top of page
  • YouTube
  • IG
  • twitter
  • Facebook

Search Results

Bu sitede ara

Boş arama ile 5404 sonuç bulundu

  • 2025 Metin Altıok Şiir Ödülü, sahibiyle buluştu

    Bu yıl 18.si düzenlenen Metin Altıok Şiir Ödülü töreni, Beyoğlu Belediyesi iş birliğiyle 27 Haziran Cuma günü, Beyoğlu Ses Tiyatrosu’nda gerçekleşti. Şair Metin Altıok’un kızı Zeynep Altıok’un konuşmasıyla başlayan tören, Kırmızı Kedi Yayınevi kurucusu Haluk Hepkon ve Beyoğlu Belediyesi Başkan Yardımcısı Elif Yıldırım’ın konuşmalarıyla devam etti. Zeynep Altıok, yıllardır Metin Altıok Şiir Ödülü’ne ev sahipliği yaptığı için Kırmızı Kedi Yayınevi’ne ve törenin Beyoğlu Ses Tiyatrosu’nda gerçekleşmesine vesile olan Beyoğlu Belediyesi’ne teşekkür etti. Altıok konuşmasına şu sözlerle devam etti: “Metin Altıok’u bizden nasıl hunharca, vahşice alındığını hatırlayarak, o kör karanlığa lanet ederek ve onun kara kaderine ağıt yakarak değil; nasıl yaşadığına, neye inandığına ve nasıl ne yazdığına bakarak anıyoruz. O bir şiirin içine hem insanı hem zulmü hem de iyiliği ve sabrı sığdırabilen bir şairdi. Turgut Uyar, ‘Bu Temmuz nasıl olsa birkaç yıl sürer’ diyordu. Ben otuz iki yıldır bitmeyen Temmuz’u yaşıyorum. Temmuz benim ömrüm oldu. Ama ne acıya ne başkalarına kader biçilecek kara Temmuz’lara yenilmeyeceğiz. Bugün de başka biçimlerde süren o karanlığın içinden geçiyoruz. Kelimeler sansüre, çocuklar ayrımcılığa, sanatçılar yalnızlığa, toplumlar yalnızca birileri için makbul olan savaşa zorlanıyorlar. Eğitim, sanat ve düşünce hepsi bir vesayetin gölgesinde tutulmak isteniyor ama biz biliyoruz ki şiir hep en zorlu zamanlarda konuşur. Ve bugün bu ödülün sahibi olan Orhan Alkaya 'Pâre' adlı kitabıyla parçalanmışlığın içinden yeniden bir bütünlük duygusunu çağırıyor bize...” Kırmızı Kedi Yayınevi kurucusu Haluk Hepkon, yıllardır Metin Altıok Şiir Ödülü’ne ev sahipliği yapmanın ve Metin Altıok’un eserlerini yayımlamanın önemini vurguladı. Hepkon konuşmasında, “Bugün Sivas Katliamı’nda kaybettiğimiz Metin Altıok için düzenlenen ödül törenin bir araya geldik. Normal hayatta şiirin ve katliamın bir araya gelmemesi lazım ama ülkemizde uzun bir süredir ne yazık ki geliyor. Biz de bu yüzden Metin Altınok’u anarken şiirden, edebiyattan değil katliamlardan bahsediyoruz. Sivas Katliamı, ülkemizdeki karanlık gidişat, son günlerde şahit olduğumuz hukuksuzluklar açısından önemli bir dönüm noktasıdır. Sivas ve ardından Başbağlar katliamlarıyla başlayan sürecin sonunda büyük bir aydınlanma devrimi yaparak cumhuriyeti kuran Türkiye, Sivas Katliamı sanıklarının savunucuları ve Hizbullah gibi karanlık bir örgütle ilişkisini gizlemeye gerek duymayan kurumlarca yönetiliyor. Ne yazık ki bugünden baktığımızda Sivas’ta katledilenlerin sadece aydınlarımız olmadığını, cumhuriyet devriminizin de büyük bir yara aldığını görüyoruz. Ama burada şunun da altını çizmek gerekiyor. Cumhuriyeti kuran, ardı ardına birçok aydın kuşağı yetiştiren Türk milleti bu karanlıktan da çıkmayı bilecektir. Kısacası bu ahval ve şerait içinde bile cumhuriyete, aydınlanmaya, laikliğe, aydınlarımıza velhasıl Türk milletine olan inancımızı yitirmiyor, ‘yarın için umut saklamaya devam ediyoruz’.” ifadelerini kullandı. Bu yıl ödülün sahibi olan Orhan Alkaya, Haydar Ergülen’in konuşmasının ardından ödülünü teslim aldı. Alkaya ödülü almaktan ne kadar mutlu ve gururlu olduğunu şu sözlerle ifade etti: “Öncelikle Pâre’yi değerlendiren seçici kurula teşekkür ediyorum. Benim gibi ödüllere aday olmayan birini, üstelik Metin’in adını taşıyan bir ödülle gerçekten onurlandırmış olması çok hoşuma gitti. O büyük şairin dar bir alanda bu kadar derin şiirler üretmesine her zaman hayranlık duymuştum.” Beyoğlu Belediyesi Başkan Yardımcısı Elif Yıldırım, törende sahne alan tüm oyuncu ve sanatçıların her biri adına Tema Vakfı’na yapılan bağışların plaketlerini takdim etti. Ödüllerin verilmesinin ardından tören, müzisyen Vedat Sakman ve ekibinin şarkıları ve oyuncu Cem Yiğit Üzümoğlu’nun şiir dinletisinin ardından son buldu.

  • Yaratıcılık Ritüelleri 52 / Ayfer Tunç: “Totemlere, seremonilere değil çalışmaya inanırım.”

    “Bazen yapısal veya dramatik olmayan, yazmaya devam etmemi engelleyen daha edebi bir tıkanma yaşadığım oluyor. O zaman en iyi çözüm okumak. İyi bir metin okumak yazma isteği uyandırıyor. Yazmaya başlamadan önce şiir okuduğumu çok sık söylerim. Şiir beni metne taşıyan bir dalgadır.” Yaratıcılık Ritüelleri söyleşilerinde Semrin Şahin bu hafta Ayfer Tunç’u ağırlıyor. Yaratıcı sanatlarda akışta kalmanın, kendimizi yaratma anının içinde tutarak, sürüklenmeden kalabilmenin ne kadar zor olduğu bilinen bir gerçek. Bizi “an” a döndürecek bazı küçük totemler, seremoniler, bazı ritüellerin olmasının yaptığımız çalışma üzerinde odağımızı canlı tuttuğuna dair çalışmalar mevcut. Bu anlamda birçok yazarın günlük yazma alışkanlıkları olduğunu da biliyoruz. Yazmaya başlamadan önce yaptığınız ritüeller var mı? Ben ritüel değil rutin insanıyım, hiçbir konuda ritüelim yok. Totemlere seremonilere değil çalışmaya inanırım. Ama hemen her konuda rutinime çok bağlıyım. Rutinimin bozulması yeme içme alışkanlıklarımdan çalışma saatlerime kadar beni etkiler. Yaratma anının içinde kalabilmenin zorluğunu ritüellerle değil özdisiplinle aşma alışkanlığım var. Ama yaşadığımız bu karanlık günlerde ne yazık ki özdisiplinim de kendime yaptığım telkinler de kar etmiyor, yaşadığımız dönemin acımasızlığı, burnumuzun dibinde süren ve milyonlarca insanın hayatını tehdit eden savaş, ülkemizde hukuk devletinin ölümü, bütün dünyada hızla kararan gelecek gibi nedenlerle hayatımda hiç olmadığım kadar mutsuzum. Kişisel olmayan nedenlerle bu kadar mutsuz olabileceğim aklımın ucundan geçmezdi, mutsuzluğun kişisel bir şey olduğunu sanırdım. Mutsuzluk anlamın üstüne karabulut gibi çöküyor. Burnumuzun dibinde her gün müthiş bir dehşet hüküm sürerken yazmanın ne anlamı var diye soruyorum. Theodor Adorno’ yu hatırlıyorum, Adorno’nun “Auschwitz’den sonra şiir yazmak barbarlıktır,” sözünü, sonra aynı sözü bugün Gazze için söylemenin anlamındaki çelişik acıyı, Adorno’nun sözünü açıklamak ihtiyacı hissederek aslında şiirin değil sanat aracılığıyla acının pornografisini yapmanın barbarlık olduğunu kastettiğini. Bütün bunlar kafamda cirit atıyor ve sonunda madem dehşet var yazmayalım demenin insanın, doğanın ve sanatın tabiatına aykırı olduğunu düşünüyorum ve metnimin başına geçiyorum. Aşmak için çok çabaladığım bir umutsuzluk içeren bu derin mutsuzluk yazmakta olduğum metne odaklanmamı çok etkiliyor.  Dr. Seuss olarak bilinen yazar ve illüstratör Theodor Seuss Geisel, geniş bir şapka koleksiyonuna sahiptir. İlham gelmediğinde, dolabının başına gider, koleksiyonundan seçtiği bir şapkayı takar ve fikir bulmayı beklermiş. Ne hikmetse mutlaka parlak bir fikirle şapkayı başından çıkarırmış. Siz yaratım tıkanması yaşıyor musunuz ve bu tıkanmayı aşmak için neler yapıyorsunuz? Tabii ki yaşıyorum ama şapka koleksiyonum yok. Tıkanmanın türüne bağlı olarak yaptığım şeyler var. Mesela yapısal bir tıkanma yaşıyorsam metni yeterince iyi kurgulamamış olduğumu anlıyorum, çoğu zaman tümüyle yıkıp yeniden inşa ediyorum. Bazen de edemiyorum, fikrin zihnimde tam oluşmamış olmadığını anlayıp vazgeçtiğim, birkaç paragraftan ibaret kalmış pek çok metnim var. Yapısal değil de dramatik bir tıkanma yaşıyorsam, metinde doğan bir soruya cevap arıyorsam kalkıp yürüyorum. Hareket etmek zihnimi açıyor, yüzmeyi seviyorum mesela, pek çok fikri yüzerken bulmuşumdur. Bazen yapısal veya dramatik olmayan, yazmaya devam etmemi engelleyen daha edebi bir tıkanma yaşadığım oluyor. O zaman en iyi çözüm okumak. İyi bir metin okumak yazma isteği uyandırıyor. Yazmaya başlamadan önce şiir okuduğumu çok sık söylerim.  Şiir beni metne taşıyan bir dalgadır.   Yaratıcı çalışmalar yaparken hiç engellerle (iş ortamı, zamansal sorunlar, yazdıklarınızın görünür olmaması gibi engellerle) karşılaştınız mı? Bu engellerle nasıl mücadele ettiniz? Tam aksine sizi destekleyen ve yolunuzu açan kişiler oldu mu? Doğuştan zengin değilseniz, hayatınızı kazanmak için çalışmanız gerekiyorsa engellerin en büyüğüyle, iş hayatıyla karşı karşıyasınız demektir. Ben yazmaya başladığım ilk zamanlardan, 2005’e kadar sabah kalkıp gitmem gereken, mesaili işlerde çalıştım, gazetecilik yaptım, yayıncılık yaptım. Yazabilmek için her gece uykumdan fedakarlık ettim, bu dönemde günde beş saatten fazla uyuduğumu hatırlamıyorum. Ama uyku alacağını tahsil eder diye bir söz vardır, bazen cuma akşamları uyuyakalırdım ve cumartesi öğlen uyanırdım, 14-15 saat uyuduğum olurdu. Kadın yazarlar için ikinci büyük engel de ailedir, ev işleri, aile hayatı, çocukların bakımı yazma saatlerini tümüyle çalar. Uzun yıllar evliydim ama çocuğum olmadığı için yazmaya daha çok zaman ayırabildim. Evli erkek yazar arkadaşlarım eminim çocuklarıyla eşleri kadar ilgileniyorlardır ama dürüst olalım, sonuçta çocuklara daha çok zaman ayıran annelerdir. Yazdıklarımın görünür olmasıyla ilgili olarak, ikinci öykü kitabım Mağara Arkadaşları’nın çıkmasından sonra umutsuz bir dönem yaşadım, kitabım görünmemişti, dikkat çekmemişti, kimse tek kelime bahsetmemişti. Yazmaktan vazgeçeyim en iyisi diye düşündüm ama yazmamın amacı ille de okunmak ve bilinmek olmadığı için bu süre ancak birkaç hafta sürdü. Sonra tekrar başladım.  Yazmaya başladığınız dönemdeki duygularınızla şimdi hissettikleriniz aynı mı? Bu süreçte yazarlığınızda nasıl yol aldınız? Başlarken duygularım nasıldı hatırlamıyorum, yazmadan duramıyordum, yazıyordum. Zaman bu anlamda yazma sürecimi pek etkilemedi ama tabii ki tanınırlığımı artırdı. Kendimi bildim bileli yazıyorum, hep aynı disiplinle yazmamış olsam da yazdım. 1989’da Yunus Nadi ödülünü kazanarak yazar olarak tescillendiğimi düşünürsek 36 yıldır yazıyorum.  Yazar Julia Cameron “Sanatçının Yolu” adlı kitabında yazarların güçlerini toplamaları için sabah sayfalarından söz eder. Sabah uyanır uyanmaz yazmayı tavsiye eder. Siz sabah mı yoksa gece mi yazıyorsunuz? Yazma rutininiz nedir? Yazarken elinizin altında tuttuğunuz kitaplar var mı?  Sigara içtiğim zamanlarda (18-58 yaşım arası, kırk yıl ve günde en az bir paket) gece kuşu olduğumdan hiç kuşkum yoktu. Üç yıl öncesine kadar, mesaili çalıştığım zamanlar hariç, sabah beşte yatar, öğlen 11’de kalkardım, yazmaya gece 11 gibi otururdum, güneş doğana kadar çalışırdım. Sonra bir gün durup dururken sigarayı bıraktım, hiç yoksunluk çekmeden, bir günde. Sigarayı bırakmamdan birkaç ay sonra baykuşluktan tavukluğa geçtim. Üç yıldır akşam 11 gibi yatıp  sabah en geç altıda uyanıyorum ve sabahları çalışıyorum. Daha mı verimli? Bence aynı. Elimin altında tuttuğum kitap Edip Cansever’in şiirleri .  Ben yaratmış olsaydım dediğiniz bir yapıt (tablo, öykü, şiir, beste vs…)  var mı? Nedeniyle birlikte bu yapıtın sizin için anlamını açıklar mısınız? Keşke ben yaratmış olsaydım dediğim bir yapıt yok ya da milyonlarca var, saymakla bitmez. Ama müzik konusunda kütük kadar, taş kadar, duvar kadar sağırım. Müzikten zerre kadar anlamıyorum ve dinlemiyorum. Müzikten anlamayı, dinlemekten zevk almayı, bir müzik aleti çalabilmeyi çok isterdim çünkü dinleyici veya yaratıcı olarak müziğin harikulade bir şey olduğunu sevenlerin halinden anlıyorum ve ben bu harikulade şeyden yoksunum.

  • 2025 Yaşar Nabi Nayır Gençlik Ödülleri sahiplerini buldu

    Varlık Dergisi'nin bu yıl 92. kez düzenlediği Yaşar Nabi Nayır Gençlik Ödülleri sonuçlandı. Şiir dalında "Aşk Şiirlerinin Unutulmaz Yönetmeni" dosyasıyla Bilgehan Tuğrul, öykü dalında ise "Sen Hiç Merak Etme" dosyasıyla Levni Hakan Şahin ödüle layık görüldü. Dikkate değer bulunan eserler de Temmuz sayısında yayımlanacak. Varlık Dergisi'nin 1933’ten beri süregelen “edebiyatımıza yeni değerler kazandırma” misyonunu bu yıl da başarıyla sürdürdüğü 2025 Yaşar Nabi Nayır Gençlik Ödülleri açıklandı. Bu yıl ödüle yoğun başvuru oldu: Şiir dalında 287 dosya arasından 32’si ön elemeyi geçerek jüri değerlendirmesine kaldı. Seçici kurul—Zeynep Uzunbay, Nilay Özer, Seyyidhan Kömürcü, Ali Özgür Özkarcı ve Mehmet Erte—oy çokluğuyla Bilgehan Tuğrul’un Aşk Şiirlerinin Unutulmaz Yönetmeni adlı dosyasını ödüle layık gördü. Ayrıca Gül Ebrar Ataş’ın İlkah ve Merve Gülçin Koçakoğlu’nun tekrar‑sandıkları dosyaları “dikkate değer” bulundu. Öykü dalında 184 başvuru arasından 34 dosya ön elemeyi geçerek seçim sürecine girdi. Jüri —Nursel Duruel, Kerem Işık, Nil Sakman, Selçuk Orhan ve Birgül Oğuz— oy çokluğuyla Levni Hakan Şahin’in Sen Hiç Merak Etme adlı çalışmasını ödüle layık gördü. Elif Yeşilkaya’nın Böyle Şeyler Beni adlı dosyası ise “dikkate değer” bulunarak övgüye değer görüldü. Ödül töreninin ardından seçilen eserler, söyleşi ve diğer “dikkate değer” dosyalarla birlikte Varlık’ın Temmuz 2025 sayısında yayımlanacak.

  • Çocukların koşa koşa gittiği kütüphane: Okutopya

    Seda Aksoy Evren, Litera Edebiyat için bağımsız kitapçılarla yapacağı söyleşilerin ilkine Okutopya’yla başlıyor. Çocuğunuzun okuma kültürünü geliştirmek için bir çocuk kütüphanesi mi arıyorsunuz? O zaman Etiler’de yeşillikler içinde 3-10 yaş arasındaki çocuklara okuma sevgisi ve okuma alışkanlığını keyifle kazandırmak için kurulmuş Okutopya tam size göre. Kütüphaneye üye olan çocuklar sadece özenle seçilmiş binlerce Türkçe ve İngilizce kitapları okuma şansını yakalamıyor. Aynı zamanda okuma etkinliklerine ve yazar sohbetlerine katılarak da okuma, yazma ve dinleme becerilerini geliştiriyor. Okutopya’nın kuruluşu 2019 yılına dayanıyor ama bu güzel çocuk kütüphanesi fikri kurucusu Görkem Kantar Arsoy’un kalbinde çok önceden filizlenmeye başlamış. Okutopya fikri nasıl oluştu? İlk defa ne zaman aklına geldi? Amerika’da yaşadığım dönemde çocuk edebiyatına, okumaya ve yazmaya olan ilgim giderek derinleşti. Lise son sınıfta, evimizin karşısındaki kütüphane ve sonrasında üniversite yıllarında çalıştığım kitapçı adeta ikinci evim olmuştu. Duygusal olarak zorlandığım zamanlarda, okuduğum kitaplar bana arkadaşlık ediyor, güç ve umut veriyordu. O yıllarda kitaplarla, kitabevleriyle ve kütüphanelerle kurduğum bağ, Okutopya’nın tohumlarını attı. Her gittiğim yerde bir kitapçıya uğradığımda, içimden “Bir gün benim de böyle bir yerim olsun,” derdim. Özellikle çocuk kitaplarına duyduğum sevgiyle hayalim; rengârenk kitaplarla dolu, çocukların kendilerini rahat ve iyi hissettikleri, yazarlarla buluşabildikleri, kitapların birlikte okunduğu, kahkahaların eşlik ettiği, çayların, kahvelerin demlendiği, duyguların ve fikirlerin paylaşıldığı bir yer yaratmaktı. Okutopya, işte tam da bu hayalin adı oldu. Okutopya'nın en çok hangi özelliği ile bilinmesini istersin? Okutopya, 3-10 yaş arası çocuklara yönelik 11.000’i aşkın özenle seçilmiş çocuk kitabıyla faaliyet gösteren, bağımsız bir çocuk kütüphanesidir. Amacımız, çocuklara erken yaşta kitap sevgisi kazandırmak ve bu sevgiyi kalıcı bir okuma alışkanlığına dönüştürmektir. Kütüphanemizde yalnızca kitap ödünç verme hizmeti sunmuyoruz; aynı zamanda düzenli okuma saatleri, kitap kulübü buluşmaları, yazar söyleşileri ve yaratıcı okuma etkinlikleriyle çocukların okuma, yazma ve dinleme becerilerini geliştirmeye yönelik kapsamlı bir program yürütüyoruz. Üyelik sistemiyle çalışan Okutopya’da, altı yıldır bizi düzenli olarak ziyaret eden, yüzlerce nitelikli kitapla buluşmuş, kütüphane kültürünü içselleştirmiş üyelerimiz bulunuyor. Bu süreklilik sayesinde çocukların gelişimlerini yakından gözlemleyebiliyor; kitapların onlarda nasıl bir bilişsel, sosyal ve duygusal etki yarattığını takip edebiliyoruz.
 En çok bilinmesini istediğimiz özellik; Okutopya’nın sadece kitapların olduğu bir yer değil, çocukların kitaplarla, birbirleriyle ve kütüphane çalışanlarıyla bağ kurdukları; kendilerini ifade ettikleri, değerli ve güvende hissettikleri; birlikte düşünmeyi ve hayal kurmayı öğrendikleri, topluluk hissi yaşadıkları ve kitap sevgisiyle, kitapları konuşarak büyüdükleri bir ortam olmasıdır. Bu yönüyle Okutopya, klasik anlamda bir kütüphaneden çok daha fazlasıdır. Türkiye'de bir çocuk kütüphanesi yaratmak iddialı bir hayal. Bu hayali yaşatırken ne tarz zorluklarla karşılaşıyorsun? Okutopya tamamen bağımsız bir girişim. Bu bize büyük bir özgürlük alanı sunarken, aynı zamanda ciddi bir sorumluluk da yüklüyor. Her adımda sürdürülebilirliği sağlamak, özellikle bugünün ekonomik koşullarında hiç kolay değil. Ayrıca, dijital dünyanın hızla yayıldığı bir çağda, çocuk kitapları gibi kıymetli ama zaman zaman göz ardı edilen bir alanı canlı ve görünür tutmak için çok çalışmamız gerekiyor. Aileler kitapları seviyor, çocuklarının okuma alışkanlığı kazanmasını istiyorlar; ancak şehir hayatının temposu, mesafeler, zaman kısıtları bu isteği düzenli pratiğe dökmeyi zorlaştırabiliyor. Kitapların iadesi bile zaman zaman başlı başına bir organizasyon gerektirebiliyor. Tüm bu zorluklara rağmen, 2019’dan bu yana yolumuz kitaplarla, çocuklarla, hayallerle ve bu alanda derdi olan; çocuklarına okuma sevgisi kazandırmak isteyen ebeveynler ve öğretmenlerle kesişiyor. Bize kitap hediye edenler, elinden gelen desteği sunanlar, sırf bizi ayakta tutmak için uzaktan üye olanlar var. En büyük gücümüz de bu dayanışma duygusu oluyor. Hâlâ çocukların kitaplara bağlandıkları anlara tanık oldukça, hayalimizin karşılık bulduğunu hissediyoruz. Bu da tüm zorluklara fazlasıyla değiyor. Üyelik sisteminden biraz bahseder misin? Okutopya, 3-10 yaş arası çocuklara kitap okuma sevgisi ve kütüphane kültürü kazandırmayı amaçlayan, üyelik sistemiyle çalışan bir kütüphanedir. Üye olan aileler, her seferinde 10 kitap olmak üzere sınırsız sayıda kitap ödünç alabilir; aynı zamanda kitap kulübü buluşmalarına, yazar etkinliklerine katılabilirler. Burası yalnızca bir kitap kulübü değil; bir deneyim alanı. Çünkü burada sadece kitap okunmaz, aynı zamanda bağ kurulur, duygu alışverişi yaşanır. Bizce bu çok kıymetli. Çünkü okunan hikâyeler unutulabilir; ama o hikâyeyi birlikte okurken yaşanan duygu, zihinde ve kalpte bıraktığı iz hep kalır. İşte o iz, geleceğe yapılan en değerli yatırımdır. Okutopya'da bir hafta nasıl geçiyor desem? Biz burada her gün başka bir hikâye yazıyoruz. Aileler çocuklarıyla birlikte gelip kitap okuyor, eve götürecekleri kitapları seçiyor. Kitap kulübü buluşmalarında çocuklar bir araya geliyor; okudukları kitapları konuşuyor, birlikte düşünüyor, birlikte gülüyorlar. Zaman zaman yazarlar konuk oluyor; kendi kitaplarını okuyor, kelimelerini ve hayallerini çocuklarla paylaşıyorlar. 

Okullar kütüphanemizi ziyaret ediyor; atölyeler yapıyor, birlikte hayal kurma oyunları oynuyoruz, çalışmalar yapıyoruz. Çocuklar yalnızca kitaplarla değil, birbirleriyle ve bizlerle de bağ kuruyorlar. Ama tüm bu farklı etkinliklerin ortak bir yanı var: Kitapların etrafında bir araya geliyoruz. Bu birliktelik bize her gün yeniden iyi geliyor. Çünkü biz burada, kitaplarla iyileşiyoruz. Çocuklara okuma alışkanlığı öğretmek isteyenlere ne tavsiye edersin? “Okur olarak doğulmaz, okur yaratılır” sözüne yürekten inanıyoruz. Çünkü okuyan çocuk akıl yürütür, sorun çözer, sorgulamayı öğrenir, kendini tanır, başka hayatlara dokunur, empati kurar, kendini ifade eder… Ve tüm bunlar çocuğun hem kişisel gelişimine hem de akademik başarısına olumlu katkı sağlar.

Peki nereden başlamak gerekir? Her gün, ekranlardan uzak, sessiz bir ortamda çocuğunuza kitap okuyarak. Ama en önemlisi: Sevdiği kitapları okuyarak. Her çocuğun ilgisini çeken bir kitap mutlaka vardır; önemli olan onu bulmak. Bunun için kitapçılara ve kütüphanelere düzenli olarak gitmek, alanında uzman kişileri ve güvenilir yayınevlerini takip etmek çok kıymetli. 

Ama kitaplarla kurulan bağ, sadece seçimle değil, mekânla da güçlenir. Yakınınızdaki kütüphaneye, kitapçıya gidin. Orada zaman geçirin. Sessizce sohbet edin, kitapları karıştırın, dokunun, rafların önünde yürüyün, üst rafa uzanın, alt rafa eğilin, kitapları elinize alın, hissedin, kokusunu içinize çekin. Bir kitabı birlikte okuyun, resim çizin, satranç oynayın. Dijital dünyadan uzak bu yerlerde yavaşlayın, sakinleşin, düşünün, okuyun. Kitaplarla ve birbirinizle bağ kurun. Antik Yunan’da kütüphanelerin ruhun şifa bulduğu yerler olduğuna inanılırdı. Bu bilgeliği unutmayın. Kitabevlerine, kütüphanelere gidin, onları yaşatın, destek olun. Ayrıca nasıl okunacağını da öğrenmek gerekir. Bunun için kitabevlerinde düzenlenen okuma etkinliklerine katılabilir, çeşitli kaynaklardan faydalanabilirsiniz.
Ve önemli bir şey daha: Çocuğunuz okumayı öğrendikten sonra da birlikte okumayı sürdürün. Okumayı birlikte yapılan bir eyleme dönüştürün. Çünkü çocuklar görerek öğrenir. Eğer evde kitap okuyan bir yetişkin yoksa, bu alışkanlığı kazanmaları çok daha zor olur. Ve en önemlisi: Evde kitap olsun. Görünür olsun. Raflarda, koltukların üstünde, çantalarda, mutfakta… Çünkü okumak, merhem gibidir. Sakinleştirir, iyileştirir, geliştirir, dönüştürür.

  • Öykü: Alacalı Kedi

    "Dönülmez oraya, olasılık bile değil bu. Karakola gitse? Geçen yıl mahallede öldürülen kadının, sözüm ona koruma altında olduğu aklına geliyor, sahipsiz biri gibi hissediyor, hemen vazgeçiyor." Nesrin Erek Gece, soğuk. Hızlı adımlarla yürüyor, nereye gittiğini bilmeden adımlıyor sokakları. Aklındaki tek şey uzaklaşmak. Gidebildiğince gidecek, ta ki bacakları onu taşımayana kadar. Yaklaşan her ayak sesinden tedirgin, ikide bir geriye çeviriyor başını, canavarı görmemeyi umuyor. Kafasındaki zonklama yokuşu tırmandıkça artıyor, ensesine, alnına bastırıyor elini. Elleri buz gibi, iyi geliyor. Araçların farları nasıl da parlak. Şehrin üstüne çökmüş isin, dumanın içinde, mazgallardan yükselen kekremsi, bungun kokuların arasında nefesi kesiliyor. Düzlüğe çıktığında köşedeki binanın önüne atıyor kendini, sırtını kapının açılmayan kanadına veriyor. Onca yolu gözü kapalı yürümüş sanki, etrafını fark etmeye başlıyor. Ne zaman gelmiş buraya? Uzun nefesler alıyor, kalbi dışarı çıkmak ister gibi gümbür gümbür. Canavar sızmıştır çoktan ama yine de çevreyi kolaçan ediyor. Yanı başında ona bakan bir çift göz. İrkiliyor, kapının camındaki büyümüş gözler, kendi yansıması. Boğazındaki kuruluğu yutkunarak ıslatıyor. Son anda sırtına geçirdiği hırkanın önünü kapamamış, hemen ilikliyor düğmeleri, yakasını kaldırıyor. Ellerini ağzına götürüyor, nefesiyle ısıtmaya çalışıyor, koltukaltlarına kıstırıyor sonra. Şehrin merkezine yaklaştıkça artan kalabalığın, onu gizleyeceğini düşünüyor.  Göz ucuyla bakıyor yoldan geçenlere, kimileri yavaşlayıp vitrinleri süzüyor. Işıl ışıl her yer. Yan taraftaki mağazanın kaldırıma vuran mavi ışıkları içinde orta yaşlı bir çift. Uzun bir palto giymiş bir adam, başında siyah, değişik bir şapka. Yanındaki saçları yapılı kadının omzuna atmış kolunu, gözlerinin içine gülümseyerek bakıyor, diğer eli mankenlerin üzerindeki giysilere uzanmış, hangisini alayım diye soruyor. Bazı dükkânların kepenkleri iniyor, içlerinden çıkanların yüzleri yorgun. Karşıdaki restoranın önünde bir kalabalık, ayrılan araçların yerine anında başkaları yanaşıyor, valelerde bir telaş. Izgaralarda pişen etlerin kokusu burnuna geliyor, keşke o eve gelmeden yeseydi yemeğini, içi kıyılmış, eli midesine gidiyor. Manavdakiler ellerinde zerzevat dolu poşetlerle ödeme sırasında bekliyorlar. Kimse farkında değil onun, nihayet nefesi düzene giriyor. Trafikteki araçların ışıklarıyla nehir gibi akıyor aşağıdaki cadde, orayı gözüne kestiriyor. Parklar, büfeler de var nasılsa, bir tost ve çayla karnı doyar elbet, idareli harcamalı parayı. Caddeye ilerliyor. İyice yoğunlaştı trafik, araçlar sürekli dur kalk. Kaldırımlar insan seli. Trafik lambasının dibi, ışığın yeşile dönmesini bekleyenlerle dolu. Taksi durağının yanında, kucağındaki naylonlara sarılı demetleri önünden geçenlere uzatan çiçekçi bir kadın. Durağın ışıkları, omuzlarına değen sallantılı küpelerde, şalvarındaki iri simli desenlerde parlıyor. Mavi ışıklar içindeki adam değil mi o, kadının elinden tutmuş bu kez, çiçekçiye yanaşıyorlar. En büyük demeti alıyor kadına, gözlerinde aynı sıcak bakış. Babası ne annesine ne de kendisine bir kez olsun böyle baktı. Dönülmez oraya, olasılık bile değil bu. Karakola gitse? Geçen yıl mahallede öldürülen kadının, sözüm ona koruma altında olduğu aklına geliyor, sahipsiz biri gibi hissediyor, hemen vazgeçiyor. Gece ilerleyip sokaklar ıssızlaşınca ne yapacak? Beynini ayrıkotları kaplıyor, aklına gelen her şey ona yabancı. Yer ayaklarının altında sallanıyor sanki, yalpalıyor. Kaldırımdaki ağacın gövdesine yaslanıp çömeliyor, nemlenen gözlerini sıkıyor. Birisi ona yaklaşıyor, bir maşa var kadının elinde. Yüzüne doğru eğiliyor kadın, arkasında kestane tezgâhı. İyi misiniz diye soruyor, ağlıyorsunuz? Yok diyor ona, soğuktan yaşardı gözlerim, şurada dinleneyim biraz. Kestaneci kadın ayazdan mora çalmış ince dudaklarını aşağıya büküyor. Aldırmıyor onun acıyan bakışlarına, gözlerini siliyor. Tezgâhın başına dönüyor kadın, dumanı tüten birkaç kestane uzatıyor ona. Alıyor, yüzünde bir tebessüm. Diğer elini kestanelerin üzerine kapatıyor, içine yayılan tatlı sıcaklık biraz daha sürsün istiyor. Yavaşça yiyor onları, nasıl da güzel pişmiş. Kestaneci kadın göz kırpıyor ona, elindeki maşayı mangalda şıkırdatarak kebap bunlar diye bağırıyor. Ayaklanıyor, park ne taraftaydı, birkaç yüz metre ileride. Oradaki büfe kapanmadan yetişmeli, kestaneciye gülümsüyor giderken. Büfeden aldığı tostun sucukları zar gibi kesilmiş, varla yok arası, biraz da kaşar koymuşlar içine. Bulduğuna şükrederek yiyor onu, acılaşmış çay ağzını burkuyor. Şekerliğin altında duran gazeteye ilişiyor gözü, ne okuyacak hali var şimdi ne de anlayacak. Oturduğu yerden etrafı rahatça görebiliyor, duvarda asılı ısıtıcı tam karşısında, içindeki tellerin kızıllığı arada bir artıp sonra yine soluklaşıyor. Onu sarmalayan sıcaklık vücudunu gevşetiyor. Çaprazdaki masada sus pus duran gençler hariç diğer masalarda oturanların keyfi yerinde, hemen kalkacağa benzemiyorlar. Onların varlığına güvenerek biraz daha kalıp iyice ısınmak istiyor. Rahatlayan karnında gezdiriyor elini. Bir sigara çıkarıyor çantasından, dudağına kıstırıyor. Bütün gözlerini yokluyor çantanın, çakmak yok, aklına bile gelmedi evden çıkarken. Başını kaldırdığında kadın garsonla göz göze geliyor, bir çakmak var elinde. Sigarasını yakıyor kadın, arandığınızı görünce, diyor. Teşekkür ediyor, başka bir şey ister mi, varsa bir ıhlamur içer. Hemen, deyip dönüyor kadın. Biraz sonra ıhlamur önünde, çay tabağında da bir dilim limon. Oyalanırcasına küçük yudumlarla içiyor. Üst üste sigara yakıyor. Gittikçe tenhalaşıyor etraf, kalbinin atışı hızlanıyor, bir ateş basıyor beynini. Bir şeyler geçiyor aklından, hızlı çekim film gibi koşturan şeyler, ne olduklarını bile seçemiyor. Aklını toparlamalı, derin nefesler alıyor, ne yapacak şimdi? İleride görülen geçidin altındaki ucu kapalı koridora benzeyen boşluklardan birine mi sığınsa? Bilemiyor. Çapraz masadaki gençler hararetle konuşmaya başlıyorlar, suskun dakikaların acısını çıkarırcasına. Masanın üzerinden birbirlerine yaklaştırıyorlar başlarını. Dikkati onlara yöneliyor. Bazıları kızgın galiba, homurdanıyorlar. Yüzünde yara izi olan gencin sesi yükseliyor. Geçelim bunları diyor, ufak tefek fikir ayrılıkları değil şimdi konumuz! Umudumuzu yitirmeyelim. Bu iki kelimeyi sakin bir tonda söylüyor. Yanındaki kumral kız başıyla onaylıyor onu, temelde taleplerimiz aynı kapıya çıkıyor arkadaşlar, birlik olmalıyız. İçinde bir kasılma hissediyor, yalnızlığın ağırlığı ciğerini sıkıştırıyor sanki, kazağının yakasını çekiştiriyor. Merak ediyor konuşulanları ama onları duyduğunu fark etsinler istemiyor. Şekerliğin altındaki gazeteyi alıp okuyormuş gibi yüzüne siper ediyor. Gazetenin üzerinden göz ucuyla onları izliyor. Kumral olanın karşısındaki gözlüklü kız, doğru söylüyor, diyerek lafa giriyor. Bir basamağı halletmeden diğerlerini öngörmemiz imkânsız, aşama aşama akıllı adımlarla ilerleyeceğiz. Kıvırcık saçlı oğlan mantıklı diye atılıyor, haklı taleplerimizi kabul etmelerini sağlayamazsak bizi yaşatmazlar orada. Yaşadıkları geçiyor gözünün önünden. Onun yaşama talebi haklı değil mi? Kumral kız, hadi gecikiyoruz, diyerek ayaklanıyor, diğerleri de kalkıyorlar peşinden. Arkalarından bakıyor, kol kola giriyor kimileri, ne güzel. Yüzü yaralı gencin umudumuzu yitirmeyelim sözünü defalarca tekrarlıyor içinden. Neyden bahsettiklerini, sorunun ne olduğunu anlamadı ama duyduğu bazı sözler beyninin kıvrımlarında dolanıyor şimdi. Basamak demişlerdi, akıllı, mantıklı olmak, birlik olmak, yaşamak. En çok da bu sözcük çınlıyor kafasında; yaşamak için mantıklı davranmak zorunda. Akıllıca düşünmeli, cesaretini toplamalı, en önemlisi de tedbiri elden bırakmamalı. Bir şişe su alıp ayrılıyor büfeden, hava poyraza dönmüş, içini titretiyor rüzgâr. Halletmesi gereken ilk basamak, geceyi nerede geçireceği. Canavarın ininden kaçırabildiği parayı düşünüyor. Bir pansiyonda kalmaya kalksa haftasına biter. Etrafındaki ıssızlık, kollarını uzatmış onu yutmaya çalışıyor sanki, kalbinde yine o gümbürtü. Karşıdan yaklaşmakta olan adamları fark ediyor, sendeleyerek yürüyor ikisi de. Onu görmemişlerdir inşallah, eğiliyor hemen, kenardaki çöp konteynerinin yanına siniyor, içinde bir titreme. Adamlar geçip gidene kadar nefesini tutmuş saklanıyor. Yeterince uzaklaştıklarından emin olunca yeniden yürümeye başlıyor. Caddenin karşısından havlamalar geliyor, birkaç köpek birbirine girmiş, tüyleri havada uçuşuyor, ürküyor gördüklerinden. Tiz bir inlemeyle kuyruğunu kıstırarak kaçıyor köpeğin biri. Geçidin altı en iyisi galiba, kuytu olur hem, oraya yöneliyor.  Keskin soğuk ciğerlerine batıyor, buhar çıkıyor nefesinden, hırkasının yakasıyla kapıyor ağzını. Karşıdan gelen aracın biri kaldırıma çıkacakmış gibi ona doğru yaklaşıyor, farlar gözlerini alıyor. Yavaşlıyor araba, camları açık bu soğukta, içindeki adamların hunharca gülüşleri araçtan yayılan tuhaf müziğe karışıyor. Önde oturanın başı camdan dışarı uzanıyor, bir şeyler söylüyor, kaymış dudağından süzülen salyalar kazağında. Yüzünde evdeki canavarı görür gibi oluyor. Bangırtıyla çalıyor müzik, adamın ne dediği anlaşılmıyor. Dizlerinin bağı çözülüyor, nefesi kesiliyor, durup inmezler inşallah. Arkadaki araç selektör yaparak ısrarla korna çalıyor, kolunu dışarı çıkarıyor salyalı, elini ne oluyoruz der gibi yukarı çeviriyor. Aracın kornası kesintisiz çalıyor bu kez, uzaklaşmak zorunda kalıyorlar. Korna çalan araca dikkat kesiliyor, iki kadın var içinde. Yanaşıp duruyor araç, sağdaki kadın camı açıyor, iyisin değil mi? Şoför koltuğunda oturan da eğilerek bakıyor, bırakayım seni gideceğin yere. Bir yumru tıkanıyor boğazına, yutkunuyor. Öyle bir yer yok ki. Sağ olun diyor, az kaldı evime. Tamam diyor kadın, yeniden gaza yükleniyor, elini kaldırıyor onlara. Biraz uzaklaşıyor yolun kenarından, kaldırımda dizili ağaçların diğer tarafında yürüyor. Ellerinden tuttukları bir çocukla giden kadınla adamı görüyor, az ilerideki binaya giriyorlar. Kimse kalmadı etrafta, adımları koşarcasına hızlanıyor. Büyük bir marketin önüne bırakılmış karton kutulara ilişiyor gözü. Birkaç tane alsa, üzerinde yatar, soğuğu keser hem. En büyük kutuyu gözüne kestiriyor, yeter bu. Aklında yokken karşılaştığı bir dosta sarılır gibi kavrıyor kutuyu. Böyle taşımak zor ama bantlarını söküp yassıltıyor, koltukaltına kıstırıyor. Geçide ulaşıyor, soluk ışıklar yanıyor tavanda. Yıllar öncesinden hatırladığı koridorları arıyor. Solda kalıyordu herhalde, o tarafa yöneliyor. Ayakkabılarından çıkan ses, yüksek, beton duvarlarda çınlıyor. İlerledikçe artıyor lağım kokusu, içi kalkıyor, nefes alamıyor, dönse mi acaba? Şehrin bütün pislikleri geçiyor gözünün önünden, arkada bıraktığı canavar, o sarhoşlar, arabadaki serseriler, koku önemsizleşiyor. Kenarlarda kalın, paslı borular uzanıyor. Katran gibi bir sızıntı var borunun birinde, altta birikmiş çöpün üzerine düşüyor damlalar. Çöp yığınından neredeyse kedi büyüklüğünde bir fare fırlıyor. İstemsiz bir çığlık atıyor, sesi geçitte yankılanıyor. Bir an için duraksayan hayvan aynı hızla geri dönüp yığının içine dalıyor. Biraz su içse iyi olur. Kartonu bacağına dayayarak yere koyuyor, çantasındaki şişeyi çıkarıyor. Kapağı açtığında duyduğu gür sesle irkiliyor, kim var orada diye bağırıyor biri. Yüreği ağzına geliyor, yere düşüyor şişe. Yaklaşan ayak sesleri gittikçe sıklaşıyor. Korkuyla savuruyor elindeki kapağı, geldiği yöne koşmaya başlıyor, karton orada kalıyor. Arkasından kaçma, diye söverek geliyor canavarlardan biri. Geçitten çıktığında bile durmuyor, son gücüyle koşuyor, ayrılıyor caddeden, ara sokaklara sapıyor. Kentin ışıkları arasına sinmiş tüm karanlıkları geride bırakmak ister gibi şuursuzca koşuyor. Dayanılmaz oldu boğazındaki kuruluk, yutkunması mümkün değil. Nefes nefese kaldı, kalbi tüm vücudunda atıyor, dermanı tükendi bacaklarının, durmalı artık. Etrafı kolaçan ediyor, kimse yok. Bir duvar dibine yaslanıyor, kalbinin atışı yavaşlasa azıcık, çöküyor olduğu yere, kenardaki taşın üzerine oturuyor, buz gibi taş. Aklına geçitte kalan karton geliyor, olsun, canını kurtardı ya.  Sokak lambasının ışığında, bahçeler içindeki büyük ağaçlar arasında kalmış eski, tarihi evleri fark ediyor. Görebildiği tüm alanı tarıyor, çoğu karanlığa gömülmüş evlerin, duvarları yıkılmış, çatıları çökmüş. Yıkıldı yıkılacak gibi duruyor bazıları. Birkaç evin sıkı sıkıya kapalı perdelerinden zayıf ışıklar sızıyor dışarıya, bacalarından dumanlar tütüyor, ne güzel. Taşın üzerinde, sırtındaki ter soğudukça titremeye başlıyor. Kemikleri sayılan bir kedi ona yaklaşıp bacaklarına sürtünüyor, alacalı olduğuna göre dişi bu. Miyavlayarak karşıdaki karanlık eve yürüyor, demir parmaklıklı bahçe kapısından geçiyor. Sığınacağı bir yer var orda kesin.  Ayaklanıyor kedinin peşinden, küçük bir sürgüsü var kapının, yana kaydırdığında biraz gıcırtıyla açılıyor. Işıklı evler ileride, duymamıştır kimse, usulca itiyor sürgüyü. Çer-çöp dolu bahçe, kırılıp yere düşmüş dallar çıtırdıyor bastıkça, kedi ortalarda görünmüyor. Eve dikiyor gözlerini, iki kat burası, üst katın dökülmüş sıvalarının altından tuğlaları görünüyor.  Küçük bir balkon gibi duran çıkıntı, altındaki işlemeli demirlere vermiş yükünü. Çatının kenarını dolanan oluk kurtulmuş yerinden, aşağıya sarkmış bir tarafı. Bazı pencerelerde çatlaklar, kırıklar, kırığın birinden dışarıya uçuşan lime lime olmuş bir perde. İyice yaklaşıyor eve, sokak lambasının ışığı, üç mermer basamağın bitiminde duran neredeyse iki metre uzunluğundaki çift kanatlı ahşap kapıya vuruyor. Nal gibi bir asma kilit takılı üzerinde. Evin içini görebilmek için bir pencereye yanaşıyor, cama değmiş ağaç dallarını aralıyor. Camdaki tabaka oluşturmuş kirde küçük bir alanı siliyor. Ellerini gözlerinin kenarına dayayarak bakıyor, eşyalar var sanki, tam da seçemiyor. Terk edilmiş nasılsa, eve girmekte bir sakınca görmüyor, bir an önce içeri atmalı kendini, nasıl açılır ki o kilit. Basamakları çıkıyor, ışığa doğru çeviriyor çantanın ağzını, kilidin içine sokabileceği bir şeyler aranıyor, törpü geliyor eline, çantayı yeniden omzuna takıyor. Bir elinde törpü, diğeriyle kilide yapışıyor. Altını ışığa tutmaya çalışırken elinde parçalanıyor kilit, gövdesiyle kancası birbirinden ayrılıyor, pas içindeki çürümüş parçalar ayaklarının dibine dökülüyor. Hemen itiyor kapıyı, ne ağırmış, güçlükle açıyor, eve girince yine kapıyor. İçerisi karanlık, penceresinden baktığı odadan bulunduğu yere vuran silik ışıkta kapının arkasındaki uzun demir kancayı görüyor, kapının diğer kanadındaki halkaya takıyor onu. Uzun bir soluk veriyor. Gücü tükendi iyice, esniyor, doğruca o odaya geçiyor. Kesif bir koku çarpıyor burnuna. Yürüdükçe gıcırdıyor ahşap döşeme, ayağına takılan şeylere bakacak mecali yok. Bir sedir var karşıda, üzerinde yırtık minderler. Çantasını sedirin ayakucuna koyuyor. Etrafa saçılmış pamukları yere itiyor, kalkan tozlar hapşırtıyor onu. Etrafa bakınıyor, arkalığı kırılmış bir sallanan sandalyedeki küçük yastığı görüyor, onu koyar başının altına. Birkaç kez silkeliyor yastığı, yine hapşırıyor. Ayakkabılarını çıkarıyor, sedire atıyor kendini, bacaklarını karnına çekip büzüşüyor. Dışarıdaki dalların gölgeleri vuruyor duvara, gözleri kapanıyor.       Çırılçıplak koşuyor bulanık suların içinde, üzerinde dönen yırtıcı kara kuşlar. Köstebek yuvası gibi kabarık çamur öbeklerinden kıllı yılanlar çıkıyor, ayaklarından yakalamaya çalışıyorlar onu. Gittikçe çoğalıyor yılanlar, kuşlar kocaman pençeleriyle etini koparmak ister gibi üstüne dalıyor. Tepedeki ormana bir ulaşsa. İyice sıklaştı nefesi, ter içinde kaldı, kalbi deli gibi atıyor. Yaklaştıkça tuhaflaşıyor ağaçlar, gövdelerinde kötü bakan gözler, sakallı, korkunç yüzler beliriyor, onu bekler gibi açıyor ağzını biri. Öyle hızlandı ki duramıyor, yutuyor onu ağız, salyalar her yerine bulaşıyor. Çığlıkla açıyor gözlerini, kendi sesine uyanıyor, bulaşan şeyleri temizler gibi çırpınıyor. Kendine gelmesi dakikalar sürüyor, yüzündeki, ensesindeki teri siliyor. Doğruluyor sedirde, örümcek ağları kaplamış her yeri, fare pislikleri kümelenmiş köşelerde, tozdan görünmeyen kırık dökük eşyalar etrafa saçılmış, çantasının yanında bir kurbağa iskeleti, midesi bulanıyor. Bir inden farksız burası. Kalkıyor, yattığı yerde halkalar halinde sapsarı lekeler, öğürüyor. Kendi elleriyle yıkadığı mis gibi yatakta yatıyordur şimdi canavar, burada olmayı hak eden o aslında, bu sidikli yatak bile fazla ona. Yerdeki sandalye bacağını tekmeliyor hırsla, tozlar, pamuklar uçuşuyor. Başı dönüyor, canı çekiliyor sanki, sedire dayanıyor. Tansiyonu düştü herhalde, açlıktan olmalı, su da içmedi ne zamandır, midesi gurulduyor. Ne yiyecek şimdi, dün yaptığı yemekler aklına geliyor, o kâbustaki yırtıcı kuşlar gibi, avını parçalayan bir hayvan gibi hunharca yemiştir hepsini canavar, neyin kıymetini bildi ki.  Akşam gördüğü ışıklı evlerin oralarda bir bakkal vardır belki, çantasını alıp evden çıkıyor. Kar atıştırıyor dışarıda, hızlı adımlarla yürüyor. Sonuna kadar gidiyor sokağın, hiçbir şey yok burada. Diğer sokağa sapıyor, çöp bidonundan etrafa yayılan ağır koku dayanılır gibi değil, burnunu eliyle kapıyor. Biraz ilerleyince, köhne bir evin alt katındaki küçük bakkalı görüyor. Yaşlı bir adam var içeride, gözlük camları şişe dibi gibi kalın, zor duyuyor kulakları. Ekmek, su ve biraz da peynirle zeytin alıp çıkıyor bakkaldan. Yerde birikmeye başlayan karda dikkatle adımlıyor, çaresiz o eve doğru yürüyor. Az önce önünden geçtiği çöpün yanında büyük bir poşet belirmiş. İçine atılmadığına göre çöp değil bu, bir baksa mı acaba. Etrafa göz gezdiriyor, onu gören yok. Eğilip açıyor poşeti, düzgünce katlanmış kalın bir manto. Eline alıyor, neredeyse yeni bu, özenle kullanılmış belli. Hemen sırtına geçiriyor, biraz bol ama olsun. Değişik, tatlı bir sıcaklık kaplıyor bedenini, bunu bırakan kadına sarılmış gibi bir sıcaklık. Kim acaba? Böyle bir mantoyu gözden çıkardığına göre daha iyisi var demek, ne güzel. Belki de çalışan biridir,  kendi parasıyla alıyordur her şeyi, nasıl olsa muhtaç diye kimse onu ezmeye kalkamıyordur. Canı ne istiyorsa yapabiliyordur hem, gazete bile alıyordur her gün. Kitaplarla dolu bir dolap geçiyor gözünün önünden,  bir sürü kitabı da vardır onun, sinemaya, tiyatroya da gidiyordur. Düşündüğü şeyler heyecanlandırıyor onu, yürüyüşü değişiyor. Büfedeki gençlerin söyledikleri aklına geliyor, yitirmeyecek umudunu, yaşamak için yanındaki para bitmeden bir iş bulması şart. Arkasından cılız bir miyavlama duyuyor, başını çevirdiğinde görüyor onu, akşamki alacalı kedi bu, titriyor. Elindeki poşetin peşinden geliyor, peynir kokusunu almış demek. Eğilip kucağına alıyor onu, başını okşuyor. Mırlıyor kedi, kolunun altına sokuluyor. Merak etme sakın diyor, mama da alırım sana ben, sobamız bile olacak, göreceksin. Birlikte hayatta kalacağız.

  • Bakarsın umduğundan iyi geçer bu yaz! Litera Edebiyat Yaz Soruşturması: Figen Şakacı

    Bu yaz, şimdiye dek ertelediğiniz, okumaya bir türlü zaman bulamadığınız ya da gözden kaçırdığınız hangi kitaplara fırsat vermek istersiniz? Figen Şakacı  Litera Edebiyat için yanıtladı. Bu yaz okumak için başucuma ve gözümün önüne koyduklarım şöyle: Kadınlar Tekkesi Tarçın Dükkanları Kapı Gassan Kanafani - Filistin'in Çocukları Bi Daha Bi Daha: Son Bakışta Aşk Turnalar Güneye Uçarken - Lisa Ridzen ve Walter Benjamin külliyatına yeniden dalış...

  • Hafızanın kurgusunda kaybolanlar: Şimdi Buradaydı

    Özlem Akkel yazdı: "Irmak Zileli’nin yeni romanı Şimdi Buradaydı ’yı okurken zihnimizin boşluklarıyla neler yaptığımızı harikulade bir anlatımla bir daha gördüm." Büyürken öğrendiğimiz en önemli bilgilerden biri zamanın göreceliliği olabilir. Bu bilginin idraki çocukluktan çıkmamıza yakın bir zamana denk düşer. İlk çocukluk anılarımız yavaş yavaş belleğimizin tozlu sayfalarına doğru yolculuk ederken değişir, ufalır, büyür bazen de kaybolacak kadar tozlanır. Kronolojik bir olgu olarak öğrendiğimiz zaman, artık yerini kairetik*  bir alana açmıştır. İkisi her zaman eş zamanlı gitmez. Hafızamızsa parçaları birleştirmeye ve dünyayı güvenli bir yer yapmaya çabalar durur. Biz büyüdükçe anılarımızı geçmişteki yerlerinden eksiksiz çıkarmaya çabalarız. Aradaki boşlukları da tamamen arzuladığımız, olmasını istediğimiz yönde doldurmaya meylederiz. İşte bu sebeple, her şey değişirken değişmeyen tek şey sabit dünya inancımızdır. O da sadece bir inançtan ibarettir.  Irmak Zileli’nin yeni romanı Şimdi Buradaydı ’yı okurken zihnimizin boşluklarıyla neler yaptığımızı harikulade bir anlatımla bir daha gördüm. Roman, bir terapistin aktardıkları ile ilerliyor. Birkan, danışanı Yankı’nın çocukluğundan bu yana zihninde kalan anılar arasındaki boşlukları tamamlamaya dönük terapi seanslarını yürütüyor. Danışanın öyküsü ile terapistin öyküsünün nasıl iç içe geçtiğini görmek bir terapist olarak romanın beni cezbeden yanlarından biri oldu. Kitabın yazarının psikoterapist olmadığına inanmak mümkün değil. Öyle ustalıkla işlenmiş ki terapi süreci, ben terapi koltuğumdan okurken Birkan’ı da Yankı’yı da hatta onlar aracılığıyla anne babaları, arkadaşları ve büyük ailelerini de çokça duymaya aşina olduğum bir yerden dinledim. Kitabın başından itibaren terapist Birkan’ın, Yankı’nın cinayet işleyeceğine ilişkin şüphelerinin peşinden gittiğini görüyoruz. Yer yer kendi terapi seansları sırasında da saldırıya uğrayabileceğine ilişkin endişelerini duyuyorum. Terapi odasında aldığı önlemler de bu endişenin yansıması. Tüm bu kaotik duygular arasında Yankı ile seanslarını anımsarken kendi hikayesini de kademe kademe işlemesi, olayların iç içe geçmiş bir halde zihnimize dizilmesine yardımcı oluyor. Yankı’nın babasının öyküsü ve buna dair elle tutulur bir bilgiye ulaşamaması, Birkan’ın babasının öyküsü ve onun da bilgi eksikliğiyle kesişiyor. Biz okurken bir yerlerde bu babalar birbirlerine temas ediyor. Anlatıcının Birkan olması sebebiyle tüm teması onun zihninden duyuyoruz. Anneleri ile yaşadıkları, âşık oldukları kadınlar ve onlar karşısında hissettikleri, babalarına ilişkin soru işaretleri, bildikleri ve bilmedikleri bizim de soru işaretlerimiz olarak ilerliyoruz. Sayfadan sayfaya yol alırken, büyük bir puzzle’ın parçaları gibi zihnimde hikayeleri birleştirmeye çalışırken buldum hep kendimi. Terapist koltuğumdan Birkan ile özdeşleşip onun da bu puzzle’ı tamamlamasını heyecanla okudum. Birkan da ben de sanırım terapist kimliğimizin ötesinde kendi deneyimlerimizi işin içine katmadan bir süreci yönetmenin zorluğunu birlikte hissettik. Öyle ya terapi koltuğunda da -danışan koltuğunda olduğu gibi- oturan kişi etten kemikten bir insan. Başka bir insanın öyküsü, çağrışımları ve deneyimlerini konuşurken kendi çağrışımlarından azat olmak ne kadar mümkün? Birkan’ın öyküsündeki kayıp baba figürü ve Yankı’nın öyküsündeki giden baba, Birkan’ın zihnindeki boşlukları doldurmaya başlıyordu. Belki de yıllarca taşıdığı ve annesine sormaya çekindiği, sorduğu zaman da cevap alamadığı o soruların cevabı hep Yankı’nın bilinmezlerinde gizliydi. Belleğimizi tutarlı bir dünyaya göre düzenleme ihtiyacındayız. Er ya da geç dünyadan yeni duyduklarımızla dünyada yaşadıklarımızı birleştirmeye gayret ediyoruz. Her zaman hikâyenin doğru olması, gerçekleri ifade etmesi gerekmiyor. Çoğu zaman bizi inandırması ve sakinleştirmesi kâfi. Hal böyle olunca da hem deneyimlediğimiz hem de okuduğumuz tüm hikâyelerde yaşamın nasıl da kurgumuz olduğunu ve onu kurgulamanın da hayatta kalmanın yegâne yolu olduğuna şahit oluyoruz. Çevremde tanıdığım birçok insanın hafızalarına sıkı sıkıya tutunarak dünyayı anlamlandırdığının farkındayım. Oysa hafıza bir kurgudur. Yaşamın kendisi, kendiliğimiz, geçmişte olanlar olduğu kadar gelecekte olacak olan da hep bizim kurgularımızdan ibarettir. Sanki aslolan şimdi burada olanlar. O da bir yanıyla geçmişe diğer ucuyla da geleceğe bağlanarak yine gerçekliğimizi şüpheye düşüren bir aralıkta duruyor gibi. Her şeyin bu kadar kurgulandığı bir dünyada tutunacak fazla bir dal kalmıyor. Yine dönüp dolaşıp yaşadıklarımıza bir kanıt, bir onay, belge icat ettiğimiz deneyimlere teşne oluyoruz. Birkan’ın yaptığı gibi. Danışanının hikayesi üzerinden kendi hikayesini tamamlayabiliyor nihayet. Orada inanıyorum ki yıllarca sorularına yanıt alamamanın sancısını dindiriyor. Kendisine gerçeğe en yakın şekilde kanıtlar inşa ediyor. Çünkü boşlukta ve belirsizlikte kalmak hepimiz için en dayanılmaz ruhsal acı olabilir. Bu açıdan bakınca en çok ihtiyaç duyduğumuz şey, hafızamızdaki silik hatıraları aradığımız cevapları bulacak şekilde tamamlamak. İhtiyacımız, tutarlı bir hikaye. Somut bir acıyı boşlukta kalmaya yeğliyoruz. Çünkü yaşamımızdaki iyi kötü, doğru yanlış ne varsa belleğimizde işlenenlere göre kuruyoruz. Hatırlamamak demek bir benin olmaması demekle özdeş. Biz hafızamızız demek çok iddialı olmaz diye düşünüyorum. Diğer yandan kendimizle ve dolayısıyla hafızamızla karşılaşmak için ötekine muhtacız. Ailemiz, eşimiz, dostumuz üzerinden hikayemiz tamamlanıyor. Terapistler için danışanları üzerinden. Belki bir kuaför için de müşterisi üzerinden. Nereye bakmayı seçtiysek oradan devam ediyoruz deneyimlemeye ve kurgulamaya. Nietzche’nin dediği gibi “Karanlığa uzun süre bakarsanız karanlık da sizin içinize bakmaya başlar.” Belleğimizdeki mahrem yerleri nelerle doldurduğumuz hem nasıl devam edeceğimiz hem de ötekilerle ilişkilerimizde yeni hikayelerimizi etkileyen bir zemin oluşturacaktır. Hangi öteki ile karşılaşmayı kurguladıysak ve seçtiysek hep benzer bir yerlerden tutarlı hikayemizi sürdürüyoruz. Kendimize, dolayısıyla ötekine ne yaptığımızı, hikayelerimizi hangi duygu zemini üzerine kurguladığımızı hiçbir zaman tam olarak bilemeyeceğiz belki de. Temas ettiklerimizin ucu nereye dokunuyor, ve onlarla neler yapıyoruz, tüm soruların cevabı ya da belki daha doğrusu cevapsızlığı bu sorguların içinde. Bazen bir romanda, bazen dinlediğimiz diğer hikayelerde ya da kendi kurguladığımız öykülerimizde hep bu cevapları arayıp duracağız. Sonunda bulmak olmadan. Öyle ya her sorunun bir cevabı olsaydı bu kadar belirsizlikte kalmakla sonuçlanmazdı bu dünyadaki halimiz. Her sorgumuzda tekrar tekrar karşılaşmıyor muyuz: Dünya absürd bir yer. Belirsizliklerle dolu. Romandaki gibi belki de hem mağduru hem suçlusu olduğumuz bir hikayenin içine düşüveriyoruz. Sorularımız çok. Cevapları varsa bile hep kurgularda saklı. Çünkü yakın zamana kadar orada olanlara bile yabancıyız. Kendi kurgumuza gebeyiz. Şüpheler ve boşluklar hiç peşimizi bırakmayacak. Ve her seferinde yeniden kurgulamaya ve tüm inandıklarımıza dayandığımız duygularımızla yaşamayı sürdüreceğiz. Bu açıdan bakınca bir süre önce hissettiğimiz o duygular nereye kayboluyorlar? Şimdi buradaydı yahut belki hiç orada olmamıştı, kim bilir? *Kairosu niteliksel zaman olarak tanımlayabiliriz. Kronolojik olmayan, algıladığımız zaman. ŞİMDİ BURADAYDI Irmak Zileli Everest Yayınları, 2025 Tür: Roman Editör: Didem Ünal Demir, Melisa Ceren Hasmaden 184 s.

  • Söylenecek son söz bazen okyanusun derinliklerinden gelir

    Jodi Picoult’tan aşka, evliliğe, kaybetmeye ve bulmaya dair zamanları aşan bir roman. Jodi Picoult efsanesi bu romanla başladı. Kambur Balinanın Şarkıları ’yla milyonlarca okuru kalemine aşık edeceğinin, onlarca dilde hayran kazanacağının ilk sinyallerini verdi. Bu roman, tek bir anın tüm hikayeyi değiştirdiği bir evliliği anlatıyor. Jane Jones yıllardır, dünya çapında ünlü okyanus bilimci Oliver Jones’un gölgesinde yaşıyor. İyi bir eş, iyi bir anne, iyi bir destekçi olabilmek için hayatından vazgeçti, kalbi kıvılcımlar saçarak yontuldu. Ancak bir gün kıvılcım aleve, alev korkunç öfkeye dönüştü ve Jane, kızı Rebecca ile evi terk ederek uzun bir yolculuğa çıktı. Bu yolculukta tek haritası, kardeşi Joley’nin uzaklardan gelen sesi. Son durak olduğunu düşündükleri Massachusetts’teki elma çiftliği ise, Jane'in de Rebecca'nın da keşif yolculuğunun başlangıç noktası. Şimdi, yıllardır okyanusların derinliklerinde kambur balinaların izini süren Oliver, ülkenin bir ucundan diğerine ailesini arayacak ve dünyaya hem en çok sevdiği hem de en çok zarar verdiği kadının gözlerinden bakmak zorunda kalacak. Jodi Picoult’tan aşka, evliliğe, kaybetmeye ve bulmaya dair zamanları aşan bir roman. Jodi Picoult , 1966 yılında Amerika Birleşik Devletleri'nin New York eyaletinde dünyaya gelmiştir. Princeton Üniversitesi'nde İngiliz edebiyatı eğitimi almış, ardından Harvard Üniversitesi’nde eğitim alanında yüksek lisans yapmıştır. Yazarlık kariyerine kısa hikâyelerle başlayan Picoult, ilk romanı Songs of the Humpback Whale ’i 1992 yılında yayımlamıştır. Toplumsal adalet, etik ikilemler, aile bağları ve insan hakları gibi konuları güçlü duygusal derinlikle işleyen romanlarıyla tanınır. En çok bilinen eserlerinden biri olan My Sister’s Keeper  (Kız Kardeşim İçin) 2009 yılında sinemaya da uyarlanmıştır. Picoult'un kitapları 30'dan fazla dile çevrilmiş ve dünya genelinde milyonlarca okuyucuya ulaşmıştır. Hem edebi diliyle hem de gündeme dair cesur konulara eğilmesiyle dikkat çeken Picoult, çağdaş Amerikan edebiyatının en üretken ve etkileyici yazarları arasında gösterilmektedir. KAMBUR BALİNANIN ŞARKILARI Jodi Picoult April Yayıncılık, 2025 Çeviri: Mehmet Deniz Öcal Tür: Roman 414 s.

  • "Bu dükkâna geldiğinize göre sizin de bir derdiniz olabilir mi?"

    Serkan Murat Kırıkcı, Hiyoko Kurisu’nun son romanı Sihirli Şeker Dükkânı üzerine yazdı: "11 ülkeyle aynı anda okunmaya hazır olduğu ibaresiyle sunulan kitap, iyileştirici kurgu türünün öne çıkanları arasında." Kişisel Gelişim kitaplarının okurların ilgisiyle çoğalması ve daha fazla okunmasıyla başlayan süreç bir noktadan sonra kendini tekrara düşüp tatmin etmemeye başladığında en eski formül yeniden devreye girdi. Kategori olarak “Kişisel Gelişim” rafına girmeyen ama konusu ve mesajlarıyla kategorinin değme kitaplarından daha iyi olan romanlar birbiri ardına yayımlanarak bu ihtiyacı artık fazlasıyla karşılıyor. Sıradan insanların hayat karşısındaki farklı sınavlarını anlatan bu romanlar okura alt metinde veriyor mesajını. Büyük laflar etmeden, bir meydan okumaya girmeden, ödevler ve hedefler vermeden, bir başlık üzerinden maddeler sıralamadan dönüp kendine baktırabilen bu romanlar “bunlar da benim yaşadıklarımı yaşamış” dedirtmek üzere kurgulanarak okurla buluşuyor. Kurgulanmış bambaşka bir evrende gezinerek sayfaları çeviren okur hem merak duygusunun peşinden gidiyor hem de içselleştirebileceği karakterlerle kendi yoluna dair fikir jimnastiği yapabiliyor. Bu romanların sıklıkla karşılaştığımız formüllerinden biri de bir dükkanda geçmeleri. Kitapçı, kafe, restoran gibi gidenin gelenin çok olduğu yerlerde geçerek karakter zenginliğine de kapı açılmış oluyor. O kapıyı ardına kadar açan kitaplardan biri daha Athica Books etiketiyle raflarda yerini aldı. Japonya’nın ardından tüm dünyada adını duyuran ödüllü yazar Hiyoko Kurisu’nun son romanı “Sihirli Şeker Dükkânı”, yazarın “Lütfen kalbinizin, kitabın içerdiği gizemli deneyimlerle ısınmasına izin verin” açıklamasıyla okurlarını bekliyor. 11 ülkeyle aynı anda okunmaya hazır olduğu ibaresiyle sunulan kitap, iyileştirici kurgu türünün öne çıkanları arasında. Kurisu’nun iyi hissetme reçetesi gibi kurduğu öykülerden oluşan yapıyla insan ruhunun derinliklerine doğru yolculuk iddiasını taşıyan romanı fantastik damardan da beslenerek büyülü bir atmosfer sunuyor okuruna. Bir tapınağın arkasında ansızın ortaya çıkan Alacakaranlık Çarşısı, bu dünya ile öteki dünya arasındaki boşlukta var olan gizemli bir mekan. Yalnızca dertleri ve kaygıları arasında varlıkları dengesizleşen insanların görebildiği ve içine çekildiği bu çarşının tek dükkânı da “Sihirli Şeker Dükkânı”. Dükkânın sahibi olan Kogetsu, tuhaf güçlere sahip şekerler satar. Bu şekerleri satın alan müşterilerin hayatları yavaş yavaş değişir. Kurisu bir yandan ana karakterinin öyküsünü işlerken bir yandan da gelen müşterilerin hikâyelerini anlatarak okuru duygudan duyguya gezdiriyor. Kalbe dokunan bu hikâyeler, duygusal ve büyüleyici anlatımla birleştiğinde aynı zamanda ruhsal bir keşif yolculuğuna dönüşüyor. Altı bölümden oluşan roman, bölüm isimlerini de şekerlerden alıyor. Kararsızlık yaşayan karakterlerin dükkânı ziyaretleriyle hayatlarındaki değişimleri okuyoruz. Aldıkları şeker ile yaşadıkları değişimler ve sorunlara dair çözümler ve çözülmeler. Yazarın fantastik evreni sayesinde hızlıca sayfaları çevirtme isteğine rağmen durup düşünme molası verme ihtiyacı da doğuyor. Zira yaşananlar herkesin başına gelen ya da gelebilecek şeyler. Verilen mesajlar da kulağa küpe olacak cinsten. Kısa kısa masallarla kendi kıssadan hissenizi yaratmanızı istiyor Kurisu. Bunu da başarıyla yapıyor. Yan hikâyelerin ortasına yerleştirdiği özel karakter Kogetsu’nun öyküsü ile başka bir kapı açmakla kalmıyor, metni de okuru da rahatlatıyor. “Bakın bakın kimler gelmiş! Hoş geldiniz efendim. İnsan bir müşteri görmek ne kadar nadir bir tecrübe! Böyle bir yere gelenlerin çoğu ya dingin ya da intikam arayan ruhlar oluyor. Bir de varlığı dengesizleşmiş insanlar… Burası saklı bir şehrin en derinindeki Alacakaranlık Çarşısı. Yalnızca benim gibi dışlanmışların ve gidecek yeri olmayanların yaşadığı bir yer. Size henüz kendimi tanıtmadım. Benim adım Kogetsu, Sihirli Şeker Dükkânı’nın sahibiyim. Sizinle tanıştığıma memnun oldum. Bu dükkâna geldiğinize göre sizin de bir derdiniz olabilir mi? Bunu nasıl mı biliyorum? Bilmem… Sadece içime öyle doğdu.” sözleriyle açılan romanın dükkânı keşfe özel bir anlam kazandırmasını ve tekrarlamasını okudukça başka bir evrende olduğumuzu hissediyor ve daha da önemlisi buna çabucak ikna oluyoruz. İlk bölüm “Açgözlü Konpeito”, günde bir tane yenmesi gerektiğini de salık verirken “ufak mutlulukların çözemeyeceği şeylerin de olduğunu” fark ettirmeyi amaçlıyor. Açgözlü ve bencil olma konusunda da söyledikleri var. İkinci bölüm “Görünmez Wasabon”, ortaokulda alay edilen bir adamın görünmez olma isteğine odaklanıyor. “Keşke görünmez olsaydım! Görünmez olsam görünüşümü dert etmeden gerçek gücümü açığa çıkarabilirdim…” diyen karakterin aslında neleri yanlış anladığını ve düşündüğünü anlatıyor. “Görünmez olmam sonucu kendimin görünmez olmadığının farkına varmış olmam oldukça ironik bir hikâye” diyen müşterisine cevaben Kogetsu tespiti yapıyor: “İnsanlar sahiden tuhaf şeyler düşünüyorlar!” "Sen karşıdakine gerçek hislerinle yaklaşırsan karşıdaki de sana gerçekten ne hissettiğini söyleyecektir." Üçüncü bölüm “Saklayamayan Kestaneli Monaka”, arkadaşının değişmesinden rahatsız biriyle tanıştırıyor bizi. Gerçek hislerini saklamanın verdiği zararları irdeleyen öykü "En başından beri fikirlerini açıkça söyleyen bir kişiliğe sahip olsaydım her şey farklı olabilirdi." dedirtiyor okuruna. Arkadaşlıkta, dostlukla içimizden geçenleri söylemememizin yaptığı tahribatlarla ne kadar çok vakit kaybettiğimizin farkına varmamızı istiyor yazar. "Kim olursa olsun, herkes başkasına yüklemek istediği kötü bir şeye sahiptir." “İkame Karamel” adını taşıyan dördüncü bölüm rekabetçi bir trompetçi ile tanıştırıyor okurunu. Müzik öğrencileri üzerinden rekabeti, çok pratik yapan çalışan ile yetenekli olanın karşılaştırmalarını ve sonunda da bu rekabetin yarattığı tahribatları anlatıyor. Sonucu ne olursa kazanmak, sandığımız kadar önemli midir sorusunu da kucağımıza bırakıyor. Süreçteki sınırsızlığımızın nelere mal olabileceğini gösteriyor. “Keşke karşımdakinin kalbinden geçenleri görebilsem! Öyle olursa çok daha iyi iletişim kurabilirdik…” Kitabın en dokunaklı ve sevgi dolu öyküsü olan “Doğrulamak İsteyen Elmaşekeri” ile yeni bebeği olan bir anne ile tanışıyoruz. “Keşke onların kalbinden geçenleri bilebilsem!” dileği gerçekleşince neler olduğunu. Etrafımız sevgi halesiyle kuşatıldığında ne kadar mutlu ve huzurlu olduğunu görebileceğimiz hikâyenin herkesin kulağına küpe olacak mesajları var.  Daha fazla öykü ile dilediği kadar uzatabilecekken Hiyoko Kurisu, son bölüm “Fasulyeli Veda Daifukusu” ile ana karakteri Kogetsu’nun gizemini açıklayarak final yapmayı tercih etmiş. İnsana, insanlığa dair umut veren, iç ısıtan öykü ile hiç beklenmedik anda karşımıza çıkabilecek olayların, kişilerin hayatımıza yeni bir yön kazandırabileceğini işlemiş. Tüm bu sihrin nereden geldiğini öğrenmek amiyane tabirle okurun kalbini yumuşatıyor. Belki biraz da sevinç gözyaşı akıtmış olabilir.  "Bazen bu dünyada, anlamadığın hali anladığından daha fazla mutluluk veren şeyler oluyor." diyerek okura seslenen “Sihirli Şeker Dükkânı”, her bölümde farklı bir duyguyu işlerken bunlarla yüzleşerek gelişme öykülerini içeriyor. Kolayca okunan, akıp giden öykülere eklenen fantastik damarın metni hafifleştirmesiyle mesajlarını çok rahatsız etmeden veriyor. Kıssadan hisselerini okuruna bırakıyor parmakla göstermeden. Son sözü de Kogetsu’nun ağzından veriyor:  “Sihirli Şeker Dükkânı’nı insanları kurtarmak için açtım…” gibi övgüye değer bir sebebi olmadığını söyleyip ekliyordu: “Bu sadece vakit geçirmek için bir eğlence. Bunu sakın unutmayın...” SİHİRLİ ŞEKER DÜKKANI Hiyoko Kurisu Athica Yayınları, 2025 Çeviri: Ahmet Can Aşkın Tür: Roman 152 s.

  • Bakarsın umduğundan iyi geçer bu yaz! Litera Edebiyat Yaz Soruşturması: Mesut Barış Övün

    Bu yaz, şimdiye dek ertelediğiniz, okumaya bir türlü zaman bulamadığınız ya da gözden kaçırdığınız hangi kitaplara fırsat vermek istersiniz? Mesut Barış Övün  Litera Edebiyat için yanıtladı. Monte Kristo Kontu /  Alexander Dumas Çocukken okuyup etkilendiğim, filmlerini / çizgi filmlerini izlediğim ve bu yüzden hikayesini iyi bildiğim bu romanın tam halini okumayı birkaç yaz önce kafaya koymuştum, yapamadım. Geçenlerde iki cildi edindim ve gelen yaz için kendime bir hedef koydum. Bu evrensel öyküde yaşamın temelleri var: İhtiras, hayal kırıklığı, kararlılık, intikam, acı, sevinç ve aşk… Edmond Dantes edebiyat dünyasında herhangi bir karakter değil, Dumas’nın herhangi bir yazar olmadığı gibi. Günlük/ Witold Gombrowicz  Düzenli edebiyat günlüğü yayımlayan biri olarak tüm günlüklere hâkim olmalı, bir edebiyat insanına ait olsun olmasın bütün günceleri okumalıyım şeklinde bir hissiyata kapılıyorum zaman zaman. Gerçekleştirmesi zor bir dilek. Ama sıra sıra gidilebilir tabii. Ne zamandır erteliyordum, bu yazı Gombrowicz’e ayırdım. Plajda okunacak bir metin değil muhtemelen ama methini çok duyduğum bu günlüğün yaz günlerimi derinleştireceğini düşünüyorum. Suyu Arayan Adam / Şevket Süreyya Aydemir Şüphesiz geç kalmış bir okuma. Sıkça ertelenenler listemde üst sıralardaydı. Bu yaza Aydermir’le girdim, soruşturma önerisi geldiğinde büyük bölümünü okumuştum. Suyu Arayan Adam  siyasi bir figürün, eski bir askerin yavan bir anlatımı olmadığını daha ilk sayfalardan ortaya koyuyor. Adındaki benzetmeden başlayarak size yoğun bir edebiyat hazzı veren bir anlatı söz konusu. Şevket Süreya Aydemir’in başından geçenler, onun bunları yazıya döküş biçimi, anıların içinde onlarca öykü, öykücük, anekdot vs. Hapishane odasını paylaştığı yaşlı adamın bir sabah uyandırılıp idam sehpasına götürülmesindeki tanıklık, mesela. Muazzam bir otobiyografi kitabı Suyu Arayan Adam. Ulysess / James Joyce Listenin ilk sırasında. Sürekli bir ertelenme halinde. Bu yaz olur mu, hiç emin değilim. Yazıyla uğraşan biri için Ulysess ’i hala okumamış olmak bir kayıp ve bir eksikliktir, bunun da farkındayım. Ama sanırım biraz korkuyorum. Bu biçeme, söz oyunlarına alışabilecek miyim? Böylesi çetrefil bir metnin içine girebilecek miyim? Bu yüzden ne zaman bir yerde Ulysess ’ten bir alıntı görsem dikkat kesiliyorum, dikkatle okuyorum o paragrafı. Okuduğum metin beni düşündürüyor, neyse, diyorum, bir ara alır okurum! Ulysess : Büyük eser, temel metin. Umarım gelecek yılın yaz soruşturmasında adı yer almaz…

  • 2025 Everest İlk Roman Yarışması başvuruları başladı!

    Everest Yayınları'nın 2006 yılından beri düzenlediği İlk Roman Yarışması'nın bu yılki başvuruları 24 Haziran Salı günü başladı. Katılım Koşulları *Yarışmaya daha önce “romanı” yayımlanmamış yazarlar ve yazar adayları ilk romanlarıyla katılabilir. *Yarışmada yaş sınırı yoktur. *Roman dosyaları, ilkroman@everestyayinlari.com adresine e-mail olarak gönderilebilir. *Dosyaya katılımcının özgeçmişinin, posta adresinin ve telefon numarasının da eklenmesi gerekmektedir. *Yarışmacılar, yarışmaya tek bir eserle katılabilirler. *Yarışmaya son katılım tarihi 15 Ağustos 2025 Cuma günüdür. *Yarışmayı kazanan kişi 8 Aralık 2025 Pazartesi günü açıklanacak. *Eserler, değerli Cemil Kavukçu'nun destekleriyle, Bahriye Çeri, Çimen Günay Erkol, Elif Demirel, Sibel Oral Özyaşar ve Yavuz Ekinci'den oluşan jüri tarafından değerlendirilecektir. *Yarışmayı kazanan yazarın eseri editoryal süreçlerin tamamlanmasının ardından Everest Yayınları tarafından yayımlanacaktır.

  • Tenin hafızası, kalbin yolu: Jessica Andrews’tan çarpıcı bir ilk roman

    Jessica Andrews’un aidiyetle özgürlük arasında bocalayan bir ruhun portresini çizdiği romanı Tuzlu Su, okurlarıyla buluştu! Tuzlu Su, Londra’nın yoğun temposundan kaçarak Kuzey İngiltere’nin kırsalına sığınan ve burada geçmişiyle, ailesiyle ve kendi kimliğiyle yüzleşen Lucy’nin hikâyesini anlatıyor. Modern edebiyatın sade ama güçlü seslerinden biri olarak öne çıkan roman, genç bir kadının büyüme sancılarını samimi ve çarpıcı bir yaklaşımla gözler önüne seriyor. Ayrıntı Yayınları’nın Edebiyat dizisinde yerini alan Tuzlu Su’yu İngilizceden dilimize Sena Dalgıç çevirdi. “Her şey bedenlerimizle başlar. Birbirine dokunan tenlerimizle.” Gitgide erişilmez olmaya başlayan bir anneye özlem, hayalet gibi silikleşmiş bir babayı hayatın farklı evrelerinde kabullenme çabası… Geçmişin gölgelerinden sıyrılmak ve kendine ait bir yer bulmak isteyen Lucy, zamanın ve mekânın derinliklerinde kaybolmaya çalıştıkça aslında kendine dokunmaya başlıyor. Bu hikâye, aidiyetle özgürlük arasında bocalayan bir ruhun portresi. Çocukluğun sessiz çatlaklarından sızan özlemlerle örülü, geçmişin ağırlığıyla geleceğin belirsizliği arasında sıkışmış bir yolculuk. Lucy, iç dünyasının karmaşasında gezinirken, hem büyümenin sancılarını hem de insana ait olan o evrensel arayışı dile getiriyor. JESSICA ANDREWS Roman ve şiir yazarı olan Jessica Andrews, Sunderland’de büyümüş ve Santa Cruz,Paris, Donegal, Barselona ve Londra’da yaşamıştır. Eserleri Independent,Somesuch Stories, AnOther, Caught by the River, ShabbyDoll House ve Papaya Press gibi yayınevleri tarafın­dan yayımlanmıştır. Yazar, Edebiyat ve Yaratıcı Yazarlık dersleri vermekte ve az tanınan yazarlara bir platform sunmayı amaçlayan edebiyat dergisi TheGrapevine’ın eş başkanlığını yapmaktadır. TUZLU SU Jessica Andrews Ayrıntı Yayınları, 2025 Tür: Roman 240 s.

bottom of page