Search Results
Bu sitede ara
Boş arama ile 5406 sonuç bulundu
- Bir modern çağ destanı: İskenderiye Dörtlüsü
Lawrence Durrell'ın "çağdaş sevgi"yi anlattığı İskenderiye Dörtlüsü tüm kitaplarıyla şimdi Can Yayınları'nda Justine "Geçmişte olanlardan hiçbirimizin sorumlu tutulamayacağını yavaş yavaş anlıyorum. Bedelini ödemek biz çocuklarına düşse de yargılanması gereken bu kentin kendisidir. Peki, nedir bizim dediğimiz bu kent? Neler gizlidir İskenderiye sözcüğünde?" Akdeniz'in güneyinde sırlarla dolu bir liman kenti: İskenderiye. Palmiyelerle sıralı bulvarlar, gıcırdayan tramvaylar, rengârenk tezgâhlarıyla pazarlar, gizli buluşmaların yapıldığı kahvehaneler, asırlar önce yanmış olsa da tüm kente gölgesini yaymaya devam eden destansı bir kütüphane. Ve şehrin havasını soluyan, arzuyu, kıskançlığı, ihaneti ve şiddeti tecrübe eden kayıp bir nesil. Justine, Durrell'ın "çağdaş sevgi"yi irdelemek üzere kaleme aldığı, 20. yüzyılın en görkemli başyapıtlarından biri olan İskenderiye Dörtlüsü'nün ilk cildi. JUSTINE Lawrence Durrell Can Yayınları, 2022 Çeviri: Ülker İnce Dizi: Can Modern Tür: Roman 296 s. Balthazar "Kenti unuttuğumu söyleyemem, ama anısını hiç uyandırmamaya çalışıyorum. Kuşkusuz hep orada yerinde duruyor, her zaman da duracak, tıpkı yolcuların sık sık gördükleri bir serap gibi zihnimde asılı." Tüm dünyanın nefesini tutmuş, yeni bir dünya savaşını beklediği gerilimli bir dönemde, zamanın adeta durduğu romantik bir kent: İskenderiye. Ve bu kentte sürgün hayatı yaşayan anlatıcının saplantı derecesinde tutku duyduğu iki kadın. Gizli ilişkiler ve tereddütlerle dolu bu panoramaya gizemli doktor Balthazar'ın bakış açısı eklenince, ilk kitapta anlatılan olaylar farklı, çok daha karanlık bir renk edinir. Balthazar, Durrell'ın "çağdaş sevgi"yi irdelemek üzere kaleme aldığı, 20. yüzyılın en görkemli başyapıtlarından biri olan İskenderiye Dörtlüsü'nün ikinci cildi. BALTHAZAR Lawrence Durrell Can Yayınları, 2022 Çeviri: Ülker İnce Dizi: Can Modern Tür: Roman 288 s. Mountolive "Aşk özlemiyle yandığın oldu mu hiç? Aşkın ne kadar tehlikeli olduğunu bilmez misin?" Ortadoğu'nun günümüzdeki çalkantılarının öncü sarsıntılarına sahne olan, sırlarla ve ihanetle dolu bir Akdeniz kenti: İskenderiye. David Mountolive adındaki bir İngiliz diplomat, gençliğinden beri İskenderiye'ye ve Mısır'a hayrandır. Tüm dünyanın savaşa hazırlandığı dönemde bu kente elçi olarak geri dönen Mountolive, farklı kimselerin gözünden tanık olduğumuz olayları ve ilişkileri birleştiren bir siyasi ve dinî komployu ortaya çıkaracaktır. Mountolive, Durrell'ın "çağdaş sevgi"yi irdelemek üzere kaleme aldığı, 20. yüzyılın en görkemli başyapıtlarından biri olan İskenderiye Dörtlüsü'nün üçüncü cildi, yazarına göre tüm dörtlüyü bir arada tutan çivi. MOUNTOLIVE Lawrence Durrell Can Yayınları, 2022 Çeviri: Ülker İnce Dizi: Can Modern Tür: Roman 376 s. Clea "Yeni imgeler, yeni kentler, yeni durumlar, yeni aşklar adına, düşlerimin bin bir güçlükle kazanılmış topraklarından vazgeçmem kolay değildi. O yerle ilgili düşlerime saplantılı biri gibi sarılır olmuştum… Bulunduğum yerde kalmak, diye düşünüyordum, acaba daha akıllıca olmaz mıydı? Belki. Ama gitmem gerektiğini biliyorum. Gerçekten de hemen bu gece gitmeliydim!" Akdeniz'in güneyinde, savaşın kıskacına girmiş bir liman kenti: İskenderiye. Darley, uzun bir ayrılıktan sonra döndüğü kentte bir devrin çoktan kapanmış olduğunu görür: Justine yaşlanmıştır, Balthazar yalnız ve hastadır. Bir tek Clea cazibesini yitirmemiştir. Bir de İskenderiye… Clea, Durrell'ın "çağdaş sevgi"yi irdelemek üzere kaleme aldığı, 20. yüzyılın en görkemli başyapıtlarından biri olan İskenderiye Dörtlüsü'nün dördüncü ve son cildi. CLEA Lawrence Durrell Can Yayınları, 2022 Çeviri: Ülker İnce Dizi: Can Modern Tür: Roman 328 s. Lawrence Durrell, 1912'de Hindistan'da doğdu. Genç yaşta İngiltere'ye giderek Dışişleri Bakanlığı'nda çalışmaya başladı. Mısır, Yugoslavya, Rodos, Kıbrıs ve Güney Fransa'da görev yaptı. Hindistan'da Hint ve Tibet kültürünü, dinlerini ve mistik atmosferlerini yakından tanıdı. Kıbrıs'taki görevi ise, ona başta Mısır olmak üzere Akdeniz ülkelerinin uzun geçmişi, inanışları, gizemle gerçeğin birbirine örüldüğü yaşam biçimleriyle tanışma fırsatını verdi. Bu bilgi ve birikimler, Eskiçağ'ın belli başlı kültür merkezi İskenderiye ve Akdeniz'in öteki ucunda, Ortaçağ Avrupa'sını karanlığa boğan kilise egemenliğinin başkenti Avignon ortamında yüzyılımızın en çarpıcı romanlarını hayata geçirdi: İskenderiye Dörtlüsü ve Avignon Beşlisi. Durrell, 1990'da Fransa'da öldü.
- Yeryüzünde doğdular ama bu dünyaya hep yabancı kaldılar
Anlatılan her hikâye yaşamdaki olasılıkların inşa ettiği bir köprü – kimi zaman peşine düşülen beyaz bir kurt, kimi zaman efsanelerden çıkagelen kızıl bir akbaba, kimi zaman ise üç direkli görkemli bir tekne ya da sınır ötesinde kalan, ismi değişen yerleşimler Doğu’yu Batı’ya, geçmişi şimdiye bağlıyor. Onlar birer yabancı. Yeryüzünde doğdular ama bu dünyaya hep yabancı kaldılar. Bastıkları toprağa, konuştukları dile, yaptıkları işe, yaşadıkları zamana ve hatta damarlarında akan kana bile yabancılaşan insanlar. Yeryüzü Kitabı onların hikâyelerini anlatıyor. Fulya Kılınçarslan, 1981 yılında doğdu. 2003 yılında Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi’ni bitirdi. Uzun yıllar finans sektöründe avukat olarak çalıştı. Şu an hem Ankara Üniversitesi Rus Dili ve Edebiyatı Bölümü’nde öğrenim görüyor hem de sosyal bilimler alanında akademik metin çevirmenliği ve serbest avukatlık yapıyor. İlk romanı Sedir Ağacı ve Kuzgun 2019 yılında yayımlandı. YERYÜZÜ KİTABI Fulya Kılınçarslan Notos Kitap, 2022 Editör: Mehmet Zeytin Tür: Öykü 216 s.
- Yazıdan başka gidecek yeri olmayan bir çocuk
Sahiden Hikâye ile 2018 Sait Faik Hikâye Armağanı’nı kazanan Kemal Varol, şiirlerinin ve romanlarının yanı sıra öyküleriyle de Türkçe edebiyatın zenginliğine zamansız bir çentik atıyor. "Biliyor musun Gobi,” dedim, “şu bizim on bir on iki yaşımız ömür boyu bizimle gelecekmiş.” “Gelirse gelsin,” dedi Gobi, “ne zararı var!” “Öyle değil olum,” dedim başımı iki yana sallayarak. “Yani bu yaşta ne yaşıyorsak bir illet gibi yakamıza yapışacakmış her şey. Kırk yaşımıza da gelsek aynı bokun soyu olacakmışız.” Enseme bir şaplak vurup “olur mu lan hiç öyle şey!” dedi. “Bal gibi de olur,” dedim. “Günün birinde başımızı bir eve sokup böyle çoluk çocuğa karışmış, göbek falan bağlamış, her şey güllük gülistanken, bir gece kan ter içinde uykudan uyanıp pencereye atacakmışız kendimizi.” “Sonra?” “Sonra pencerede sıkıntıyla sigara içerken bizim bu yaşımız böyle yavaşça sokaktan geçip el sallayacakmış bize. Eksik kaldım, gel beni tamamla, diyecekmiş.” Kemal Varol okurlarının yakından bildiği “Arkanya”dayız yine. Adını tersine çevirmiş çocukların gözünden Arkanya’nın hem uzak, hem neşeli, hem acılı zamanlarına gidiyoruz bu kez. Kara, esmer, bıçkın çocukların hikâyeleri yer alıyor Sahiden Hikâye’de. Lamek ve arkadaşları Gobi, Domestos, Zehra ve Küçük Amca… Bütün bu keşmekeşin ortasında yazıya sığınmış, yazıdan başka gidecek yeri olmayan bir çocuğun avuçlarındaki harflere bakıyoruz. Kemal Varol 1977 yılında doğdu. Edebiyata şiirle başladı. Yas Yüzükleri (2001), Kin Divanı (2005), Temmuzun On Sekizi (2007) adlı şiir kitapları Bakiye adıyla toplu şiirler olarak kitaplaştı. Jar (2011), Haw (2014), Ucunda Ölüm Var (2016), Âşıklar Bayramı (2019) adlı dört romanı, Sahiden Hikâye (2017) adlı bir hikâye kitabı ve Demiryolu Öyküleri (2010) ile Memleket Garları (2012) adında iki derlemesi yayımlandı. Haw romanıyla 2014 Cevdet Kudret Roman Ödülü, Sabit Fikir 2014 Yılın Romanı, 2015 ÇGD-Bursa Barış Ödülü ve Pen Amerika 2017 Çeviri Ödülü’ne, Sahiden Hikâye adlı kitabıyla da 2018 Sait Faik Hikâye Armağanı’na ve Dame de Sion Liseliler Edebiyat Ödülü'ne değer görüldü. SAHİDEN HİKÂYE Kemal Varol Everest Yayınları, 2022 Editör: Murat Çelik Tür: Öykü 176 s.
- Bu aşksız bir ilişki mi, yoksa aşkın hallerinden biri mi?
Anatomi Dersi, Ayşegül Devecioğlu’nun Başka Aşklar, Kış Uykusu ve Arkası Mutlaka Gelir’in ardından yayımlanan dördüncü öykü kitabı. “Eğer o soğuk salonda soluk kanepede yani sahnenin tam ortasında ve Avignonlu Kızlar’ın karşısında bu kelime ağzından çıksa, hayat değişir miydi? Bu sözcük tek başına evde bağımsız bir cumhuriyet gibi kendi kurallarını koyarak yaşamaya başlar mıydı ve kafalarında hâlâ aşk mı, değil mi sorusu dönüp dolaşan kadın ve erkek, bu yeni ülkenin katı, karşı konulmaz kurallarına uymak zorunda olduklarından, böyle soruları kafalarından atarlar mıydı? Ancak bu sözcük o eve, yaşamının adamla sürdürdüğü anlarına ait değildi.” Ayşegül Devecioğlu, 1956 doğumlu. İstanbul'da yaşıyor. 1977 yılında Ortadoğu Teknik Üniversitesi'nden öğrenimini tamamlayamadan ayrıldı. 1986'dan sonra gazete, dergi ve televizyonlarda çalıştı. Çeşitli dergilerde makaleleri, denemeleri yayımlandı. Ağlayan Dağ Susan Nehir romanıyla 2008 Orhan Kemal Roman Armağanı’nı kazandı. ANATOMİ DERSİ Ayşegül Devecioğlu Metis Yayınları, 2022 Tür: Öykü 96 s.
- Öykü: Bir Veda, Bir Kavuşma
“Sanatı zevkin için yapacaksın, aileni geçindirmek için değil,” Peyman Ünalsın Gökhan Aynada biriken buharın banyo kapısının açılmasıyla birlikte hızla dağılması gibi geçti cenazenin üzerinden yirmi dört saat. Cami avlusuna sığmayan kalabalık bir grup gelmişti Muhsin Bey’i son yolculuğuna uğurlamaya. Merhum, adı gibi iyiliklere ihsan olan kişiliğiyle pek sevilirdi çevresinde. Etrafında dört dönen onca alımlı bayana dikkatini çekerek baş göz etmeye çalışan yakınları çaba sarf etseler de ikna edemediler evlenmeye. Başında fötr şapkası, elinde gazetesiyle mahalleye adımını atar atmaz perdelerin arkasında peyda olan siluetler, Muhsin Bey apartmanının kapısından içeri girene kadar gözleriyle takip ederlerdi. Bir gün mahalle eşrafına sesini yükselttiği, uygunsuz hareketler sergilediği görülmedi. Kendini göstermek için bin bir bahane ile yoluna çıkan bekâr hanımefendiler, fötr şapkasını eliyle kaldırıp, başını hafifçe yana eğerek yaptığı bir selamlama ve birkaç kibar sözcükle yanıt buldular. Muhsin Bey’in etrafına ördüğü görünmez zırhı aşmaya hiçbir cilveli söz, hiçbir cüretli bakış muktedir olamadı. Muhsin Bey’in resme olan merakı, uzun yıllardır saymanlık yaptığı devlet dairesindeki görevinden, bir usulsüzlüğün altına imzasını atmasını istedikleri gün var gücüyle sarıldığı bir uğraşa, sonrasında da mesleğe dönüştü. Yeteneğini, henüz beş yaşındayken dedesi Salih Bey keşfetmiş, evde resim dersleriyle de gelişmesine ön ayak olmuştu. “Sanatı zevkin için yapacaksın, aileni geçindirmek için değil,” diyen babası akademiyle arasına bariyer örünce maliyeye girmiş, sonrasında da devlet dairelerinin tozlu dosyaları arasında ömrünü çürütmeye başlamıştı. Al takke ver külah usturupsuz işlerin görüldüğü ve ta en başından beri kendini ait hissetmediği daireden ayrılıp tam zamanlı ressamlığa geçtiği gün küsen babası erken yaşta yakalandığı zatürreden ciğerlerini kurtaramayıp öldüğünde, Muhsin Bey içine ukde ayrılıkların ilkini tatmıştı. Hayat onu, ümit veren vaatlerin dile getirildiği sıcak kucaklaşmaların yapılamadığı vedalarla sınamıştı. Yirmi dört saat önce Cemre, mahzun bakışlarıyla yüreğine hep şefkat eken dayısının cenazesinde onun eksikliğine nasıl alışacağını sorgularken, şimdi onun yatağının üzerine oturmuş elindeki minik anahtarın açacağı çekmecede kendisini bekleyen sürprizi düşünüyordu. Dün akşam anne ve babası Cemre’yi karşılarına alıp dayısının bıraktığı anahtarı ve mektubu eline verirken, çocukları tarafından huzur evine terk edilen yaşlı insanların gözlerinde beliren hüzünlü ıslaklığı görmüştü Cemre. O bakışları çözememişti ama yatıştırmak için ikisini de kollarıyla sarmış ve onları çok sevdiğini söylemişti. Cemre mektupta yazdığı üzere, anahtarla dayısının çalışma masasındaki çekmeceyi açtı, hemen üstte duran lacivert ciltli defteri aldı. Acele etmeden elini kapağında gezdirdi. Çalışma masasının siyah deri kaplı döner sandalyesine oturup okumaya başladı. Okudukça şaşkınlığı da kalp atışlarının ritmi de artıyordu. Sandalyeyi bacaklarıyla arkaya doğru itti, ayağa kalktı. Oda presle sıkıştırılıyor gibi daraldı, daraldı. Cemre duvarlar arasında boğulduğunu hissediyordu. Neden şimdi? Neden? Dayısı bunu daha önce de söyleyebilirdi. Bunca yıl gerçeği saklamışlardı. Dayısı olarak kalsaydı kalbinde. Halasıyla eniştesine sarıldığında, anne, baba diye onları kucakladığında içinde bir hüzün, kıskançlık, pişmanlık duymadıysa, şimdi bu itirafı yapmaya gerek var mıydı? Odanın içinde delirmiş gibi volta attı. Sırtından aşağı soğuk terler akıyordu. Yeniden masaya oturdu. Okumaya devam etti. Her sayfada çocukluğunun, genç kızlığının anıları arasına savruluyor, dayısının defterde anlattığı bazı hatıralarla ilgili o anki duygularını hatırlayabildiği kadarıyla çözümlemeye çalışıyordu. Her cümlede yeniden doğuyordu. Yeniden emekliyor, yürüyor, konuşmayı, okumayı, yüzmeyi öğreniyordu. Aklı yolunu yitirmiş bir meczup gibi yaptığı her eylemde, anne ve babası sandığı halası ile eniştesi ya da dayısı sandığı babası ve hiç tanımadığı, tamamen yabancı bir kadın, Bahar, annesi, yanında oluyordu. Bahar’ın ince bedenini, ensesinde toplanmış kumral saçlarını görüyordu ama yüzünün olması gereken yerde salt beyazlık vardı. Yüzü nasıldı sahi? Yuvarlak hatlı bir çehre miydi ya da elmacık kemikleri çıkık mıydı? Dudakları, tavırlarına biraz asabiyet katacak kadar ince miydi? Ya burnu, yüzüne sert bir ifade katacak kadar kemikli mi? En önemlisi gözleri nasıldı? İsten kararmaya yüz tutmuş çeliğe mi benziyordu? İçinde menevişlerin yüzdüğü mavi denizlere mi? Onu gerçekten merak ediyordu. Okumaya ara verdi. Dayısının… Ne garip! Dayısı, bir gecede babası olmuştu. Babasının içki dolabından kendine bir kadeh konyak aldı. Canı, içmediği halde, ciğerlerine sert bir sigaranın dumanını çekmek istedi. Salonda, kuruluktan çatlamış bronz bir ten gibi, döşemesi yer yer yarılmış deri koltuğa oturdu. Babası bu koltukta ona masallar okurdu. Yan yana oturup çizgi film izlerlerdi. Şimdi anlıyordu neden dayısı ile bu kadar yakın olduklarını. Dayısı resim yaparken onun önüne de bir kâğıt ve sulu boyalar koyar, ara ara yaptığı resmi kontrol eder, zaman zaman da yeni teknikler öğretirdi. Çalışma odasında ona da küçük bir alan ayırmıştı. Resimle ilgili tüm malzemeleri orada duruyordu. Annesiyle babası malzemeleri kendi evine getirmesi konusunda ısrar etmiyorlardı. Dayısı ile… Yani babası ile ortak bir zevkleri olsun ve bunu birlikte gerçekleştirsinler istemişlerdi. Kafası çok karışmıştı. Başını ellerinin arasına aldı. Ağladı. Ağladı. Ağlamaktan yüzü, gözü, burnu şişmişti. Nefes almakta zorlanıyordu. Banyoya gidip yüzüne soğuk su çarptı. Aynadaki aksine ilişti gözü. Daha önce hiç dikkatini çekmemişti ama burnu aynı babasına benziyordu. Babası sandığı eniştesine zerre kadar benzemediğini şimdi fark ediyordu. Bunca yıl, babasının annesine duyduğu büyük aşktan dolayı huyları da dâhil olmak üzere tamamen annesine benzediğini düşünmüştü. Tekrar çalışma odasına dönüp günlüğü okumaya devam etti. Satırlar arasında duruyor, okuduklarını sindirmeye çalışıyordu. Babası, hayatında ilk kez gittiği bir genelevde tanımıştı annesi Bahar’ı. Bir gece anlatmıştı yaralı çocuk kalbinin içine attığı sırlarını. Babası kuruyan bir çınar gibi gözlerinin önünde eriyip gitmişti, amcası kardeşimin emanetidir dememiş, annesine göz dikmiş, kuzenleri de daha çocuk sayıldığı yaşlarda orasını burasını mıncıklayıp hayatı Bahar’a zindan etmişlerdi. On sekiz yaşını görür görmez annesinin de yardımıyla evden ayrılmıştı. Kaderi hiç süslü yazılmamıştı, acılarla örülmüştü her günü. Onu tanıdığım yerde olmaya lâyık değildi diyordu babası. Bir çukurdan çekip çıkartmak üzere elini uzatmış, ne var ki Bahar kabul etmemiş. “Benim evim burası,” demiş. Cemre defterde kaldığı yeri kaybetmemek için parmağını sayfanın arasına sıkıştırıp defteri göğsüne dayadı. Bir an için kendini Bahar’ın yerine koymak istedi. O evden kurtarmaya çalışan biri varken, üstelik de Muhsin Bey gibi biri, neden kabul etmemiş olabilirdi ki? Babasının onu sevdiği kadar, Bahar babasını sevmemiş olabilirdi. O evde olmayı seviyor olabilirdi. Veya babasını o kadar çok seviyordu ki, ait olduğu bu evin omuzlarına yükleyeceği sıkıntılarda boğulmasını istememişti. Belki de babası, Cemre’nin, annesinin bir genelev kadını olduğunu öğrendiğinde bunu kaldırabilecek bir yaşa gelmesini beklemişti. Cemre’nin asıl merak ettiği, yollarını, babasının Bahar’a benimle gel dediği gece ayırdılarsa, kendisi ne zaman ve nasıl, halası ve eniştesiyle yaşamaya başlamıştı? Defteri açıp okumaya devam etti. Şehir yepyeni bir günün bilinmezliğini selamlarken Cemre önünde, içinde pek çoğu sararmış çocukluk fotoğraflarının, bir çift bebeklik ayakkabısının ve dayısının o çok sevdiği ama epeydir çalışmayan kahverengi deri kayışlı saatinin olduğu bir kutu ile yatağın üzerinde oturuyordu. Uykusuz ve bol gözyaşlı gecenin izlerini silmek için duşun altına girdi. Başından aşağı akan ılık suyla beraber günlüğün yaprakları birer birer yeniden açılıyor ve babasının yazdıkları duş başlığından dökülen su hızında gözünün önünden akıp geçiyordu. Kendini daha iyi hissediyordu şimdi. Duştan çıktı, üzerine bornozunu geçirdi ve koyu bir kahve yapmak üzere mutfağa gitti. Hayatın, insanlar uyurken arkalarından iş çeviren muzır çocuğa benzediğini düşündü. Beklenmedik zamanda, hayal bile edilemeyecek gelişmeleri getirip önümüze atıveriyordu. Bir sabah uyanmıştı ve kendisinin ait olduğuna inandığı çekirdek ailesinin, aslında büyük ailesinin bir parçası olduğunu öğrenmişti. Dayısı, gerçek babasıydı. Annesi eski bir fahişeydi ve onu halası ile eniştesine evlatlık vermişti. Tüm bu bağlantıların kurulmasında yardımcı olmuş, dayısının, günlüğün son sayfalarında adını ve adresini verdiği genelev sahibi Madam Alyoşa’yı bulmalıydı. Hızlıca hazırlandı ve evden çıktı. Kalbi sanki kolunun altına sıkıştırdığı kutuda atıyordu. Madam Alyoşa’nın evinin önünde taksiden indi. Tarlabaşı’nın dar sokaklarından birinde, önünde üç beş çocuğun yakan top oynadığı bakımsız bir apartmandan içeri girdi. Apartmanın kendine has bir ünü var mıydı, bilmiyordu ama çok da umursamıyordu. Önemli olan apartmana ününü kazandıran Madam Alyoşa’nın onu annesine kavuşturacak olmasıydı. Eli titreyerek kapıyı çaldı. İçerden dinç adımlarla terliklerini zemin taşında konuşturan birinin kapıya yaklaştığını işitti. Gözetleme deliğinden geleni tahlil etme süresinden sonra kilitte dönen anahtarın sesiyle kapı açıldı. Siyah diz altında biten etek, beyaz gömlek ve siyah hırka giymiş gençten bir kadın karşıladı Cemre’yi. Cemre kendini tanıttı ve Madam Alyoşa’yı görmek istediğini söyledi. Kadın bir saniye deyip kapıyı yüzüne kapattı. Başını, bulunduğu katı sağdan sola süzecek kadar döndürdüğü sürede kapı yeniden açıldı. “Madam sizi bekliyor,” dedi ve koridorda yürüyerek arka odalardan birine girdi. Madam pirinç karyolada oturuyordu. Başının tepesinde topuz toplanmış beyaz saçları, burnunun üzerinde duran yuvarlak çerçeveli gözlükleriyle bir genelev patroniçesinden çok emekli öğretmene benziyordu. Elindeki gazeteyi kucağına bırakıp gözlüklerinin üzerinden Cemre’ye dikti gözlerini. Tuhaf bir ilk karşılaşmaydı. Madam Alyoşa eline doğmuş bebeği karşısında genç bir kadın olarak buluyordu. Dudağının üzerindeki beni ile yıllar önce kapısını çalan çelimsiz, savunmasız taşra kızına benziyordu tıpa tıp. Cemre Madam’a babasının vefat ettiğini ve bıraktığı günlükte, annesine ulaşmak için kendisinin yardım edebileceğini yazdığını söyledi. Madam; “Saatlerce oturup seni dinlemek isterdim. Ama vakit kaybetmeden anneni görmelisin,” diyerek annesinin adresini verdi. Buraya yakındı. Sizi yine görmeye geleceğim diyerek evden çıktı Cemre. O da Madam’ı dinlemek istiyordu. Annesi hakkında daha çok şey öğrenmeyi arzuluyordu. Muhsin Bey ile görüşmediği yıllarda neler yaptığını, arada sırada da olsa kendisini düşünüp düşünmediğini merak ediyordu. Madam’ın verdiği Galata’daki adrese geldiğinde Cemre’nin kalbi durdu duracak gibi doğal ritminden kopmuş kendi bildiğince atıyordu. Eski apartmanın yüksek ahşap kapısı aralıktı. Birinci kata çıktı. Zili çaldı. Evin içinde bir kuşun ötüşünü duydu. Bir süre sessizliği dinledi. İçerden kapıya yaklaşan ayak sesleri gelmeyince tekrar bastı zile. Kuş bir kere daha evin sahibini kapıya çağırdı. Bu sefer içerden sürüklenerek gelen ayak seslerini işitti. Elindeki kutuyu paspasın üzerine bıraktı ve yakalanma korkusu ile koşar adım zemin kata indi. Merdiven altında bekledi. Kapının açılıp, gerilen bir zincirin izin verdiği limitte kaldığını işitti. Sonra kapı kapandı ve derinden gelen zincirin sesinden sonra yeniden açıldığını duydu. Kalbi delicesine çarpıyordu. Annesi birkaç basamak yukardaydı. Yıllarca süren ayrılıktan sonra aniden geçmişten çıkıp gelmek annesini alt üst edebilirdi. Bugün kutunun içindekilerle onu geçmişe götürecek, çağrışımlarda bulunacak, yarın da babasının yaptığı portresiyle geri gelecekti. Üst katta, kapıda şaşkınlıkla kutuyu eline alan kadını, portre sayesinde az çok tanıyordu. Kapının kapandığını duyar duymaz apartmandan çıktı. Halasını ve eniştesini arayıp geceyi yine babasının evinde geçireceğini, ilk fırsatta da gelip kendilerini göreceğini ve onları sevdiğini söyledi. Telefonu kapatırken halası ağlıyordu. Bu gece uyumak ve annesiyle dinç bir şekilde karşılaşmak istiyordu. Uyku ilacı alıp bu eve geldiğinde yattığı kendi yatağı yerine dayısınınkine uzandı. Yarının heyecanıyla dopdoluydu. Karşılaşma ânını hayal ederken uyuyakaldı. Akşamüstü elinde yine bir kutu ile Galata’daki eski apartmanın önündeydi. İçinde babasının küçük bir tuvale yaptığı portresi, portreyi yaparken kullandığı ve yıllarca aynı şekilde muhafaza ettiği kurumuş yağlı boya tüpleri, kılları dökülmüş fırçalar vardı. Apartmanın cephesinde gezdirdi gözlerini ve yüksek ahşap kapıyı itip içeri girdi. Yine aynı kuşu elçi atadı annesine geldiğini haber vermek için. Bu sefer kuşun ötüşünü tamamlamasını beklemeden koridorda yükseldi ayak sesleri. Kapı açıldı. Yirmi sene sonraki Cemre duruyordu karşısında. Bahar’ın gözlerinde heyecan, kavuşma sevinci okunuyordu. Birbirlerine o kadar benziyorlardı ki, Cemre kendisiyle ilgili pek de detay vermemiş olmasına rağmen Bahar tereddüt etmeden onu içeri davet etti. Dün bıraktığı kutu masanın üzerinde duruyordu. Yeni getirdiğini de yanına koydu. Bahar kutuyu açtı. İçinden çıkan portresine baktı. Sağ alt köşesinde Muhsin Bey’in, yıllar önce cılız bedeninde dolaşan sıcacık, güven veren elleriyle attığı imzası vardı. Kızıyla yan yana eski yüzlü koltuğa oturdular. Kutudan çıkan fotoğraflara baktılar. Hepsi ile ilgili söylenecek birkaç kelamı vardı Cemre’nin. Babasının saatini aldı eline. “Biliyor musun, bu saatin adı Bahar. Beş altı yaşlarındaydım ve dayım sandığım babama neden bu saate Bahar dediğini sordum. ‘Güzel bir bahar günü aldığım için ona Bahar adını verdim. Evimizin önündeki kiraz ağaçları pembe çiçeklere bulanmıştı. Doğa mutluydu, ben mutluydum,’ diye yanıtlamıştı beni. Ama bıraktığı günlüğünde saati seninle tanıştığı gün aldığından senin adınla hitap ettiğini yazmış.” Bahar saati eline aldı. Muhsin Bey’in çam kozalağı ile karışık tütün kokusunu çekti içine. Babasının ölümüne kadar geçirdiği çocukluk yıllarından sonra ilk defa mutluluğun uçarı kanatlarını hissetti kalbinde. Cemre uzun saatler sonrasında eve döndüğünde bir kaybın derin hüznünü ve bir kavuşmanın tarifsiz sevincini yaşıyordu. O gece rüyasında anne ve babasını el ele beyaz uzun bir tünele girerken gördü.
- Mahal Edebiyat Öykü Yarışması sonuçları açıklandı
Türk edebiyatına yeni yazarlar kazandırmak amacıyla bu yıl ilk defa düzenlenmiş olan Mahal Edebiyat Öykü Yarışması sonuçları açıklandı. 20 Haziran'da açıklanan sonuçlara göre sıralama şu şekilde: 1. “Âlemin O En Yağmurlu Gecesi” Başar Yılmaz 2. “Ve Sonunda Tren Gelir” Ali Nurdoğan 3. “İki Meczup Bir Rüya” Gonca Gülbey Turupcu 4. “Kendini Bilmez Sisifos” Alper Büyükbudak “Berduşlar” Fatih Selvi “Sitem” Melek Pehlivan İşler “Kara Cemile” Serpil Canalan 5. “Az” Derya Onaran “Ya Tutarsa” Neşe Cengiz 6. “Uzaklar” Dilay Arslan “Nietzsche'nin Saati” Lokman Baybars Ön jürisinde Hatice Akalın, Mete Karagöl, Onur Özkoparan ve Varol Mengüverdi'nin yer aldığı yarışmanın seçici kurulunda Mehmet Fırat Pürselim ve Metin Nart vardı. Seçici Kurul’un birincilik ödülüne değer bulduğu yazarın öyküsünün adı, finaldeki 10 katılımcının öyküleri ile birlikte Mahal Kitaplığı tarafından kitaplaştırılacak olan kitaba verilecek.
- Sevgi ve heyecan dolu bir dostluk öyküsü...
Yüksek kayalık tepeler ve birden karşılarına çıkan sürünün lideri, heybetli ve öfkeli yaban keçisi Karasakal, Yula ve babasını beklenmedik bir maceranın merkezine çekiyor. Hilde Myklebust’ın yazdığı, ödüllü çizer Akın Düzakın’ın benzersiz çizimleriyle hayat verdiği Yula ve Yaban Keçileri, sevgi ve heyecan dolu bir dostluk öyküsü... Yula ve babası, her bahar olduğu gibi, havalar ısınır ısınmaz küçük dağ evine doğru yola çıktılar. Ama sarp dağların yanı başındaki o tepede, baba-kız yalnız değiller. Kocaman boynuzlu, gür sakallı yaban keçisi Karasakal burada yaşıyor ve gezginlerden hiç mi hiç hoşlanmıyor. Yula kolay pes edecek bir tip değil, üstelik hayvanlarla çok iyi anlaşıyor. Önce Karasakal’ı dost olduklarına ikna etmek, sonra da yeni doğmuş minik keçi yavrularına göz diken koca bir kartalla baş etmek zorunda. İşi çok zor, ama imkânsız değil! Hilde Myklebust 1979 yılında doğdu. Sunnmøre'deki Syltedalen'den. Daha sonra 2005 yılında Berre dagar şiir koleksiyonuyla çıkış yaptı ve 2008'de Søkk ile Norveç'in en önde gelen genç şairleri arasında ciddi bir yer edindi. Myklebust'un diktesinin ortak noktası, doğanın ve orada yaşayan her şeyin her zaman mevcut olmasıdır. Søkk'ta çocukluk hikayeleri, ani hatıralar, kutsamalar, batıl inançlar ve popüler konuşmalar, soğuk bir kükremeye dönüşen bir şeye doğru altta yatan bir huzursuzluk akışı yaratır. Şiirin etrafındaki çerçeve, çocuğunu kaybeden genç bir kadının hikayesidir. 2009'da Myklebust, Inger Lise Belsvik'in resimlediği Jon og den lange julenatta resimli kitabını yayınladı. 2020'de Akın Düzakin'in resimlediği Ylva og villgeitene resimli kitabı çıktı. Myklebust, Hordaland'daki Yazma Akademisi'nden bir geçmişe sahiptir ve Bergen Üniversitesi'nde edebiyat ve tiyatro çalışmaları okudu. YULA VE YABAN KEÇİLERİ Yazan ve Resimleyen: Hilde Myklebust ve Akın Düzakın Arden Yayıncılık, 2022 Çeviri: Aren Turhan Türü: Keşif-macera Yaş Grubu: 5 + 48 s.
- İki yaşam tek bedene sığar mı?
Geleceğe dair düşlerimizi ertelemememiz gerektiğini hatırlatan Toulmé, bizleri konfor alanlarımızdan çıkmaya ve yaşamdan beklentilerimizi mütevazı tutmamaya çağırıyor. ''Korkmuyorum artık... Kendime ait olmayan bir hayat sürmek için ne kadar zaman kaybettiğimi fark ediyorum.'' 'Hepimizin bu dünyada yapacak tek bir şeyi var ve mutluluğu ancak bunu gerçekleştirerek elde edebiliriz.'' ''Hakim'in Yolculuğu'' üçlemesiyle tanınan Fransız çizer Fabien Toulmé'nin elinden çıkan İki Yaşam, okurları sarsıcı bir kendini arama yolculuğuna çıkarıyor. Hayallerimizi gerçekleştirmek için ne kadar ileri gidebileceğimizi sorgulatan kitap, sahte mutluluklar uğruna ''icat ettiğimiz'' yersiz ihtiyaçların hayatımızı nasıl da tükettiğini gösteriyor. Çocukluğundan bu yana müthiş bir özveriyle hayallerini hep askıya almak zorunda kalan Baudouin, otuzlu yaşlarında, yalnız bir adamdır. Sanatla ve felsefeyle ilgilenen, kadınları baştan çıkarmakta kimsenin eline su dökemeyeceği, seyahat tutkunu abisi Luc'ün tam aksine monoton ve sıkıcı bir yaşantısı vardır. İyi bir eğitimi, dolgun maaşlı bir işi ve güzel bir evi olmasına rağmen aşka, sıkı dostluklara ve küçük uçarılıklara karşı hep mesafelidir. Sakin dünyası, hiç beklemediği bir anda aldığı sarsıcı haberle başına yıkılır: Sadece birkaç aylık ömrü kalmıştır. Genç adam, hayalini kurduğu hiçbir şeyi gerçekleştirememiş olmanın pişmanlığı ve öfkesi ile baş başadır. Hastalığını öğrenen Luc, kardeşinin her şeyi geride bırakıp kendisiyle Afrika'ya gitmesi konusunda onu ikna eder. Düşlediklerini yapmaya bir türlü cesaret edemeyen Baudouin için artık kozasından çıkma vaktidir. İkinci hayatını yaşayabilmek için önünde uzanan yolda bu kez zamanı sınırlı olsa da hayalleri sınırsızdır... Yıllarca kendisine ait olmayan bir hayatın figüranı olarak yaşayan Baudouin'ın hüzünlü ama ilham verici hikâyesini anlatan bu dokunaklı grafik roman, sürpriz sonuyla okurunu ters köşeye yatırıyor. Çizgilerindeki sinematografik unsurlarla anlatımını güçlendiren Fabien Toulmé bu kitabıyla, hayatı ıskalamadan doyasıya yaşamaya ve herkesi kendi hikâyesinin peşine düşmeye davet ediyor. Fabien Toulmé, 1980 doğumlu çizer, mühendislik okuduktan sonra Brezilya, Benin, Guyana ve Fransa gibi farklı ülkelerde yaşadı. Fransa'ya döndükten sonra ''Spirou'' gibi dergilerde çalışmaları yayımlandı. Otobiyografik özellikler gösteren Beklediğim Sen Değildin isimli grafik romanı 2019'da Baobab Yayınları tarafından yayımlandı. ''Hakim'in Yolculuğu'' adlı üçlemesinin ilk cildi, Best Reality-Based Work (Gerçek Yaşamdan Uyarlanan En İyi Eser) kategorisinde 2022 Eisner Ödülleri'ne aday gösterildi. İKİ YAŞAM Fabien Toulmé Desen Yayınları, 2022 Çeviri: Damla Kellecioğlu 272 s.
- Suzy Lee Sınır Üçlemesi artık Türkçe!
Yayıncılıkta, kitabın rahat okunmasına engel olmamak için, resimli kitap sanatçısının çift açılan sayfaların ortasına çizim yapmaması gerektiğine dair, açıkça söylenmeyen bir kural vardır. Bu kurala uyulmazsa ne olur? Bu kitapta, Suzy Lee’nin Sınır Üçlemesi adını verdiği Ayna, Dalga ve Gölge’nin yapım aşamalarını ayrıntılı bir şekilde bulacaksınız. Lee’nin, eserlerini yaratma sürecinde geliştirdiği fikirlerden kişisel notlarına, resimli kitap dünyasının inceliklerinden sanatçının girdiği çıkmazlara uzandığı bu çalışma, Sınır Üçlemesi kitaplarının hem tek tek ve birbirinden bağımsız hem de büyük resmi oluşturan parçalar olduğunu görmeyi mümkün kılıyor. Suzy Lee, 1974’te Seul’de doğdu. 1992-1996 yılları arasında Seul National University’de resim üzerine lisans eğitimi aldıktan sonra, Londra Camberwell College of Arts’ta kitap sanatları üzerine yüksek lisans eğitimini tamamladı. Birçok çocuk kitabı resimleyen Lee, özellikle sessiz kitapları ve kendine özgü kurgulama tekniğiyle tanındı. Sınır Üçlemesi adını verdiği Ayna, Dalga ve Gölge dünya çapında ses getirdi ve birçok ülkede yayımlandı. Boston Globe-Horn Book Onur Ödülü, The New York Times En İyi Resimli Çocuk Kitabı gibi birçok önemli ödüle, 2022 Hans Christian Andersen Ödülü’nü ve Summer adlı kitabıyla aldığı Bologna Ragazzi Özel Mansiyon Ödülü’nü de ekleyen sanatçı, halen Kore’de yaşıyor. SINIR ÜÇLEMESİ Yazan ve Resimleyen: Suzy Lee Meav Yayıncılık, 2022 Çeviri: Betül Tınkılıç Yaş aralığı: Yetişkin Okurlar İçin 176 s.
- Anayasamız şu cümleyle başlar: “İnsan onuru dokunulmazdır.”
Onur Dokunulmazdır, Ferdinand von Schirach’ın 2010 - 2013 yılları arasında Der Spiegel'de yayımlanan denemelerinden oluşan bir derlemesi, Türkçede. Schirach denemelerde, iyiyi ve kötüyü, toplumun ahlaki ve etik sorunları hakkındaki fikirlerini, terörizmin demokrasiye getirdiği zorlukları, ünlülerin gösteri haline gelen duruşmaları, önleyici gözaltı veya çocuk katillerine yönelik işkence tehdidi gibi konuları ele alıyor. Ayrıca iPad’le okumanın nasıl olduğu, yazma zorunluluğunun bir yazar için gerçekten ne anlama geldiği gibi kişisel sorunlara da değiniyor. Schirach, dedesi Baldur von Schirach hakkındaki sorulara da bu kitapta cevap veriyor: Nazi torunu, genç ceza avukatına sorar: “Ben de tüm bunlar gibi miyim?” O da cevap verir: “Kimsen, osun.” Bu, büyükbabamla ilgili sorulara verebileceğim tek cevap. Bu cevabı bulmam epey zamanımı aldı. Ferdinand von Schirach bir Alman avukat ve yazardır. İlk öykülerini kırk beş yaşında yayınladı. Kısa süre sonra Almanya'nın en başarılı yazarlarından biri oldu. 35'ten fazla dile çevrilen kitapları dünya çapında milyonlarca kopya sattı ve onu "uluslararası alanda ünlü bir Alman edebiyatı yıldızı" haline getirdi. ONUR DOKUNULMAZDIR Ferdinand von Schirach Alfa Kitap, 2022 Çeviri: Firuzan Gürbüz Gerhold 136 s.
- "Kendini tanı, kendin ol"
Gönül Malat, Olga Tokarczuk'un, "Sınırların kesişimini ansiklopedik tutkuyla birlikte bir yaşam biçimi olarak temsil eden anlatısındaki hayal gücü” nedeniyle 2018 yılı Nobel Edebiyat Ödülü'nü aldığı Son Hikâyeler üzerine yazdı: "Son Hikâyeler, Jung’un teorilerini içeren bir ansiklopedi gibi." Gönül Malat Ölüm bu, Geldim, geliyorum demez. Ya bir kuşluk vakti, ya akşamüstü, Ya da seher, mahmurlukta, Bakarsın, olmuş olacak.* Koşucular adlı romanı ile 2008 yılında Polonya'da verilen en önemli edebiyat ödülü olan Nike Ödülü'ne layık görülen Olga Tokarczuk, yine aynı kitapla Nobel Edebiyat Ödülünün ön habercisi diyebileceğimiz 2018 yılı Man Booker Uluslararası Ödülü'ne layık görülür. Komitedeki skandal nedeniyle bir sonraki yıl -2019- ancak verilebilen, 2018 yılı Nobel Edebiyat Ödülü de "Sınırların kesişimini ansiklopedik tutkuyla birlikte bir yaşam biçimi olarak temsil eden anlatısındaki hayal gücü” nedeniyle Tokarczuk'a verilir. Tokarczuk'un, Son Hikâyeler’inin sayfalarına göz atınca Nobel Edebiyat Ödülü alma gerekçesi olan, “Sınırların kesişimini ansiklopedik tutkuyla birlikte bir yaşam biçimi olarak temsil eden anlatısındaki hayal gücü” tanımlamasının ne kadar da doğru bir gerekçe olduğunu hemen anlıyor okuyucu. Çünkü Son Hikâyeler, Jung’ un teorilerini içeren bir ansiklopedi gibi. Romanı okurken, zaten bildiğiniz ama bir uydu gibi kafanızda dolaşıp duran, çoğu zaman bir yere oturtamadığınız Jung arketiplerinin satırlarda nasıl yaşam bulduğunu görüyorsunuz. Karakterlerin sınırlarının kesişimini ustaca kurgulayan yazar, üç bölümden oluşan kitabının ilk iki bölümünü kollektif bilinçdışı anlatısı olarak, gölge ve anima-animusa ayırmış. Üçüncü ve son bölümü ise bilinç düzeyine çıkarak ben ile persona anlatısı olarak kurgulamış. Anneanne, anne ve torun üzerinden satırlara yerleşen Kollektif Bilinçdışı karakterlerinin her biri, bir bölümde konu ediliyor. Yazar, Bal incecik bir ip halinde akıyor(süte) ve bembeyaz derinlikte yitip gidiyor. Yazının bir parçası olacağım. Noktaya dönüşeceğim, gibi neredeyse her cümlede bir “Son’a” hizmet eden kurgusuyla, karakterlerinin ölüme hazırlıklarını aktarıyor okuyucusuna. Sembolleri daha doğrusu metaforları olağanüstü. Mitlerden yola çıkan anlatı en başta tanrı Tanatus’tan adını alan “Ölüme yol açan çeşitli durumların araştırılması, ölenin sevenleri tarafından yaşanılan keder ve benzeri tecrübelerin incelenmesi ve daha geniş bir şekilde ölüme karşı toplumun tavırlarının inceleyen bilim dalı yani Tanatolojiyle bizleri hemhal ediyor. “Doğum, ölüm yolunda ilk adımdır,” diye sesleniyor bizlere. Aslında bir termodinamik bir ölçüm birimi olan ve Jung’un da teorilerine eklediği Entropiyi büyük bir ustalıkla satırlarına yerleştirerek öznelerini epey çeşitlendiriyor. Leitmotiflerle bezeli kitap, sona gelmelerin ya da son bulmaların en çok yaşandığı savaşlardan bahsetmeyi ihmal etmiyor. Yazar, Jung’un izinde gölgelerimizi/zıtlıklarımızı aratırken oksimorona dönüşen metnini hem bir postmodern destan, hem de ustalıklı kurgusu sayesinde anti-destan olarak sunuyor bizlere. Arka planda epey geniş bir felsefi tabana oturan roman, düşünebilmeyi temel alan, düşünen töz(insan), yer kaplayan töz eşya ve otomat(hayvan) diye ikiye ayıran ve hayvanlar için tabiatın ortaya çıkardığı birer makine yani otomat diyen filozof Descartes’tan, başlıyor anlatısına. “Vücutlar hidrolik cihazlardır,” cümlesi oradan geliyor. Ardından varlıklar söz konusu ise hazzın ve acının merkeze alınmasını söyleyen Bentham-Schopenhauer-Singer’in savlarını “yani düşünüyorlar mı sorusu yerine acı çekiyorlar mı?” sorusunu sormamız gerektiğini belirten filozoflara yer veriyor. Burada İna adlı beyaz köpek kurguya giriyor ve Olga’nın sürekli ağrı/acı kesici iğne yaparak acısını dindirmeye çalıştığı İna, filozofların “Acı çekiyorlar mı?” sorusuna çok güzel yanıt veriyor. Yazar “Bir kişinin kendi gölgesi ile yüzleşebilmesi için kendisini kendi ışığında görmesi gerekir,” diyen Jung’un, söyleminden yola çıkarak Tales’e kadar uzanıp önce “Kendini tanı,” diyor. Buradan “Mitolojinin kapısında ‘Kendini Tanı’ yazar. Modern zaman edebiyatında ‘Kendin Ol’ yazmalı,” diyen Oscar Wilde’e uzanıyor. Ardından en başa dönüp Eflatun’un mağara alegorisinden gölge arketipine yol alan Jung’un, Kendini tanı, kendin ol,” söylemini kurgusuna ustalıkla yerleştiriyor. Ve tabii tüm sona gelmişlerin hikâyelerinin anlatıldığı kitabına, Jung odağında (reenkarnasyon) Empedokles’i de yine bir oksimoronla konuk ediyor. "Temiz Diyar" adlı ilk bölüm, “Gölge” arketipinin satırlara taşındığı, İda karakterinin gölgesinin dilinden birinci tekil şahıs anlatısıdır. İda’nın gölgesinin anlatıcı olması bölümün dilini sertleştirmiş olmasına rağmen okuyucusuna muazzam bir metin sunduğunu söylemeliyim. İda, ana tanrıça Kybele ile kâinatın efendisi Kronos'un birleşmesinden doğan, İlyada destanında adı çokça geçen ve daima "hayvanların anası" olarak anlatılandır hepimizin bildiği üzere. Tepelerin dağların dolayısıyla karların insanı! Bu nedenle yazar, karlı bir dağ yolu ve Nuh’un Gemisi gibi çeşitli hayvanların bulunduğu bir evi anlatır bu bölümde. Olga ve Stefan’ın evi Son Hikâyeler’in yazıldığı bir Araf evidir. "Temiz Diyar"’a uygun olarak, her yer bembeyaz karla kaplıdır. Buzlanmayı önlemek için yola dökülen tuz bile beyazdır. Diğer yandan kar, hem izleri silen hem de iz bıraktıran haliyle kurguya ustaca yerleşir. İda’nın kızı Maja’nın doğumu, karakterin gölgesinin-belirtmeliyim ki muhteşem bir bölüm- dilinden yazıldığı için okuyucuyu rahatsız edebilir. Çünkü anlatı bilinçdışını kapsar. Bölümün sonunda bilinç düzeyine yükselen satırlarda İda kızı Maja’nın doğumunu Berenices’in Saçı Takımyıldızına benzetir. Bildiğiniz gibi Maja, Mayıs demektir ve Berenices’in Saçı Takımyıldızı mayıs ayında en parlak ışıklarını yeryüzüne gönderir. İkinci bölümün adı "Paraskeva (Parka)" yani haftanın günlerinden Cuma adını taşır. Aynı zamanda İda’nın annesi olan Parka’nın dilinden birinci tekil anlatısıdır. Bildiğimiz üzere Cuma günü; Aziz Paraskeva'nın simgesi ve Ortodoks dünyasında bilinen en yaygın azizlerdendir. Dağ köylerinde yaşadığı –kitabın satırlarında olduğu gibi- rivayet edilir. Tarihte Paraskeva, aile refahı ve mutluluğunun koruyucusu, ticaretin, hane halkının, kadınların endişelerinin hamisidir. Romanda, bu tarihsel bağlantının yanında İda’nın annesidir. Ortodoks dünyasındaki tüm kadınların kollektif bilinçdışını anlatır aynı zamanda. Paraskeva, Yahudiler dışındaki topluluklara Hristiyanlığı yaymaya çalışan bir azizdir diğer yandan. Dolayısıyla Cuma, gün batmadan başlayan Şabat yemeğinin de başlangıç sembolüdür. Keçisi de günahı sembolize eden bir metafor olarak girer satırlara. İkinci paylaşım savaşının Parka üzerinden anlatımı, çok hoş ama bir o kadar acı dolu sembol yağmuru halinde satırlarda yerini bulur. İda’nın babası Petro, Jung’un kişilik tariflerinden yola çıkarak yazar tarafından içe dönük duygusal tip olarak kurgulanmıştır. Parka ise dışa dönük duygusal tipin yine satırlara aktarılan güzel örneğidir. Bu bölüm kollektif bilinçdışının anima-animusunu muazzam bir kurguyla okuyucuyla buluşturur. Yazar, Parka’nın gölgesinin dilinden anlattığı bölümde Petro’yu –yani kocasını- eşine sadık, evcimen, evin yemek ihtiyaçları için sebze yetiştiren biri olarak kurgular. Bu Petro’nun animasının anlatılışıdır. Parka ise sadakatsiz, gezmeyi seven, evcimen olmayan bir karakter şeklinde Animus olarak ustaca yerleşir kurguya. Üçüncü bölüm, "Gözbağcı" adını taşır. İda’nın kızı Maja’yı konu eden tanrı bakışı anlatısıdır. Bu bölümde anlatıcının tanrı bakışına geçmesinin nedeni, bölümün konusunun bilinç düzeyine yükselerek Ben-Personayı konu etmesidir. Ben’i birinci tekil anlatmanın okuyucuda inanılmaz bir kafa karışıklığı yaratacağını düşünmüş olmalı yazar haklı olarak. Ustaca bir hamleyle anlatıcı değiştirmiş. Bölüm bilinç düzeyini anlattığı için satırlara, karakterlerin korkuları hâkimdir. "Gözbağcı" adlı üçüncü bölümde şu cümlelere dikkat çekmek istiyorum. Cümleler ders kitabından değil bir romandan, yani Son Hikâyeler'den satırlar. Muazzam bir Ben-Persona anlatısı. Bakın: “Ben” den “sen” e geçiş -en acı bölümdür. Rahatsızdır. “Ben”, “sen”e bağımlı hale gelir, her an belirlemek, tetikte ve bilinçli olmak zorundadır. Sınırlar belirsizdir, her dokunuşa duyarlıdırlar, keşfederler ve geri çekilirler, bir nevi duyu salyangozlarıdırlar sanki. Ne zaman ki belirsizlik dayanılmaz hale gelir, “ben” maskelere kaçar, birçoğu sertleşir ve bir hapse evrilir. “Ben” neredeyse her zaman “sen”e çok yaklaşır ve araya mesafe koymak için savaşmak ve onun üzerinde hüküm sürmek gerekir. Bu yüzden “sen” i “o” olarak değiştirmek daha iyidir, ilişkilerin en güvenli olanıdır, o zaman “sen” asla çok yakın gelmez. “Ben” pragmatik olmalı, başkalarına gösterdiği şekle –evet- ama her şeyden önce iç dünyasını yansıttığı ve hiçbir şeyi içine almadığı pürüzsüz, küresel yüzeyli biçimine odaklanmalı. Kendini başka yönlerden izleyebilir, değerlendirebilir-kabul edebilir veya reddedebilir. Bazı şeyleri küçültür, -Ruslar ölüm sözcüğünü küçültürler ‘ölümcük’- başkalarını büyütür, algının hükümdarı olur. Dünyanın “o” olmasını kontrol eder, çünkü o zaman bir nesne olarak kullanılabilir bir top gibi elden ele geçerken büyüler, yaratır ve yok olur. Olağanüstü bir roman okudum. Olga Tokarczuk, çok yetenekli yeni kuşak yazarlardan. Kendinden çokça söz ettirecek. Eminim. Kaynaklar: 1.Carl Gustav Jung, Dört Arketip- metis ötekini dinlemek 2. Wikipedia *Ahmet Arif SON HİKÂYELER Olga Tokarczuk Timaş Yayınları, 2021 Çeviri: Neşe Taluy Yüce 272 s.
- Sait Faik Öykü Ödülü Yarışması 2022 başvuruları başladı
Nilüfer Belediyesi’nin düzenlediği Yılın Yazarı etkinlikleri, Sait Faik Öykü Ödülü Yarışmasıyla devam ediyor. 2022 Yılın Yazarı: Sait Faik Öykü Ödülü için başvurular 13 Haziran’da başladı. Nilüfer Belediyesi’nin, Türk Edebiyatı’nda önemli bir yere sahip, farklı dallarda eserler üretmiş bir yazar adına düzenlediği Yılın Yazarı etkinlikleri bu defa Öykü Ödülü Yarışması ile devam ediyor. 2022 Yılın Yazarı: Sait Faik Öykü Ödülü için başvurular 13 Haziran’da başladı. Son başvuru tarihi 26 Ağustos olarak belirlenen ödüle başvurmak isteyenler başvurularını posta yoluyla ya da elden yapabilecek. Herkese açık olan yarışmaya rumuz ile katılım zorunlu. İsteyenlerin en fazla iki öykü ile ödüle başvuruda bulunabilecek. Ödüle başvuran eserleri Jale Özata Dirlikyapan, Nahit Kayabaşı, Birgül Oğuz, Şafak Baba Pala ve Hülya Soyşekerci’den oluşan Seçiçi Kurul değerlendirecek. Öykü Ödülü sonuçları 31 Ekim 2022 tarihinde açıklanacak. Büyük ödülü kazanan 4 bin TL ödül alacak, 5 kişi de 1500 TL’lik mansiyon ile ödüllendirilecek. 2022 Yılın Yazarı: Sait Faik Öykü Ödülü BAŞVURU FORMU için TIKLAYIN. 2022 Yılın Yazarı: Sait Faik Öykü Ödülü ÖDÜL YÖNETMELİĞİ için TIKLAYIN. 2022 Yılın Yazarı: Sait Faik Öykü Ödülü Başkan Turgay Erdem'in mektubu için TIKLAYIN.















