Den Bosch'taki Görsel Sanatlar Akademisi'nden illüstrasyon diplomasını alıp yazarlık kursuna katılmış. Sipariş üzerine eğitim metinleri yazıyor ve bazılarını resimlediğim birkaç resimli kitap yayınladı. Eşi ve oğluyla birlikte Vught'da (Hollanda) yaşıyor. SU Suzan Boshouwers Resimleyen: Barbara van Rheenen Meav Yayıncılık, 2024 Çeviri: Erhan Gürer 38 s. 6+ yaş

  • İzmir Kitap Fuarı Kültürpark'ta 19-28 Nisan 2024 tarihlerinde

    İzmir Kitap Fuarı baharın coşkusuyla 19-28 Nisan 2024 tarihlerinde Kültürpark'ta gerçekleşecek. İlkbaharda Kültürpark’ın eşsiz doğası içinde festival havasında geçecek İZKİTAPFEST, sonbaharda ise fuarizmir’in konforlu ortamında, 28 bin m2 kapalı alanıyla B holde gerçekleşecek İZKİTAP kitapseverleri buluşturmaya devam ediyor. Yüzlerce yayınevi, sahaf ve plakçının yer alacağı İZKİTAPFEST; söyleşiler, dinletiler, konserler ve imza günleri ile 19-28 Nisan 2024 tarihleri arasında ziyaretçileri için tam bir kültür şölenine dönüşüyor. Ana teması "Çocuk Edebiyatı" olan İZKİTAPFEST, 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı’nı da baharın coşkusuyla Kültürpark’ta karşılıyor.

  • Aşırı Gizli Cadılar Cemiyeti

    Sangu Mandanna'nın kaleme aldığı Aşırı Gizli Cadılar Cemiyeti, kimsesiz bir cadının, hayatına giren yeni bir aşk ve tuhaf bir aile sayesinde değişen yaşamının hikâyesini anlatıyor. Birleşik Krallık’taki nadir cadılardan biri olan Mika Moon, kimsenin dikkatini çekmemesi için güçlerini saklaması, kendi hâlinde kalması ve diğer cadılardan uzak durması gerektiğini bilir. Küçük yaşta ailesini kaybetmiş ve tanımadığı insanlar tarafından büyütülmüş bir yetim olan Mika, yalnız kalmaya alışkındır ve çoğunlukla kurallara uyar... Tabii bir istisna dışında: Cadı gibi davrandığı videolar paylaştığı çevrimiçi bir hesabı vardır ve kimsenin bunu ciddiye almayacağını düşünür. Ama bir gün, üç genç cadıya güçlerini nasıl kontrol edeceklerini öğretmek adına uzak ve gizemli Nowhere Malikânesi’ne gitmesi için yalvaran, beklenmedik bir mesaj alır. Mika, tüm kuralları çiğneyerek Nowhere Malikânesi’ne gider ve sadece üç öğrencisinin değil, aynı zamanda ortalarda olmayan bir arkeoloğun, emekli bir aktörün, iki cefakâr bakıcının hayatlarının ve sırlarının içinde bulur kendini… ve Jamie’nin. Nowhere Malikânesi’nin yakışıklı ve huysuz kütüphanecisi Jamie, çocukları korumak için her şeyi yapar ve ona göre Mika bir tehdittir. Sinir bozucu derecede çekici bir tehdit… Mika, Nowhere Malikânesi’ndeki yerini bulmaya başladıkça, bir yere ait olabileceği fikrine inanmaya başlar. Ancak büyük bir tehdit kapılarını çaldığında, Mika’nın aradığını bilmediği bir aileyi korumak için her şeyi riske atıp atmayacağına karar vermesi gerekecektir. Sangu Mandanna, İngiltere'nin doğusunda, Norwich'te yaşayan bir yazar. Büyülü eskiz defterleri, romantik cadılar ve düşündüklerinden çok daha güçlü olduklarını keşfeden karakterler hakkında kitaplar yazıyor. AŞIRI GİZLİ CADILAR CEMİYETİ Sangu Mandanna Yabancı Yayınları, 2024 Çeviri: Elif Nihan Akbaş

  • 29. Arkadaş Z. Özger Şiir Ödülü’nü kazanan belli oldu

    Mayıs Yayınları tarafından bu yıl yirmi dokuzuncusu düzenlenen Arkadaş Z. Özger Şiir Ödülü'nün sahibi Handan Demir oldu. Orhan Alkaya, Gökhan Arslan, Suat Çelebi, Handenur Dayıca ve Zeynep Köylü’den oluşan seçici kurul, 102 dosya arasında yaptığı değerlendirme sonucunda; Ödülün ”Lojistik” adlı dosyasıyla Handan Demir’e verilmesine oybirliği ile karar verdi. Jüri Özel Ödülü ise oybirliği ile Asaf Zaman’ın ”Olasıl” adlı dosyasına verildi. Seçici Kurul, ödül alan dosyaların yanı sıra; Esra Asar, Gül Ebrar Ataş, Doğu Kaşka ve Abdullah Kurt’un adlarının anılmasını kararlaştırdı. Arkadaş Z. Özger Şiir Ödülü’nü kazanan dosyanın, ödül yönetmeliği gereğince 2024 yılı içinde, telif ücreti ödenerek kitap olarak basılacağı açıklandı.

bottom of page