Search Results
Bu sitede ara
Boş arama ile 5406 sonuç bulundu
- Bir şehri kurtarmak için neleri feda edebilirsin?
Cindy Pon'un İsyan adlı kitabında kurduğu dünyada: Zenginler, kendilerini hava kirliliğinden ve hastalıklardan koruyan özel kostümler giyerken kalan herkes fakirliğin pençesinde kırklı yaşlarını bile göremeden ölmektedir. Dünyada insanlar keskin çizgilerle ikiye ayrılmıştır ve bu düzenin sadece bir kazananı vardır. İnsanların yozlaşmışlığı yüzünden hayatını kaybetmiş annesinin acısını içinde taşıyan Zhou, bedeli ne olursa olsun bu düzeni değiştirmeye kararlıdır. Arkadaşlarının da yardımıyla, tüm bu felaketin yaratıcısı olan şirket Jin Holding’i içeriden yok etmek üzere zenginlerin arasına sızmayı başarır. Ancak bu yabancı dünyaya daldıkça planları daha da çetrefil bir hâle gelir. Attığı her adım, onu en kötü düşmanlarının kızı olan Daiyu’yla beraber büyük bir açmaza sürükler. Cindy Pon Tayvan, Taipei'de doğdu ve ailesi 1980'de California'ya göç ederek Los Angeles banliyölerine yerleşti. Resmi olarak İngilizce ilan edilmeden önce hikayeler yazmaya başladı. Paste Magazine’e Göre 2017 Yılının En İyi Genç Yetişkin Romanı İSYAN Cindy Pon Yabancı Yayınları, 2023 Çeviri: Begüm Berkman
- Kafası Karışmış Okur ve Modern Roman
Edebiyat araştırmacısı Yıldız Ecevit, Orhan Pamuk’u Okumak adlı incelemesinde her romanında kafa karıştırıcı biçim denemeleri yapan Pamuk’un metinlerinde “Okura yabancı olan neydi?” sorusunun peşine düşüyor ve bu soruya açıklık getirmek için Pamuk’un roman anlayışındaki ana bileşenleri Cevdet Bey ve Oğulları’ndan Yeni Hayat’a uzanan yazarlık serüveni boyunca irdeliyor. Yıldız Ecevit, odağına Yeni Hayat’ı yerleştirdiği eserinde “Çağdaş Roman-Okur İlişkisi”, “Orhan Pamuk’un Yeni Hayat’ı: Yapısalcılığın Işığında Bir Çözümleme Denemesi”, “Yeni Hayat Romanında Yapı, Anlatım, Biçim ve Dil Özellikleri”, “Tasavvuf Işığında Yeni Hayat” ve “Yeni Hayat Romanında Toplumsal Boyut” başlıkları altında, çağdaş bir romanı okuma deneyimini okura gösteriyor. Yeni Hayat romanı yazılı ve sözlü basında bir edebiyat olayına dönüştü. Baskı üstüne baskı yapan kitap; genelde sanatla, edebiyatla ilgilenmek gibi bir eğilimi olmayan özel televizyonların bile dikkatini çekti. Sanatın paparazzi tipi sanatçılar tarafından yapıldığına inanmış olan izleyici, geçenlerde bir televizyonun parlak renkli koltuğunda onlara hiç benzemeyen zayıf, kemikli bir adamı görünce çok şaşırdı. Bir edebiyatçının böylesine popüler olması hoş bir şey kuşkusuz. Orhan Pamuk medyayı çok iyi kullanıyor, kendisini kutlamak gerek! Yıldız Ecevit 28 Ocak 1946'da Gelibolu'da doğdu. Ankara Üniversitesi DTCF Alman Dili ve Edebiyatı Anabilim Dalı'nda ve Bilkent Üniversitesi'nde öğretim üyesi olarak görev yaptı. Uzmanlık dalı Alman edebiyatı olan Ecevit, yüksek lisans ve doktora çalışmalarını Kalka-Ferit Edgü ve Max Frisch-Oğuz Atay arasında karşılaştırmalı düzlemde gerçekleştirdi. Daha sonra ilgi alanını avangard Türk romanına kaydırdı. ORHAN PAMUK'U OKUMAK Yıldız Ecevit Everest Yayınları, 2023 Tür: Deneme 312 .
- Öykü: Ölümünle
"Ekmeğin ucu bana, ortası sana. Dışarda kuş sesi, içerde ölümüne sessizlik." Rüya Akkuş “Günaydın” diyorum ölümüne. “Buradayız işte, yeniden. Günlerden 11’i Ağustos’un. Sıcak hava. Gerçi dün hafif çiseledi biraz ama serinletmedi yangınlarımızı. Olur öyle. Örtüveriyorum öyle gecelerde üstümü. Gece demişken, Sevda aramış üç kez. Bir de mesaj atmış, beni sormuş. İyi miymişim acaba, ne yapmışım eşyalarını ayıklamayı. Verecek miymişim onun kapıcısına. Zahmet etmeyeymişim, Ahmet’e alo desem gelir alırmış, hem onca yol taşınır mıymış öyle elde torba torba, kimbilir ne ağırmış onlar. Kimbilir sahi, ne ağırdır bunlar bana? Az evvel okudum işte ben de. “Ölümüne giydirdim hepsini” diyemedim, ben de gittim çay koydum ocağa. Hamdi Efendi de az sonra çalar kapıyı “ablam al, en tazesinden ekmeyin ile gasteni getirdim sana” der. Üç beş bir şey sıkıştırırım avcuna, “Eksik olma Hamdi beyciğim” derim. Okumam elbet, kapıyı kapattığım gibi atarım gazeteyi diğerlerinin arasına. 11’i Ağustos’un çünkü, gerek yok başkaca havadise. İki bardak çay yetiyor bize. Benimki açık, ölümününki demli. Beş zeytin bana, yedisi sana. Ben yumurtamı tam haşlanmış seviyorum, seninki illa kayısı olacak kaynar sudan ilk seninkini çıkarıyorum, tam üçüncü dakikasında… Ekmeğin ucu bana, ortası sana. Dışarda kuş sesi, içerde ölümüne sessizlik. Lokmalarımı duyuyorum ağzımda. Büyüyorlar, döne döne. Yutkunuyorum. Göz göze geliyoruz ölümünle. “Yavaş ye hanım” diyorsun bana. Karışma işime dercesine bakıyorum. Aramızda tatlı bir gerginlik “aman aman tamam sustum” diyorsun, oysa demene gerek yok, sustuğunu zaten biliyorum. Cümlesiz konuşuyorum yokluğunla. Boş sandalyene bakıyorum, ıslanmamış diş fırçana, bardakta soğuyan çayına, burnumu çekiyorum, esiyor ölümün soğukluğu aramızda. Geçen gün diyorum, söze başlarken. Fotoğraflara baktım. Geçmişten o güne, o günden bugüne… Yanak yanağa vermişiz bazısında, birinde elin bacağımda, sonra yanağımı tutmuşsun yüzünde kocaman bir gülümsemeyle, gözlerimde bir mahcupluk. Diğerinde hafif eğmişim başımı yana, gözlerin uçuşan birkaç tel saçımda. Bir elin havada, hizaya sokacaksın tüm dağınıklığımı sanki. Yanaklarımda temasın heyecanı. Öyle durmuşuz tarihin bir anında, zamanın en genç saniyesinde. Ben belki on dokuz sen de herhalde yirmi iki. Sanki sonsuza dek yaşayacağız, çoğalacağız, gitsek bile geride bizden biri kalacak hep, yirmi yıl sonra doğacak bir kız çocuğu ve saçları benzeyecek bana ninesine benzedi diyecekler arkamızdan, oğlanların hayta gülüşü senden miras kalacak, dedesi de diyecekler ne canlar yaktı bir vakitler. Ne vakitler… Bulursam göstereceğim sana da tüm o deli cesaretlerimizi. Evden kaçıp Ağva’da konakladığımız geceyi, sabahına abimin sizinkilerin kapısına dayanmasını. Herkes küsecek bir gecede bize. Aşk toyluğumuza yakışacak, bilmeyecekler. Gözlerin gözlerime fısıldayacak “hallederiz” diye. Hallolmayacak. Gün gelecek bir omuz silkeceğiz kapısını örtüp sırtını dönenlere. Ben seni, sen beni bileceksin aile diye. İki kişiden, bir senden bir benden oluşan. Sen bana bakacaksın, ben sana. Hiçbir zaman tam olmayacağız ama eksik de hissetmeyeceğiz. Didişeceğiz, bazen birkaç tabak kırılacak, kapıları vuracağız, odalara kapanıp ağlayacağız, “sabahına bitti bu iş“ diye uyuyup kahve kokusuna uyanacağız. Tatile gideceğiz. Akyaka’ya mesela. Sonra Datça’ya. Üşüyeceğim. Bir çırpıda dalıp gelip beni bulacaksın buz gibi suda. Çadır kuracağız seninle vadiye. Gece cırcır böcekleri öterken ince bir şal bırakacaksın omuzlarıma, yıldızlara dalıp gideceğiz, zühreyi arayacak gözlerimiz, dilekler dileyeceğiz. Kimi olacak, kimine vakit yetmeyecek. Önce bir kedi gelecek eve, sonra bir kedi daha. Ben reçel yapacağım yazları, domates kaynatıp kaldıracağım kış için… Çorapların kalacak kırlentin arkasında, bamya yemeyeceksin, dolmayı çok seveceksin. Söyleneceğim perdeleri asmadın da bana bıraktın diye, konu komşudan çekineceksin. Geciken faturalarımız olacak, kirayı zor denkleştireceğiz gün gelecek, ev sahibi çıkın diyecek bize, rica minnet anlaşmaya çalışacağız. Bayram sabahları olacak, elini uzatacaksın bana. Öpmeyeceğim. Kabul etmeyişime takılacaksın. Ne ben vazgeçeceğim inadımdan ne de sen, iki çatallı iki tabaklı sofralara oturup kalkacağız, uzaklardan havadisi gelecek bizimkilerin, başka odalara çekilip üzüleceğiz. Ama bir gün. Tek bir gün pişman olmayacağız. Her akşam eve dönüşünü bekleyeceğim tekli koltukta. Saate bakacağım, yediye yaklaşırken kalkıp saçımı tarayacağım. Boş omuzlarıma düşecek saçlarımın dalgası, en sevdiğin çiçekli kokumdan iki fıs sıkacağım boynuma.. Belki bir ruj. Zili çalmanı bekleyeceğim. Gecikmeyeceksin. Genelde hep aynı saatte geleceksin. Önce 116 numaralı otobüs geçecek duraktan. Sonra Nezahat hanım çöp çıkaracak elektrik direğinin altına, bakkal eli cebinde kaldırımda bir sigara yakacak kendine, mahallenin bıçkın delikanlıları kavgaya koşacak, pencerenin altında bir kadın, ince bluzu kısa eteği ile birini bekleyecek ya da birilerini ne bileyim belki de hepsini. Bileceğim, göreceğim, ses etmeyeceğim tüm bu çirkinlikler seni bana getirecek, bileceğim. Sonra köşeden görüneceksin, elinde ekmek, kolunun altında incelmiş bir gazeteyle. Gözün yerde yürüdüğün yolu izleyeceksin. Elin zile dokunmak için kalkacak, çalmasını bile beklemeyeceğim. Hoş geleceksin. Her gün, her gece, bir yolunu bulup sen bana geleceksin. 11’i olan Ağustoslar hariç. Anlayamayacağız, sokağın köşesinde elinle tuttuğunda kalbini. Nezahat teyze çöpünü çıkaracak yine, bakkal geldiğin yöne doğru bir nefes çekecek sigarasından, ben saçımı omzumdan dökeceğim, bıçkın delikanlılar başkasının anasına söve söve geçecek pencere altından, o kız çekiştirecek eteğini sen tam o esnada bir elini dayayacaksın elektrik direğine. Sonra dizin vuracak yere. Çöpün yanına kapanacaksın. İki büklüm. “Ayy” diye bağıracak koca kadın, bakkal atıverecek sigarasını yere, burucak ayağıyla izmariti. Koşuverecek yanına. Tam başkasının bacısına öyleli böyleli konuşurken delikanlılar “ambulans” diye bağıracak o kız. Ben pencerede bakacağım. Sana, pencereden düşen kendi yansımama… Aynı anda iki kişi ölecek. Birlikte. Irsi diyecekler sonra. Kader ve mukadderat. Takdir-i ilahi ve olan ile ölmüşe olmayan çare… Arama motoruna yazılmışçasına telkin ve teskin edileceğim. Sen öleceksin. Ben yaşayacağım. Kalanlarımla. Yıkayıp kuruttuğum çamaşırlarınla, taraktaki birkaç tel saçınla, son sabah doldurduğun kare bulmacanla. Anlıyorsun değil mi? Yokluğun gelip oturacak koltuğa, uyuyup kalacak ölümün, bir battaniye atacağım üzerine, parmaklarımın ucunda çıkacağım odadan televizyonun sesini kısıp, kışları kaloriferi daha çok yakacağım üşümesin diye. Yaz akşamları balkonda karpuz –peynir yiyeceğiz, magazin izleyeceğiz onunla… arayanlara “iyiyim” diyeceğim. Tek bir gün hariç. Bugün. Çünkü bugün, İnceden bir pike çekip üstüme giriyorum yatağa, Yatağın sen tarafı boş, Ölümün biz tarafı çoktan koydu başını yastığa.. Tam dönerken sağıma bir esinti hissediyorum ensemde. Çıplak omzumu yokluyorsun. Uçuşuyor içimde hasretin hüznü. İyi geceler diliyorum. Sözleşiyoruz. Sessizce. Ne zaman bilmem ama, Bir vakit, Kavuşmak üzere.
- Kaybedişlerle örülmüş hayatlar
Öykülerinde çetin duyguları tasarruflu üslubuyla satırlarına taşıyan Türker Ayyıldız, Sin adlı romanında kaybedişlerle örülmüş hayatları kesiştirerek, yıllara ve bozkıra yayılan bir hayatı anlamlandırma çabasına ses veriyor. İhanet bilmecesinin ağırlığıyla tahrip olmuş bir zihin, en değerli varlığını tam da kendi olduğu için yitiren başka bir yürek yangınıyla aynı güzergâhta buluştuğunda, mesafeler kısalırken varılacak son durağın yükü ağırlaşıyor. Başarısızlıklar, yanlış kararlar ve yıkımla müteşekkil hayatları, insanın giz sandığı gerçek yüzünü, kendinden, geçmişinden, kök saldığı topraklardan, sınıfından ve safından kaçanları kovalayarak açığa vuruyor. Türker Ayyıldız, 1972'de Yozgat'ta doğdu. Marmara Üniversitesi'nde İktisat okudu. Öyküleri çeşitli edebiyat dergilerinde yayımlandı. Vapurlara Küsmek ile 2011 Orhan Kemal Öykü Ödülü'nü aldı. İstanbul'da yaşıyor. Yazarın diğer kitapları: Kese Kâğıdına Sarılı Şeyler (şiir, İskenderiye Yayınları, 2009), Şikeste (öykü, Sel Yayıncılık, 2016). SİN Türker Ayyıldız Sel Yayınları, 2023 Editör: Bilge Sancı Tür: Roman 168 s.
- Emperyalizme karşı verilen onurlu direniş destanı
Belgin Bıyıkoğlu'nun kaleme aldığı, gerçek olaylara dayanan Zaman Geçer Sesler Kalır adlı kitabı, Mustafa Kemal Atatürk’ün önderliğinde emperyalizme karşı verilen onurlu direniş destanının da romanıdır aynı zamanda. Türklerin Rumeli’ne geçtikleri ilk yer olan Çardak kasabasını merkeze alınarak; savaşın, yoksulluğun, işgalin, acıların ve yanmış yıkılmış şehirlerin gölgesinde; aile, vatan ve doğa sevgisi, dostluk, sevda, arkadaşlık konularını yerel dille ama evrensel bir bakışla anlatan Zaman Geçer Sesler Kalır okurla buluştu. 2022 yılında 77. Yunus Nadi Roman Ödülü’nü alan Dünya Döner Renkler Kalır kitabının gölge kahramanı Sabite Hanım’ın yaşamının, on yaşıyla Cumhuriyet’in ilanından hemen sonrasına kadar olan dönemini anlatan roman okurlarının o zamanlara adeta birebir tanık olmasını sağlıyor. Belgin Bıyıkoğlu İlkokulu İstanbul ve Çardak’ta okuyup ardından Çardak Ortaokulu ve Lapseki Lisesi’ni bitirdi. Ege Üniversitesi Gazetecilik ve Halkla İlişkiler Yüksek Okulu’na bir sene devam ettikten sonra aynı üniversitenin Fen Fakültesi Mikrobiyoloji Bölümü’nden 1981 yılında mezun oldu. 1981’den 2015 yılına kadar ilaç sektöründe orta kademe yöneticiliği yaptı. 2008-2018 yılları arasında çeşitli dönemlerde Jale Sancak Öykü ve Roman Atölyesi’ne devam etti. Öykülerinden bazıları Varlık, Ekin Sanat dergileri ve Galapera Fanzin’de yayımlandı. 2019 yılında İthaki Akademi tarafından verilen editörlük eğitimine, 2020 yılında Mario Levi İleri Düzeyde Yazarlık Atölyesi’ne, 2021 yılında MasterCamp Yazarlık Akademisi’ne devam etti. 2018 yılı Nisan ayında ilk öykü kitabı Hadi Gülümse, Sinopsis Yayınevi tarafından basıldı. 2019 yılından beri Kirpi Edebiyat ve Sanat ile Panzehir dergilerinde öyküleri yayımlanmaktadır. Üç ayda bir basılı olarak yayımlanan Kirpi Edebiyat Seçkisi yayın kurulunda görev almakta olup her sayısında yeni bir öyküsüyle yer almaktadır. 2020 yılında geliri Üniversiteli Kadınlar Derneği’ne verilen 21 Kadın 21 Öykü kitap seçkisinde “Mazi Kalbimde Yaradır” isimli öyküsüyle, 2021 yılında da Destek Yayınları tarafından hazırlanıp basılan Gücüne Gelsin ortak öykü kitabında “Annemin Gözleri” isimli öyküsüyle yer aldı. Dünya Döner Renkler Kalır adlı romanıyla 2022 yılında 77. Yunus Nadi Roman Ödülü’nü aldı. Liseden beri hiç bırakmadığı yağlıboya resim çalışmalarını, 2000-2002 yılları arası İstasyon Sanat Eğitim Merkezi’nde resim ve sanat tarihi eğitimi, 2003- 2007 arasında ressam Feyyaz İnanç Atölyesi’nde resim dersleri alarak geliştirdi. 2002-2021 yılları arasında çeşitli ortak sergilere katılmış olup resim çalışmalarına şu an evinden devam etmektedir. 1988 yılından beri evli olup iki yetişkin çocuk annesidir. ZAMAN GEÇER SESLER KALIR Belgin Bıyıkoğlu Destek Yayınları, 2023 280 s.
- Beşerî Aşktan İlahî Aşka
Peyman Ünalsın Gökhan, XII. yüzyılın büyük âşıkları Abélard ve Héloïse’in mektuplarını tiyatro oyununa dönüştüren Ronald Duncan’ın yapıtı üzerine yazdı. Aşk… Sadece üç harfin meydana getirdiği bu efsunlu kelime insanlığa doğum, ölüm, savaş, ayrılık, hüsran, akıl yitimi gibi farklı olguları yaşatmaya muktedir. Aşk deyince akan sular durulur. Gözler parlar. Kalp hızla atmaya başlar. Beynimiz fazladan dopamin salgılarken mutluluktan ayaklarımız yerden kesilir. Bir yandan da âşık olduğumuz kişiyi saplantılı şekilde düşünecek, yemeden içmeden kesilecek kadar serotonin seviyemiz düşer. Bu kadar kuvvetli duyguları yaşatan AŞK olgusunun kelime anlamı nereden geliyor peki? Aşk ne demek diye baktığımızda pek çok kaynakta etimolojik olarak Arapça “aşeka” yani sarmaşık kelimesinden türemiş olduğu belirtiliyor. Peki sarmaşık ne? Ağaçlara arsızca dolanan, ağaçlardan beslenen ve nihayetinde onu kurutan bir tür bitki. Evet belki aşk da insanı kurutur ama ben en çok aşkın Ermenice aç’k “göz” kelimesinden geldiğini savunan tanımlamaya katılıyorum. Aksozluk.org* diyor ki; bazı kaynaklar “âşık” sözünü “ışık” sözü ile ilişkilendirir. Tıpkı ışığı gören göz gibi görmeden âşık olunmaz. Gözümüz görüp âşık olduğumuzda da Farsçada “eşk” denilen “gözyaşı” dökeriz. Âşık sözü ise Orta Çağ’dan bu yana Arapça konuşulan ülkelerde değil, Ermenice ve Türkçe konuşulan coğrafyalarda görülmüş. Bu bağlamda Türkçe deyiş söyleyen âşıkların yanı sıra Ermeni aşoqları da ün salmıştır. İslâmiyetten sonra Türkçe eserlerde aşk yerine Arapça ışk sözü kullanılmış. Adem ile Havva’dan bu yana insanlık tarihinde eşk döken nice âşık vardır. Hikâyeleri ile tarihin akışını değiştirenler, kardeşi kardeşe vurduranlar, öz evladını öldürenler, imrenilen, taklit edilmeye çalışılan, talihsiz bir sonla ayrılığa düşenler. Ama her birinin aşkı, kendilerinden sonra yaratılan edebi eserlere ilham kaynağı olmuştur. Beşerîden ilâhiye, hüzün dolu aşkın hikâyesi Abélard ve Héloïse’in isimleri unutulmaz âşıkların arasında pek anılmasa da hikâyeleri çok etkileyici. Pierre Abélard XI. Yüzyıl sonlarında Bretagna’da bir şövalyenin oğlu olarak dünyaya gelir. Ailesinden kalacak mirasa ve askerliğe sırt çevirip felsefe eğitimi alır. Din bilimci, eğitimci, besteci, yazar, şair, düşünür kimliği ile Orta Çağ’ın en parlak din adamlarından biridir. 1113’de Notre Dame’a eğitimci olarak kabul edilir. Abélard ve Héloïse’in tanışmaları da o döneme denk düşer. Héloïse -sözde- dayısı ve vasisi olan Fulbert ile yaşamaktadır. Abélard, zamanının çok ilerisinde bir düşünce yapısına sahip olan, kadın hakları savunucusu, İbranice, Latince ve Yunanca bilen Héloïse’e öğretmenlik yapmak üzere görevlendirilir. Ateşle barut yan yana durur mu? Durmaz. Abélard ve Héloïse arasında büyük bir çekim olur. Bir süre gizliden gizliye yaşadıkları ilişki Fulbert tarafından öğrenilince ayrılmak zorunda kalırlar. Ama Eros’un okuyla efsunlanan âşıklar ne yapıp edip bir araya gelirler. Üstelik de birlikteliklerini bir çocukla mühürlerler. Fulbert’ten gelecek itirazlara karşı da Abélard Héloïse’i Bretagna’daki ailesinin yanına gönderir. 1118’de Astrolabius adını verdikleri bir oğulları olur. Fulbert’i memnun etmek için de Abélard Héloïse’e evlenme teklif eder. Héloïse, özgür ruhunun sesini dindirmek için dirense de nihayetinde boyun eğmek durumunda kalır. Paris’te gizlice evlenirler. Ancak Fulbert’in ilişki hakkında çıkardığı asılsız dedikodulardan ve dayısının gazabından korumak için Abélard karısını rahibe kılığında Argenteuil Manastırı’na kaçırır. O andan itibaren de Fulbert’i durdurmak mümkün olmaz. Héloïse’i başından attığını savunan Fulbert bir gece adamlarıyla Abélard’ın evini basar. Onu hadım ettirir, hatta bazı söylentilere göre bu işi kendisi yapar. Abélard Paris’te daha fazla kalamayacağı düşüncesiyle Notre Dame’da ders vermeyi bırakıp St. Denis Manastırı’na çekilir. Héloïse ise Abélard’ın arzusu üzerine Argenteuil Manastırı’nın baş rahibesi olur. Daha sonra da Champagne yakınlarında Abélard’ın kurduğu Paraclete Manastırı’na giderek rahibelerin başına geçer. 1125 yılında Abélard Saint-Gildas-de-Rhuis Manastırı başrahibi olur. Aynı yıl Abélard’ın kız kardeşi, Astrolabius’u evlat edinir. İki sevgili bir daha birbirlerini göremezler. Pierre Abélard 1142 yılında, 63 yaşında iken vefat eder. Bir din adamı olarak Héloïse ile ilişkisi din çevrelerince asla tasvip edilmez. Ölümüne kadar da Papa’nın onu lanetlemesine kadar çeşitli yasaklar alır. XIII. yüzyılda pek çok düşünürü etkilerken, XIX. yüzyılda Protestanlığın öncüsü kabul edilir. Abélard öldükten bir süre sonra kemikleri Héloïse’in bulunduğu Paraclete Manastırı’na nakledilir. 1163 yılında yine 63 yaşında vefat eden Héloïse de onun yanına gömülür. Âşıkların kemikleri daha sonra güvenlik eşliğinde Paris’teki Pѐre Lachaise Mezarlığı’na taşınır. XII. yüzyıldan günümüze ulaşan mektuplar… Abélard 1132 yılında yaşam öyküsünü, on ikinci yüzyıla kadar gelen felsefe ve düşünce tarihi yazılarını kapsayan Bir Mutsuzluk Öyküsü isimli bir yapıt kaleme alır. Bunun için yazdığı mektuplardan biri tesadüfen Héloïse’in eline geçer. Héloïse’in yazdığı cevabî mektupla başlayan ve günümüze ulaşan yazışmalar toplamı yedi adet. Mektuplar daha önce iki defa İngilizceye çevrilmiş. Zimbabwe doğumlu İngiliz yazar Ronald Duncan bu yedi adet mektubu on ikiye çıkartarak şiir biçiminde bir tiyatro eserine dönüştürür. Bizim okuduğumuz yapıt da işte bu tiyatro eserinin, Zeynep Avcı’nın kendisine 1997 Avni Dilligil En İyi Çeviri Ödülü’nü kazandıran ve Helikopter Yayınları tarafından yayımlanan çevirisi. Ronald Duncan’ın önsözü ile başlayan yapıt on iki mektubu ve iki âşığın yaşam öykülerini içeriyor. Bu önsöz yazısında okuduğumuz üzere felsefî, dinî anlamda güçlü karakterlerden biri olan Abélard’ın bu meziyetleri yerine Héloïse ile yaşadığı aşkla tarihe adını yazdırması oldukça ilginç. Ronald Duncan bile bu durumu yadırgadığını itiraf ediyor ve buna rağmen bu büyük aşkı bir yapıta dönüştürmesini şöyle açıklıyor: “Dramanın kendi sınırları vardır. Sahnede tez savunulmaz. Teziniz ne denli ilginç olursa olsun savunacağınız yer sahne değildir. Bu oyunu yazmam istendi; ben de yazdım çünkü Abélard her zaman ilgimi çekmiştir. Duygusal yoğunluğu zihinsel ve ruhsal yaratıcılığıyla boy ölçüşebilecek ender insanlardan biriydi o. Biri olmadan ötekinin varlığı beni hiç ilgilendirmemiştir. Bir tek yaşam biçimi tanırım ben; yaşam çok yönlü olabilir ama tektir. Tüm yönleriyle yaşanamıyorsa da yaşam değildir.” Özgür ruhları Tanrı’ya yaklaştıran büyük aşk… Abélard ve Héloïse, aşk hissiyatının ne kadar güçlü olduğunu vurgulayan şu harika dizelerle başlıyor. “Elin… Elin değmiş bu mektuba. Teşekkür ederim; bana yazmamışsın ama. Elbette tanıdım yazını; değişmemiş hiç. Değişen bir şey olmadı zaten, acı bile aynı acı. Bana gönderilmemiş ama mektubu ben okudum. Utanmadım, kimseye de ihanet etmedim. Suskun geçen bunca yıldan sonra, hesap verecek değildim. Şimdi de vermeyeceğim. Elin değmiş bu mektuba! Âşık olduğum elin. O aşka susamışım. Hakkım var o elin yazdığı mektubu açmaya.” Héloïse mektup kâğıdıyla uzun zamandır içinde sakladığı duyguların yeniden uyandığını itiraf ediyor. O kadar derinlikli bir aşk ki, insan o mektup kâğıtlarına dokunmuş kadar oluyor. Henüz on beş yaşındayken tanıdığı Abélard’ı her anlamda, her yönüyle seviyor Héloïse. Onunla büyüdüğünü ve zaman içinde, yaşadıkları acılara rağmen sevgisinin azalmayıp aksine pek çok sevginin önüne geçecek kadar olgunlaştığını yazıyor mektuplarında. Bakın şu dizeler sevginin gerçek anlamını nasıl vurguluyor: “Ben böyle seviyorum işte: Zarafetini gaddarlığını, inceliğini kabalığını, olduğun şairi, olmadığın erkeği seviyorum. Bir zamanlar çocuk olduğun ve bir gün ceset olacağın için seviyorum. Hem gövdeni, hem aklını seviyorum. Yalnızca boynunun düzgün çizgilerini değil, koltuk altının terini de seviyorum. Kanımı tutuşturan gücünü de, çocuk gibi elinden tutma isteği uyandıran güçsüzlüğünü de seviyorum.” syf.41 Manastıra kapanıp da örtündüğü için kadınlığının sona erdiğinin ya da hislerinin öldüğünün düşünülmesini istemiyor. Zira yazarken bir rahibe olmadığını, bir dişi olduğunun altını çiziyor. Héloïse’in yoğun duygularına karşın Abélard’ın daha soğuk, mesafeli, hatta onun kadar âşık olmadığı düşüncesine kapılabiliyor okur. Ama bunu öncelikle kadın ve erkeğin duyguları birbirinden farklı yoğunlukta yaşama eğiliminde olmaları ile açıklayabiliriz. Kitapta 53.sayfadaki şu satırlar da bize Abélard’ın neden Héloïse’i bir manastıra kapanması konusunda baskıladığını, kendinden uzaklaştırmaya çalıştığını açıklıyor sanıyorum. “Senin yanında nasıl da hoppalıklar etmişim. Çalışmaya uğraşırken sen, çıplaklığımı gözlerinin önünde nasıl da sergilerdim. Olmadık yerlerde senden ne biçim şeyler yapmanı isterdim…” Héloïse zamanının çok ötesinde derken sadece düşünsel anlamda değil, görüldüğü üzere Orta Çağ döneminde yaşayan bir kadın için oldukça şehvet yüklü, cinsel anlamda da son derece özgür ve cesur bir karakter. Düşüncelerinde çekincesiz ısrarcı. “Sevdalılar gözleriyle tadarlar ızdırapları.” diyen Héloïse dayısı Fulbert tarafından hadım ettirilen Abélard’ı izlemekten, gözlemekten hiç vazgeçmiyor. Erkekliğini yitiren Abélard utanç ve acizlik duygusu ile kendini hepten dine ve felsefeye verirken tasavvufî aşkta avuntu arıyor. Eril kıskançlığı baskın geliyor ve Héloïse’i de buna zorluyor. Aslında amaç bir nebze de, dayısı Fulbert’ten korumak. Çünkü yaşadıkları bu acıların müsebbibi Fulbert’in aslında Héloïse’de gözü olduğu kanısında. Yukarda neden -sözde- dayısı dediğimi de sanırım açıklamış oluyorum. Her ikisi için de Tanrı bir anlamda sığınılan güvenli bir liman olsa dahi, Héloïse açısından sevgisini elinden alması sebebiyle Tanrı’ya bilendiği, Tanrı sevgisini sorguladığı zamanlar da oluyor. “Ne biçim bir Tanrı bu tapındığımız? Hem bir bütün olarak yaratmış bizi, hem de bir parçamızla yetinmemizi istiyor. Deli bir Tanrı değil mi bu Tanrı? Hem kadın olarak yaratmış beni, hem de dayatıyor yaradılışımı inkâr edeyim diye. Senin de inkâra çalıştığın gibi. Öncelikle seni sevmeme izin vermezse, O’nu sevmeyi de öğrenemem ben. Tanrı bölünebilir değilse eğer, aşk da bölünmez. Dualarını kabul edip tutkunu reddeden, bir Tanrı’ya inanmamı nasıl beklersin benden?” syf.41 Soyutun önüne geçen somut ve fakat ulaşılmaz bir sevgi yaşıyor ikili. Ne var ki aşkın yüreklerinde büyüttüğü acıyı ancak Tanrı’nın evinde hafifletebilecekleri gerçeğine ikna olan Abélard, Héloïse’i de bunu kabullenmeye zorluyor. Aşk, çatışmaya dönüşüyor. “Sana sevgili derdim. Yine de derim. Ama bu kez sözcüğü farklı söylerim: Sevgi-li ol, sevgi dolu ol, özgürleş. Başkasını buldum. Artık ihtiyacım yok sana. Doğruyu söylüyorum. Özgürsün.” Seven biri için en büyük erdemdir sevdiğini özgür bırakmak. Yüreği kan ağlasa da onun mutlu olması öncelik ve önem kazanır. Özgürlük gizli bir akit oluyor Abélard ile Héloïse arasında. Ve bu yapıt sayesinde, hikâye, beşerîden ilahîye dönüşen özgür bir aşkın sembolü olarak zihinlerimize kazınıyor. Ronald Duncan’ın tiyatro oyunu Aksanat Prodüksiyon Tiyatrosu tarafından 1996 yılında sahnelenmiş. Tilbe Saran ve Cüneyt Türel oynamış. Tiyatro Martı, pandeminin sanattan koparttığı bizlere bir ışık yakmış ve Mayıs 2021’de Zeynep Özyağcılar ile Burak Demir’in seslendirdiği kitabı Youtube üzerinde yayınlamış. Abélard ve Héloïse’in duygularını biraz daha yüreğinizde hissediyorsunuz dinlerken. https://www.youtube.com/watch?v=qhG2XrO3VgM *Kaynak : http://aksozluk.org/ask ABÉLARD VE HÉLOÏSE Ronald Duncan Çevirmen: Zeynep Avcı Helikopter Yayınları 70 s.
- Arzu, saplantı ve şiddet arasındaki görünmez sınırlar
Jenny Erpenbeck, Kairos.’ta arzu, saplantı ve şiddet arasındaki görünmez sınırları görünür işaretlere dönüştürüyor. Kairos., siyasi ve toplumsal gerçekliğin kendini bireyin özel alanına nasıl dayattığını anlatan sarsıcı bir roman. Aşkı ölümlülerin yüreğine kim düşürür – Eros mu, uğurlu anların tanrısı Kairos mu? Yıl: 1986, Kasım ayı başları. Yer: Doğu Berlin. Otobüste göz göze gelen Katharina ile Hans tanışıp birbirlerine âşık olurlar. Şimdiyse Katharina’nın Hans’la geçirdiği günlerden geriye iki koli kalmıştır. Katharina kolileri karıştırırken, birlikte geçirdikleri zamanı hatırlar. Hans aralarındaki ilişkinin sınırlarını ve kurallarını belirleyebilecek kadar tecrübeli, Katharina ise ona körü körüne bağlanacak kadar tecrübesizdir. Zamanla aşkları toksik bir ilişki yumağına saplanır. Bu arada komünizmin gri şehri Doğu Berlin, iki kutuplu dünyanın sonunu getirecek ve iki Almanya’yı birleştirecek ayaklanmaya doğru koşmaktadır. Jenny Erpenbeck 1967’de Doğu Berlin’de doğdu. 1988-1990 yılları arasında Berlin Humboldt Üniversitesi’nde tiyatro öğrenimi gördü. 1990-1994 arasında ise Hanns Eisler Müzik Yüksekokulu’nda Ruth Berghaus, Heiner Müller ve Peter Konwitschny’nin öğrencisi olarak müzik tiyatrosu yönetmenliği eğitimi aldı. Bir süre Graz Operası’nda reji asistanı olarak çalıştı. 1990’lı yıllarda öykü ve oyun dallarında ürün verdi. 2008’de yayımladığı ilk romanı Gölün Sırrı’yla dikkat çekti. Mainz Bilimler ve Edebiyat Akademisi ve PEN Almanya üyesi olan Jenny Erpenbeck, Berlin’de yaşıyor. Gidiyor, Gitti, Gitmiş yazarın son romanı. KAİROS Jenny Erpenbeck Can Yayınları, 2023 Çeviri: Regaip Minareci 384 s.
- Herkes kendi toprağının sınırına dikenli teller ördü
İlhami Sidar, İstanbul’dan Diyarbakır’a uzandığı ve yakın tarihin çarpıcı atmosferiyle kurduğu Bizi Tüketen Ateş adlı romanında okuru, sevgiyle nefretin, savaşla barışın, özgürlükle tutsaklığın arasındaki derin yarıkların kıyısında dolaşmaya davet ediyor. “Şimdi sana bunları yazıyorum, bitirdikten sonra kâğıdı özenle katlayıp bir zarfa koyacak, ağzını kapatıp bir uçurtmanın kanadına bağlayacak ve bir tepeye çıkıp uçurtmayı en yükseklere uçuracağım. En yüksekte salacağım ipini, nasılsa o varacağı yeri bulur.” Âşık, dost ve kardeş bu tellerde kanadı. Kan da ortaktı, gök de. Teller ayırdı; aynı göğe bakmaktan alıkonulanlar, sınır çizmeye güç yetirilemeyen toprağın altına döndü. İlhami Sidar 23 Aralık 1965 tarihinde Siirt'in Kurtalan ilçesinde dünyaya gelmiştir. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümünden mezun olmuştur. Ünlü şairlere duyduğu yakınlık nedeniyle Farsça dil bilgisi ve okuma yazma dersleri almıştır. İlk şiiri 1978 yılında bir bulvar gazetesinin şiir köşesinde yayımlanmıştır. Kürt edebiyatı konulu söyleşi, panel ve sempozyumlara katılmıştır. BİZİ TÜKETEN ATEŞ İlhami Sidar İthaki Yayınları, 2023 Tür: Roman 160 s.
- İnsanın kendi içindeki yolculuk
Katalanca ve İspanyolca baskıları birçok ödül alan Buzdan Ağabey, bilinmeyene doğru hayli zengin ve ödül vadeden bir yolculuk. Kısmen araştırma notları, kısmen kurgu günlük, kısmen de seyahat belgeseli niteliğindeki bu otobiyografik romanda; soğuk diyarlara, kutuplara ve kutup hikâyelerine âşık olan kahramanımız Alicia Kopf, bir yandan bir sanatçı ve yazar, diğer yandan bir kız evlat ve otizmli bir erkeğin kız kardeşi olmanın ve zor aile ilişkilerinin duygusal boşluğunda ilerlemenin anaforunda debelenirken, bunlarla mücadele etmek için kendi içsel süreçleriyle kutup keşif hikâyelerini bir arada anlatıyor ve bizi ilişkilerin ve kutupların soğuk diyarlarında etkileyici bir yolculuğa çıkarıyor. Öyle ki, ona göre Kuzey Kutbu’na ulaşmakla insanın kendi içindeki kimi alanlara ulaşması birçok açıdan birbirine son derece benzerlik gösteriyor ve insanın kendi içindeki yolculuğunun daha zor olduğunu bize buzlar içinden anlatıyor. Alicia Kopf, (Emma Ávalos, Girona, 1982), Güzel Sanatlar yanında Edebiyat Teorisi ve Karşılaştırmalı Edebiyat eğitimi gördü. İlk kısa kitabı Maneres de (no) entrar a casa, Girona Kreas desteğiyle 2011’de yayımlandı. İlk kişisel sergisi Seal Sounds Under the Floor Barselona’da, Joan Prats Galerisi’nde 2013 yılında gerçekleşti. Çeşitli karma sergilerde de yer aldı: Pis (o) pilot (o) (CCCB, 2015), Nonument (Capella dels Àngels, MACBA, 2014), Fugues (Sala d’Art Jove FAQ, Fundació Tàpies, 2013). Yazar, hâlihazırda Katalonya Açık Üniversitesi’nde dersler veriyor. Buzdan Ağabey (Hermano de hielo, 2016) yazarın ilk romanıdır ve İspanyolcaya kendisi çevirmiştir. BUZDAN AĞABEY Alicia Kopf Nebula Kitap, 2022 Çeviri: İdil Dündar 240 s.
- Bazen bazı şeylerin değişmesi gerekir ve bu, çaba gerektirir.
Tüm dünyada satış rekorları kıran “Büyük Panda ve Küçük Ejderha” ile yepyeni bir serüvene atılmaya hazırlanın! “Burada oturup yabani otların kendi kendilerine yok olmasını bekleyemeyiz... Bazen bazı şeylerin değişmesi gerekir ve bu, çaba gerektirir.” Küçük Ejderha, dağların tepesindeki eski bir tapınağı yuva hâline getirmelerinden memnunsa da bir şeylerin eksik olduğunu hisseder. Böylece biricik dostu Büyük Panda ile yeni ve uzak diyarlara doğru bir yolculuk yapmaya karar verirler. Tehlikeler ve zorluklarla karşılaştıkça, ihtiyaç duydukları gücün zaten içlerinde bulunduğunu, bazen korkutucu görünsede değişimin mümkün olduğunu ve var olandan çok daha iyi şeyler yaratabileceğini öğrenirler. Budist felsefesi ve maneviyatından ilhamla yaratılmış bu sıradışı karakterlerin hikâyesi, biraz umut ve rahatlama arayan herkes için mükemmel bir eser! James Norbury, Dean Ormanı'nda doğdu ve hayatının çoğunu hikayeler uydurarak ve resimler çizerek geçirdi. Hayvanları her zaman sevmiştir ve onların bakımı ve iyiliği kalbine yakındır. Üniversitede Zooloji okudu ve mezun olduktan sonra İrlanda'ya taşındı. Newcastle, Swansea, Cheltenham'da ve bir dar teknede yaşayarak Birleşik Krallık'ı dolaştı. Kendini biraz kaybolmuş bulan James, uygulamaları hayatının önemli bir parçası haline gelen eski ruhani öğretilerde cevaplar buldu. Swansea'ya geri döndükten sonra, yalnızlık, depresyon ve umutsuzluk gibi bir dizi sorundan muzdarip insanlarla telefonda konuşarak Samiriyelilerle gönüllü olmaya devam etti. Öğrendiği şeylerden yararlanacak başkaları olabileceğini anladı ve bu nedenle yerel bir grup kurmayı planladı, ancak Covid-19 bu planı yolunda durdurdu. Bunun yerine, fikirleri göstermek için resimler çizmeye ve bunları Facebook ve Instagram'da yayınlamaya başladı; Big Panda ve Tiny Dragon da böyle başladı. James şimdi Swansea'da yedi kedi ve eşi Ruth ile yaşıyor. Cats Protection'ın yerel şubesinde gönüllü çalışıyor. YOLCULUK BİR "BÜYÜK PANDA VE KÜÇÜK EJDERHA" MACERASI James Norbury Epsilon Yayınevi, 2023 Çeviri: Aslı Tunç 168 s.
- Kimdir “kadın”? Kadın Venüs’tür, “anne”dir, “bakire”dir; “canavar”dır, “cadı”dır,“femme fatale”dır
Sanat tarihi profesörü Catherine McCormack’in sanat kisvesi altında gözümüzün nasıl boyandığını, eril bakışın kadın imgesini nasıl şekillendirdiğini ve günlük hayatımıza yerleştirip normalleştirdiğini anlattığı çalışması Resimdeki Kadın: Kadınlar, Sanat ve Bakışın Gücü okurlarla buluşturdu! McCormack, Resimdeki Kadın’da Titian, Botticelli ve Picasso’nun eserleri gibi çok sevdiğimiz imgelerin aslında nasıl dehşet verici anlamlar taşıdığını, ataerkinin kadın deneyimini ve “öteki” olanı bastırıp yok etmek için sanatı nasıl kullandığını çarpıcı hikâyeler, anekdotlar ve kişisel görüşleriyle kaleme alıyor. Hem model hem sanatçı kadınların bakış açısını ele alan yazar, Berthe Morisot, Judy Chicago, Kara Walker’dan Beyoncé’ye uzanan çeşitli kadın sanatçıların çalışmalarını inceleyerek estetik bulduğumuz imgelere dair farklı bir bakış açısı sunuyor; inşa ettiğimiz kalıpları yıkıp kadını (veya insanı) gerçek benliğiyle kabullenmemiz gerektiğini fark etmemizi sağlıyor. Catherine McCormack, Resimdeki Kadın ile kadınların sanat tarihinde erkeklere oranla çok daha az ve hem kısıtlı hem de taraflı imgeler üzerinden temsil edilişini geçmişten günümüze örneklerle tartışmaya açıyor. Resimdeki Kadın, kolay okunan anlatımı ve kapsayıcı içeriğiyle sanat tarihçileri ve öğrencileri için olduğu kadar sanatla ilgilenen tüm okurların ilgisini çekecek bir çalışma. Kimdir “kadın”? Kadın Venüs’tür, “anne”dir, “bakire”dir; “canavar”dır, “cadı”dır, “femme fatale”dır, yani “felaketin ta kendisi”dir. Hepsinden öte, kadın bakılacak bir “imge”dir. Tarih boyunca dehşet, şiddet, istismar, kadın düşmanlığı, eril bakış ve ataerkinin inşa ettiği kalıplar sanatın maskesine gizlenerek görsel bir şölene dönüştürülmüş; telefon ekranlarında, sosyal medya paylaşımlarında; her türlü tüketim ürününün üstünde; herkesin erişebildiği dizi ve filmlerde; tarihimize ev sahipliği yapan müzelerde, meydanlarda, hatta evimizin duvarlarında sinsice yerini almıştır. Catherine McCormack sanat tarihçisi, yazar ve bağımsız küratördür. Doktorasını University College London’da tamamlayan McCormack, bu kurumda öğretim üyesi olarak çalışmıştır. Şu anda Sotheby Sanat Enstitüsü'nde danışman öğretim üyesi olarak görev yapmakta olup burada "Kadın ve Sanat" başlıklı eğitim programı düzenlemiştir. Yazılı çalışmaları uluslararası sergi katalogları ve akademik dergilerin yanı sıra The Architectural Review ve Harper’s Bazaar’da yayımlanmıştır. McCormack ayrıca eğitimci unvanıyla Londra'nın büyük müzelerinde dersler vermiş ve konuşmalar yapmıştır. RESİMDEKİ KADIN: KADINLAR, SANAT VE BAKIŞIN GÜCÜ Catherine McCormack Düşbaz Kitap, 2023 Çeviri: Tuğçe Kılıç
- Öykü: Kayıp Ateş
"Zamanım, yuvarlanan taşı en tepeye çıkarmakla geçiyor olabilir. Asıl soru sen kimsin?" S. Sinan Özer Köşeyi dönünce hep gördüğü manzaraya zamansız bir karşılaşma gibi yeniden şaşırdı. Önünde durgun deniz, içindeyse onlarca insan. Plajın çeşitli yerlerine konulmuş şezlonglarda yatanları süzerek usulca yürüdü. Ağustos'un yakıcı güneşine karşı yapılacak en iyi şey, serin sulara dalmaktı. O da öyle yaptı. Ardı ardına atılan kulaçlarla kıyıdan açıldı. Güvenli bölgeyi geçti, kendini hafif dalgalara bıraktı. Su okşuyordu bedenini. Bağrışan, kahkahalar atan çocuklar duyulmuyordu artık. Etrafa şöyle bir göz gezdirdi. Ardından göz kapaklarını kapattı. Saçlarına, kollarına, bacaklarına akın eden gelgitler huzur veriyordu. Az önce evinden çıkıp buraya gelene kadar terleyen bedeni yıkanmış, serinlemişti. Güneş, yüzüne akseden güçsüz ışıktan başka bir şey değildi. Göğsüne yükselen su saklı duygularını canlandırıyordu. Uzanıp kalbine, oradan da karnına dokundu. Sadece parmaklarının hissedebileceği kum zerrecikleri sarıyordu tenini. Az sonra hemen yakınından geçecek teknenin farkında değildi. Büyük gürültülerle gelip tam da huzurun doruklarındayken onu rahatsız eden koca taşıt, içinde eğlenenlerle beraber karabasan misali çökmüştü üzerine. Yine de gözlerini açmadı. Kulaklarındaki uğultuya aldırmadan öylece durdu. Dakikalar sonra çalan müziğe karışan motor sesiyle uzaklaştılar. Yeniden sessizliğe kavuştu. Uyku, tüm ağırlığıyla geliyordu. Uyumaması gerektiğini bildiği için açtı gözlerini. Güneş kaybolmuştu. Yıldızlar birazdan güçlenecek olan ışıklarını saçmaya başlamıştı. Zamanın ne de çabuk geçtiğine hayret etti. Başını sudan kaldırarak çevresine bakındı. Ne plajdan ne de insanlardan eser yoktu. İçini garip bir ürperti kapladı. Dalgalar kuvvetleniyordu. Tekrar geldiği yöne doğru yüzmeye başladı. Fakat hiçbir yere ulaşamıyordu. Arka arkaya denedi ama sonuç aynıydı. Sanki olduğu yerde debelenip duruyordu. Hava kararıyordu. Böyle giderse koca denizin içinde kör kalacaktı. Neyse ki küçük bir tekne yanına yaklaştı. Kendinden oldukça yaşlı bir adam onu tek hamlede kaldırıp ağaç gövdeye aldı. Kendini ufacık çocuklar gibi hissediyordu. İhtiyar, “Bu saatte ne arıyorsun burada?” der gibi bakıyordu. Hiç konuşmadılar. Âdeta birbirlerinden korkuyorlardı. Nasırlı, buruşuk elleriyle ağını onarıyordu. Ne zamandan beri dudakları arasına sıkıştırdığını Allah'ın bileceği sigarayı, orada unutmuştu. Islanan filtrenin deriden koparak ayrıldığını hayal etti. Büyüyen mide bulantısı mavi sulara safra olarak döküldü. “Sönmüş değil mi? Elbette söner, ateşini kaybedeli uzun zaman oldu. Fakat benim bir parçam artık. İstesem de atamam. Sen ellerini ya da ayaklarını kesebilir misin? Öyleyse başkaları hakkında hüküm verme.” Yıllarca süren konuşmanın ortasındaymışçasına teklifsiz başlamıştı ihtiyar. Gök gürültüsü azametinde etkileyici sesiyle büyülüyordu. Kendini başka boyutların kapısından geçmiş, masalsı dünyalara girmiş hissediyordu. Acaba konuşsam mı? diye düşünürken, adam önce davrandı. “Burada zihinler okunur. Konuşmana gerek yok. Hatta birazdan kim olduğumu bile düşüneceksin. Merak etme, kendimden söz edeceğim. Şimdi arkana yaslan, dinle beni. Ben Meryem’in kayıp oğluyum. Ya da gemisini yitirmiş Nuh. Ne fark eder? Mağaraya sığınan da olabilirim, kütük de, kesilen de. Seni neden ilgilendirir ki? Bir kayayı taşıyan da diyebilirsin bana. Denizleri yaran da. Zamanım, yuvarlanan taşı en tepeye çıkarmakla geçiyor olabilir. Asıl soru sen kimsin? Balığın karnında karaya çıkan mı? Yoksa mumdan gemiyle alev deryasına giren mi? Yokla içini. Ara, bul zihninin koridorlarında. Çoktan gördüm, tanıdım seni. Ya sen buldun mu kendini? Gözlerin hâlâ ona kayıyor. Evet günün birinde yakacağım yeniden. Ama ne zaman? İşte benim bilinmezim de bu. Kimliğimi öğrenmek değil, görevimi yerine getirmek amacım. Ama vaktini bilmediğim şeyin gelmesini bekliyorum. Aslına bakarsan bir defasında yapmıştım. Sonra elimdekini paylaşmak gibi bir gaflete düştüm. Şimdi şu koca deryada dolaşıp duruyorum. Yakaladığım balıklar yetiyor. Çiğ çiğ yemeye alıştım. Günün birinde. Evet, günün birinde bana acınacak ve feda ettiklerim bilinecek. Neyse, görüyorum ki zihninde kıvılcımlar artıyor. Belki yakında ateşe dönüşür, ne dersin?” Yumuşak esinti, suyun üzerinden süzülerek tekneye kadar ulaştı. Her ikisi de sevinç doluydular. Kara görünmüştü. Çıplak ayakları toprağa değdiğinde dönüp arkasına baktı. Adam nefes nefese teknesini çekiyordu. Yaklaştı, önce ensesine sertçe vurdu, sonra yüzükoyun yere yıkılan bedeni döndürdü. Sigara hâlâ oradaydı. Dudakları açtı, derinin yapıştığı yeri ağzına aldı. Ardından az ötede duran taşı alıp ihtiyarın kafasına indirdi. Kanın akışını seyretti biraz. İhtiyar hafifçe inledi. Ardından gözlerini araladı. Ona baktı. Boğuk, hırıltılı sesinde huzur vardı. Kazağını, pantolonunu çıkarıp üzerine geçirdi. O an yaşlı adamın kalbinin, bağırsaklarının ve karaciğerinin görünür olduğunu fark etti. Sonra gökyüzünde bir çığlık koptu. Karanlığı yarıp onlara doğru hızla gelen gölgeden epeyce korkmuştu. Kendini tekneye atarken siluetin pençelerini ihtiyara geçirdiğini gördü. Dalgalar tekneyi sürüklüyordu. O sırtüstü uzanmış yatıyor, arada bir kayan yıldızları seyrediyordu. Bu evrende yapayalnızdı. Yine de adamı öldürmekle iyi yapmıştı. Yoksa hayatı tehlikeye girecekti. Bundan emindi. Gerçi elinde hiçbir gösterge yoktu ama hislerine çok güveniyordu. Artık rotayı belirleyip evine ulaşmak için çabalayabilirdi. Şu zamana kadar öğrendiği ne kadar bilgi varsa, belleğinde toplayıp çıkış yolunu bulmalıydı. Fakat ipin ucu çoktan kaçmış, önünde onlarca düğüm belirmişti. Giderek hatıralarını tıpkı sönen mumların görünmez hale geldikleri gibi kaybediyordu. Önce plaja geldiği anlardaki huzuru yitirdi. Ardından evini, kim olduğunu, neden bu teknede bulunduğunu unuttu. Önündeki ağa uzandı. Cebinden sarı kabzalı küçük bıçağı çıkardı. Birbirine dolaşmış ipleri sivri ucuyla açmaya başladı. Dudakları istemsizce kıpırdanıyor, izmariti sıkıyordu. Başını ufka döndürdü. Yayılan kızıllık, tek anısını bir daha kaybetmemek üzere zihnine nakşediyordu. Ayağa kalktı. Dört bir yana telaşla bakındı. Yitirdiği ateşin, koca ummanı buharlaştıracağı günü hayal etmeye başladı.















