Search Results
Bu sitede ara
Boş arama ile 5406 sonuç bulundu
- “Dünyadaki sevilmeyen bütün çocuklara Esav desinler”
2017’de, “Onu da Sonra Anlatırım” adlı öykü kitabı ile başlayan yazarlık macerası, “Tezer Özlü: Bir Arayışın Peşinde”, “Ölüler ve Seyyahlar” ve “Üvey” adlı romanlarıyla devam eden Okan Çil’in yeni romanı “Peygamber” İthaki Yayınları’ndan çıkıyor… Okan Çil’în yeni romanı “Peygamber” yarın raflarda! “Cübbesinin eteği rüzgârda savrulurken elinde asasıyla kumlara bata çıka yürüyordu Esav. Sarığının ucunu çenesinin altından geçirip burnuna kadar çekmişti. Kutlu bir sultanın huzurunda bulunuyormuş gibi gözleri kısık, başı hafifçe öne eğikti. Elbisesindeki her kıvrım, kirpiğindeki her tel, dilindeki her sözcük kuma bulanmıştı. Uçsuz bucaksız bir çölün ortasında, dünyadaki tek amacına doğru var gücüyle ilerliyordu. Onca yılın acısını dindirmek, ölüme huzurla yürümek için başka bir çaresi yoktu.” Okan Çil dördüncü romanı “Peygamber”de bu girizgâhtan veriyor okura selamını. İthaki Yayınları’ndan 8 Şubat’ta raflardaki yerini alacak olan 240 sayfalık roman, “Esav ve Yakub. Hayatları Yakın Doğu tarihine ve kutsal kitaplara kaydedilen ikizler. Aralarındaki rekabetle Tanrı’nın iradesine karşı mı gelmişlerdi? Yoksa bu rekabet Tanrı’nın planının bir parçası mıydı?” sorusuyla okurları günümüzden geçmişe götürüyor. İki kardeşin rahimde başlayıp peygamberliğe uzanan iktidar mücadelesini etkili ve gerçekçi bir anlatımla hikâyeleştiren Çil, binlerce yıl önce aile olabilmeye, evlat sevgisindeki eşitliğe, yalana, uçsuz bucaksız öfkeye, affetmeye, dostluğa ve aşk uğruna yapılan fedakârlıklara düşülmüş kayıtları sunuyor okura. “Her şekilde kaybediyorsan acını diri tut, Esav. Yolda karşılaştığın bütün insanlar sadece suratına bakarak dahi çektiğin zulmü anlasınlar. Her şekilde kaybediyorsan, öyle bir kaybet ki yeryüzünde hiç kimse senin mertebene erişemesin. Serüvenin asırlar sonra bile dilden dile dolaşsın. Her şekilde kaybediyorsan, bırak seni kötüleyen ağıtlar kaplasın ortalığı. Gölgeni dahi görmeyenler sana lanet etsinler. Her şekilde kaybediyorsan, nasıl olsa kaybedeceksen, ömrün boyunca başını yerden kaldırma. Matemin yedi düvele yayılsın. Dünyadaki bütün aldatılanlara, bütün kadersizlere, dünyadaki sevilmeyen bütün çocuklara Esav desinler.” Okan Çil: 1986’da İzmir’de doğdu. Kafkas Üniversitesi Tarih Bölümü’nü yarıda bırakıp Dokuz Eylül Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Film Tasarım ve Yazarlık Bölümü’nden mezun oldu. Çeşitli mecralarda öyküleri ve inceleme yazıları yayımlandı. Birçok dizi ve filmde senarist olarak görev alan Çil, editörlük de yapmaktadır. Kitapları: Onu da Sonra Anlatırım, Öykü, 2017 Tezer Özlü: Bir Arayışın Peşinde, Roman, 2017 Ölüler ve Seyyahlar, Roman, 2019 Üvey, Roman, 2022 PEYGAMBER Okan Çil İthaki Yayınları, 2024 240 s.
- Nesne İlişkileri
Melanie Klein'ın daha önce yayımlanan kitapları Haset ve Şükran’ı da kapsayan Nesne İlişkileri, yazarın 1946’dan 1960’taki ölümüne dek yazdığı metinleri bir araya getiriyor. Nesne ilişkileri kuramının köşe taşlarını oluşturan yazılar birlikte okunduğunda Klein’ın düşüncesini bütün boyutlarıyla tanıma imkânı sunuyor. Kitapta psikanalizin kuramsal ve klinik alanlarına dair katkıların yanı sıra, psikanalitik edebiyat incelemesi sayılabilecek, biri Oresteia diğeri Julien Green’in bir romanı üstüne iki yazı ve ruh sağlığı konularının herkesin anlayabileceği bir dille anlatıldığı yazılar yer alıyor. "Melanie Klein çocuklarla yaptığı ilk dönem çalışmalarında çocuğun başta meme ve penis olmak üzere kısmi nesnelerle ilişkisini anlatmıştır. Son derece idealleştirilmiş nesneler ile zulmedici nesneler arasındaki bölünmeyi ve zulmedilme hislerini gözlemler ve analiz eder. Ayrıca yansıtma ile içe yansıtma arasında devamlı bir etkileşim olduğunu görmüştür. Ama bütün bunları bir araya gelmiş olgular olarak düşünmez. 'Bazı Şizoid Mekanizmalar Üzerine Notlar'da ise bunları tekrar tekrar meydana gelen bir kümelenmenin birbiriyle ilişkili parçaları olarak görür." Melanie Klein (1882-1960) Viyana’da Yahudi bir ailenin son çocuğu olarak doğdu. Babası diş hekimi olan Klein tıp okumak istediyse de genç yaşta evlenip çocuk sahibi olduğu için bu isteğini gerçekleştiremedi. Birinci Dünya Savaşı’ndan bir süre önce ailesiyle birlikte yerleştiği Budapeşte’de psikanalize ilgi duydu ve S. Ferenczi’nin etkisiyle küçük çocuklara psikanaliz uygulamaya başladı. 1921’de Karl Abraham’ın çağrısıyla gittiği Berlin Psikanaliz Enstitüsü’nde beş yıl kadar kaldı ve tekniğini geliştirdi. Salzburg Psikanaliz Kongresi’nde Ernest Jones’un dikkatini çekince onun davetiyle 1925 yılı sonlarında Londra’ya yerleşti. 1934’ten itibaren kuramsal açıklamalarında yetişkin hastalarla yaptığı çalışmalardan da yararlanan Klein, 1938’den itibaren Nazilerden kaçarak Viyana’dan gelen psikanaliz kuramcılarıyla, özellikle Anna Freud’la çok verimli bir tartışma yürütmüştür. “Nesne ilişkileri” okulunun kurucusu kabul edilen Klein, S. Freud’dan sonra psikanaliz tarihinde en etkin kuramcılardan biri olmuştur. Metis Yayınları’nda daha önce Haset ve Şükran (1999) monografisini yayımladığımız Klein’ın Türkçede, Çocuk Psikanalizi (Pinhan, 2015) ve Sevgi, Suçluluk ve Onarım (Alfa, 2023) kitapları bulunmaktadır. Metis Yayınları'ndaki kitapları Haset ve Şükran, 1999 Nesne İlişkileri, 2024 NESNE İLİŞKİLERİ Melanie Klein Metis Kitap, 2024 Çeviri: Menekşe Arık 440 s.
- 2024 Yaşar Nabi Nayır Gençlik Ödülleri'ne başvurular başladı
Varlık dergisinin, yayınlarının kurucusu Yaşar Nabi Nayır adına her yıl Temmuz ayında şiir ve öykü dallarında verilen Gençlik Ödülleri için son başvuru tarihi 1 Nisan. Ödüller, edebiyatımıza yeni değerler kazandırma amacını taşıyor. Katılma Koşulları: Ödüle 30 yaş ve altındakiler şiir ve öykü dallarında katılabilir. (Adaylar 01.01.2024 tarihi itibariyle 31 yaşından gün almamış olmalıdır.) Her iki dalda da ödüle aday olunabilir. Kitap olarak yayımlanmaya uygun şiir ve öykü dosyaları A4 Word belgesine Times New Roman yazı karakteriyle 12 punto (öykü dosyaları bir buçuk, şiir dosyaları tek aralıklı) dizilmelidir. Kitap dosyası tek Word belgesi olarak hazırlanmalıdır. Fotoğraf, özgeçmiş ve iletişim bilgileri dosyanın ilk sayfasında, dosya adının altında bulunmalıdır. Kitap dosyası yasarnabinayirgenclikodulleri@varlik.com.tr adresine en geç 1 Nisan 2024 tarihine kadar gönderilmeli, e-postanın konu başlığında ödüle hangi dalda aday olunduğu muhakkak belirtilmelidir. Sonuçlar Varlık dergisinin Temmuz 2024 sayısında açıklanacaktır. Ödüle değer görülen dosyalar Varlık Yayınları’nca kitap olarak yayımlanacaktır. Seçici Kurul: Şiir dalında: Zeynep Uzunbay, Nilay Özer, Ali Özgür Özkarcı, Seyyidhan Kömürcü, Mehmet Erte Öykü dalında: Nursel Duruel, Kerem Işık, Birgül Oğuz, Selçuk Orhan, Pelin Buzluk
- Anne Brontë'nin ilk romanı Agnes Grey Can Yayınları Beyaz Klasikler dizisinde
George Moore'un kusursuz olarak değerlendirdiği, otobiyografik özellikler taşıyan bu ilk Anne Brontë romanı, genç bir mürebbiyenin yetişkinlerin dünyasında var olma çabasını, dönemin değer yargıları, cinsiyet rolleri ve empati kavramına derinlemesine bir bakışla anlatıyor. Yazıldığı yıllarda Acton Bell imzasıyla yayımlanan Agnes Grey, Brontë kardeşlerin en küçüğü Anne Brontë'nin ilk romanı. Yazarın yaşamından izlerin belirgin şekilde görüldüğü roman, dönemin yaygın şekilde tercih edilen eğitim yöntemi mürebbiyeliği ve zorluklarını ele alıyor. İrlandalı yazar George Moore'un "İngiliz dilinde yazılmış en mükemmel düzyazı anlatımı" olarak değerlendirdiği Agnes Grey, zamanını aşan bir yetişkinlik öyküsü. Henüz yetişkinliğe yeni adım atmış Agnes, maddi zorluklar çeken ailesini rahatlatabileceğini düşünür. Etrafındaki diğer yetişkinlere kabiliyetlerini ve yeterliliğini kanıtlama hırsı, Agnes'i farklı sınıflardan türlü insanla karşılaşacağı bir mürebbiyelik serüvenine sürükler. İnsanları; ahlak, dürüstlük, iyi niyet gibi kavramları ilk kez evinden uzakta, bir başına öğrenmeye çabalayan Agnes, yaşamın kimi zaman çok da sevimli görünmeyen gerçeklerine, içindeki tükenmez sevgi, öğrenme tutkusu ve güçlü empati duygusuyla göğüs gerecektir. ANNE BRONTË, 1820'de Yorkshire'da altı çocuklu bir ailenin en küçüğü olarak doğdu. Babası yoksul İrlandalı bir din adamıydı ve Anne yaşamının büyük kısmını onun cemaatinin bölgesinde geçirdi. Kız kardeşi Emily'yle hayalî Gondal Krallığı'nı kurguladı, burada geçen şiir ve öyküler kaleme aldı. Birkaç ailenin evinde mürebbiye olarak çalıştı. Kız kardeşleri Charlotte ve Emily'yle birlikte "Poems by Currer, Ellis and Acton Bell" başlığında toplayıp romanlarında da yer yer kullandıkları takma isimleriyle imzaladıkları 21 şiir yazdı. İlk romanı Agnes Grey, Emily Brontë'nin Uğultulu Tepeler'iyle birlikte yayımlandı. Bu iki romanın başarısı okurun gözünde Jane Eyre'in popülerliğiyle özdeşleşti ve Anne Brontë'nin ikinci romanının gelişini hızlandırdı. Satışların iyi gittiği ilk yıl Brontë vereme yakalandı ve bir yıla kalmadan, 29 yaşında yaşamını yitirdi. Agnes Grey'i tekrar baskıya hazırlayan Charlotte Brontë, Wildfell Hall'un Kiracısı'nın konu seçimi bakımından hatalı olduğundan dikkate değer olmadığını öne sürerek yeniden baskısının yapılmasına engel oldu. Dönemin bazı eleştirmenleriyse Anne Brontë'nin deha yoksunu bir Brontë olduğunu yazıp çizdi. Brontë'nin yaşamöyküsü ve romanlarının hak ettikleri ilgiyi görmesi 20. yüzyılı buldu. PINAR KÜR, Bursa'da doğdu ama hiç orada oturmadı. Çocukluğu Anadolu'nun çeşitli kentlerinde ve Londra'da geçti. On üç yaşında gittiği ABD'de beş yıl kaldı. Ortaöğrenimini New York'ta tamamladı, yükseköğrenimine yine orada başladı. İstanbul'da Robert Kolej Yüksek Okulu'nu bitirdikten sonra beş yıl Paris'te yaşadı. Sorbonne Üniversitesi'nde, Karşılaştırmalı Edebiyat Kürsüsü'nde doktora yaptı. Yurda döndükten sonra Devlet Tiyatrosu'nda çalışmaya başladı. Çeşitli gazete ve dergilerde tiyatro eleştirileri yazdı. 1984'te Akışı Olmayan Sular adlı öykü kitabıyla Sait Faik Hikâye Armağanı'nı kazandı. İstanbul Bilgi Üniversitesi ve İstanbul Üniversitesi'nde öğretim üyeliği yaptı. AGNES GREY Anne Brontë Can Yayınları, 2024 Çeviri: Pınar Kür Tür: Roman 224 s.
- Anlatılmayan hikâyelerimizin kitabı
Zafer Köse, Umut Şener’in, geçen yıl yaşadığımız depremle ilgili kitabı, 6 Şubat Notları üzerine yazdı: "Yazar, konuya doğru açıdan yaklaşmanın ve belirleyici gerçekleri kayıt altına almanın önemine değiniyor. Sözü çok edilen ama üzerinde gerektiği gibi durulmayan bir konu olarak görüyor, 'deprem felaketini'. 6 Şubat Notları kitabı, bu yönüyle okuru, ezberlenenden farklı bir açıyla konuya bakmaya çağırıyor." Hem edebiyatta hem günlük hayattaki iletişimlerde en sık kullanılan metaforlardan biridir “deprem”. Kişisel hayatta yaşanan bir savrulma veya toplumsal dönüşüme neden olan önemli bir gelişme “deprem” diyerek anlatılabiliyor. Peki, 6 Şubat Depremi gibi korkunç bir olayı anlatırken, konunun dehşetini hissettirmek için hangi metafor kullanılabilir? Hangi söz sanatı? Hayatın en sade olayları ve en açık gerçekleri bazen mecazı aşıyor. Ne yazık ki, en büyük acılar da öyle. Anlatının güzelliği için uğraşmaya alışmış, meram anlatma derdindeki yazarların herhalde en zorlanarak yazdığı metinler, mecaza gerek kalmayan acılar üzerinedir. Bunların başında da büyük depremler geliyor olsa gerek. Son yüz yıllık edebiyat ve gazetecilik tarihimizde, bu zorlu görevlerden kalan birçok yapıt var. Elbette o haberlerin, araştırmaların, hikâyelerin hiçbiri severek yazılmamıştır, çoğu, birer mecbur iş olarak ortaya çıkmıştır. Bu örneklerden biri de Umut Şener’in, geçen yıl yaşadığımız depremle ilgili kitabı, 6 Şubat Notları. Şener’in deprem bölgesinde haftalar, aylar boyunca katıldığı çalışmalar, tanık olduğu olaylar, gelişmeler, biriktirdiği öfkeler, deneyimler… Acıların boşa gitmesini kabullenmeyen bir anlayışla, tüm bunların anlatılması gerektiğini düşündüğü için bu kitabı yazdığını anlıyoruz. Bu kitabı, mecazları aşan böylesine büyük bir dehşetin okura nasıl anlatılacağı sorusuna yanıt arama çabası olarak da okuyabiliriz. Aynı konudaki birçok çalışmada beliren ortak bir kaygı, Şener’in kitabında da hissediliyor: O büyük yıkımda kaybedilen canları, bir kitabı-anlatıyı “güzelleştirmek” için kullanmak… Anlatımında zaman zaman öne çıkan mütevazı üslup, belki böyle bir “çekingenlik” ile açıklanabilir. Konuya doğru açıdan yaklaşmanın ve belirleyici gerçekleri kayıt altına almanın önemini konu ediyor. Sözü çok edilen ama üzerinde gerektiği gibi durulmayan bir konu olarak görüyor, “deprem felaketini”. 6 Şubat Notları kitabı, bu yönüyle okuru, ezberlenenden farklı bir açıyla konuya bakmaya çağırıyor. İlk bölümü bölgedeki çeşitli anekdotlar ve onlar üzerine düşüncelerden oluşan kitabın ikinci bölümü, röportajlardan oluşuyor. Röportajcılık, elbette edebiyat alanında bir çalışma. Hakkı verilerek yapıldığında, bir röportaj metni magazinselliği aşıp güçlü bir edebiyat niteliğine ulaşabilir. Örneğin, 6 Şubat Notları’nda, Mansur Karaca ile yapılan röportajda büyük bir hikâye çıkıyor karşımıza. Zihnimizde şöyle bir öykü taslağı oluşuyor: Korkunç sarsıntının yaşandığı köydeki bir çocuk, alevlerin yükseldiği ahıra koşuyor. Kendisi henüz küçük, ama hasarlı ahırda mahsur kalan koca atın, dört-beş yıl önce dünyaya geldiği günü hatırlıyor. Çok seviyor onu. Artık kocaman bir yetişkin olan o tayla küçüklüklerini birlikte yaşamışlardı. İster yavru olsun ister genç, o atın da kendisini arkadaş olarak gördüğünü biliyor çocuk. Kardeşlikleri devam ediyor. Sevgileri karşılıklı. İşte o arkadaşının evi yanıyor. Samanlar, o soğukta kırağı düşmüş ahşap bölmeler, kapılar alev alev yanıyor. Çocuğun koca arkadaşı, ahırın içinden acı acı bağırıyor. Elleri yok ki kapıyı açsın. Çocuğun elleri var, ama küçük. O kapıyı açmaya gücü yetmez. Babası koşup kapıyı açabilir. Peki, o kocaman ellerini uzatıp neden kapıya koşmuyor babası? Yumruklarını sıkmış, gözlerini acıyla kapamış, neden öyle duruyor? Çocuk dayısına koşuyor. Halasına. Komşu amcaya koşuyor. Etraftaki bütün büyükleri tutup çekiştiriyor. Adeta çırpınıyor. Hiçbirini harekete geçiremiyor. İçerideki arkadaşından korkunç sesler gelmeye devam ediyor. Birazdan geç kalmış olacaklar. Çocuğun tanıdığı büyüklerden hiçbiri gidip ahırın kapısını açmıyor. Hatta çocuğu da tutuyorlar o tarafa koşup tehlikeye atılmaması için. Çocuğun arkadaşı olan o at, büyüklerin dünyasındaki bir mal. Bir meta. Büyükler biliyor ki, kapıyı açıp kurtarsalar, dağlara doğru kaçacak at. Kaybolacak. O durumda, devletten “mal kaybı” parasını alamayacaklar. Zararlarının karşılanması için, ziyan olan eşyalarını belgelemeleri gerekiyor. *** Umut Şener’in kitabını okurken, deprem belasından bağımsız olarak da geçerli olan, içinde yaşadığımız hayatın önemli bir gerçekliği karşımıza çıkıyor: İnsanın yüreğinde kötülük var, ondan daha çok da iyilik var, ama kapitalizm, iyilikleri değil, kötülükleri besliyor. Anlatılmayan hikâyelerin kitabı olarak da okunabilir, 6 Şubat Notları. İlk bölümdeki düşünce yazılarına eklenen, ikinci bölümdeki röportajların satır aralarında dile gelen düşünceler olarak. 6 Şubat Notları – Sana Dair Umut Şener Sınırsız Kitap, 2023 154 s.
- Yaratıcılık Ritüelleri 6 Abdullah Aren Çelik: "Yazmak, neyi unutacağını ve neleri hatırlayacağını bilmekle ilgili."
"Garson şaşkınlıkla, 'Masa numarasıyla kitabınızın numarası aynı,' dedi. Dönüp baktım, gerçekten de öyleydi. Gözüm birden yazdığım sayfaya kaydı, “84” yazıyordu. Tuhaf hissettim önce, sonra da bunun bir işaret oluğunu düşünmeye başladım. Günlerce aynı duyguyla gidip o masaya oturup yazdım." Yazarların yaratım süreçlerine odaklanan "Yaratıcılık Ritüelleri Söyleşileri"nde Semrin Şahin'in bu haftaki konuğu Abdullah Aren Çelik. İlham dolu okumalar... Yaratıcı sanatlarda akışta kalmanın, kendimizi yaratma anının içinde tutarak, sürüklenmeden kalabilmenin ne kadar zor olduğu bilinen bir gerçek. Bizi “an” a döndürecek bazı küçük totemler, seremoniler, bazı ritüellerin olmasının yaptığımız çalışma üzerinde odağımızı canlı tuttuğuna dair çalışmalar mevcut. Bu anlamda birçok yazarın günlük yazma alışkanlıkları olduğunu da biliyoruz. Yazmaya başlamadan önce yaptığınız ritüeller var mı? Yazıyı çağıran her şey benim için bir ritüel sayılabilir ama bunun için hem ruhsal hem düşünsel hem de fiziksel olarak hazırlıklı olmam gerekiyor. Doğru zamanda uyumak, doğru zamanda uyanmak, doğru beslenmek, spor yapmak ve sonunda duş almak gibi. Uyku sorunum varken asla yazamam mesela. Yani benim için yazıya hazırlık, yaşam biçimiyle birlikte düşünülen bir şeydir. Bu açıdan bir sorunum yoksa saat kaçta yazı masasına geçeceğimi bir gün önceden belirler, ne yazacağımı, kitaptan hangi bölüm üzerinde çalışacağımı düşünür, ardından alışkanlıklarım için hazırlık yapmaya başlarım. Bunlardan ilki yazmaya başlamadan önce okumaya karar verdiğim kitaptır. Yazacağım metnin dilini, akışını, sahne kurulumunu, zaman ve mekânını akıcı bir üslupla yazabilmek için mutlaka bu kitaptan on beş sayfa okurum. Okuma kısmını geride bıraktıktan sonra bir kupada kahve hazırlarım kendime, beni yazdıklarıma yaklaştıran ikinci şey bu olur. Kupam masamda güvende ve çoğu zaman birkaç yudumdan sonra unutulmuş bir şekilde öylece durur. Her molada kahvemi tazeler, masaya her geçtiğimde yine bir kaç yudum aldıktan sonra unuturum içmeyi. Yazmaya başladıktan sonra alışkanlıklarım dâhil her şeyi unutur, arkamda bırakırım. Yazmak, galiba neyi unutacağını ve neleri hatırlayacağını bilmekle ilgili. Yazdıklarım, bulunduğum zamanı ve mekânı unutturacak kadar beni içine almıyorsa, ters giden bir şey olduğu duygusuna kapılırım. Çünkü metnimin zamanı ile benim zamanım arasında ters bir ilişki olduğunu düşünüyorum. Yazdıklarımda akan zaman benim zamanımı durdurmuyorsa işler iyi gitmiyor demektir. Dolayısıyla bir ritüel gibi görünen kahve içme eylemi, bir yanıyla duran bir yanıyla ilerleyen zamanı anlatır bana. Kahvem ne kadar soğuduysa o kadar iyi çalıştığımı düşünürüm. Sonrası bilindik yazı ve yazar hikâyesi. Dr. Seuss olarak bilinen yazar ve illüstratör Theodor Seuss Geisel, geniş bir şapka koleksiyonuna sahiptir. İlham gelmediğinde, dolabının başına gider, koleksiyonundan seçtiği bir şapkayı takar ve fikir bulmayı beklermiş. Ne hikmetse mutlaka parlak bir fikirle şapkayı başından çıkarırmış. Siz yaratım tıkanması yaşıyor musunuz ve bu tıkanmayı aşmak için neler yapıyorsunuz? Benim için en büyük tıkanma yazarken değil, yazmaya başlamadan önce yaşanır. Masamın başına geçebildiğim sürece sorun yaşamam genellikle. Dört roman yazdım, yazma esnasında hiçbirinde bahsettiğiniz bir tıkanma yaşamadım. Planlı çalışır, yazacağım romanın mutlaka bir yol hartasını önüme serer, rakamlarla şemasını çıkarırım. Kaç bölüm yazacağım, hangi bölümde nelerin olacak aşağı yukarı bellidir. Bu planlama aynı zamanda metnin ortasından da yazma imkânı tanır bana, bahsettiğiniz tıkanıklığın oluşmasını engelleyen bir şeydir bu aynı zamanda. Yani aklıma estikçe değil aklımın yettiğince ve elimden geldiğince disiplinli çalışarak yazarım. Yazarken nerede duracağımı bilir, mümkün olduğu kadar yazmak istediklerimi bir seferde tüketmemeye gayret ederim. Yazdığım şeyin en heyecanlı kısmında durup sonraki oturuma bırakırım yazacaklarımı. Böylece metnimle aramda devam eden bir bağ yaratırım. İki oturum arasında geçen zamanı da bu açıdan iyi değerlendirmeye çalışırım. Bol bol düşünür, yazacağım kısmın fikrinde derinleşir, yazdıklarımın ufkunu bu açıdan genişletmeye adarım kendimi. Yaratıcı çalışmalar yaparken hiç engellerle (iş ortamı, zamansal sorunlar, yazdıklarınızın görünür olmaması gibi engellerle) karşılaştınız mı? Bu engellerle nasıl mücadele ettiniz? Tam aksine sizi destekleyen ve yolunuzu açan kişiler oldu mu? Yazmak durma ve durarak hayatı görme biçimi bence. Yazar zamandan ödünç aldığı her şeyi yazıya dönüştürüp insanlara aktaran kişidir. Dolayısıyla yazma eylemiyle yazarın zamanı arasında paralel bir ilişki olduğunu düşünüyorum. Yani öncelikle kişinin yazabilmesi için kullanabileceği bir zamana ihtiyacı vardır. Engel dediğiniz şeye gelince, bu daha çok çalışma ortamı gibi şeyleri akla getiriyor. Çünkü yazmak için çevresel faktörlerden, sosyal iletişim ağlarından, insanlardan kaçabilir, ama bundan kaçamazsınız. Benim gibi hem çalışarak hayatta kalmaya çalışan hem de yazan birisi için zamanı doğru kullanmak çok önemli, ilk sorunuza verdiğim cevapta yaşam biçiminden bahsetmemin nedeni buydu. Çünkü zamanı doğru planlamazsam yazamayacağımı biliyorum. Yazı hayatıma katkı sunan pek çok edebiyat eseri, yazar, ressam, felsefi metin, sosyolojik çalışma, sinema filmi, müzik eseri ve çeşitli sanat yapıtları oldu. Bunlardan bağımsız yazamazdım, bazılarıyla kendimi tanıdım, bazılarıyla ne yapmam gerektiğini öğrendim, bazılarıyla da ne yapmamam gerektiğine kanaat getirdim. Şahsen katkı sunan birisini soruyorsanız, bir eser ortaya çıkarana kadar yazı hayatıma katkı sunan olmadı, hatta engeller inanılmaz çoktu. Fakat sonrasında, muhtemelen kararlılığım ve yazıyı hayat biçimine dönüştürmem nedeniyle her şey ve herkes yardımcı oldu bana. Yazdıklarım üzerinden çok dostluk edindiğim gibi, yazdıklarımı eleştirileriyle destekleyen, yardımcı olan, eleştiren, beni daha iyi yazmaya iten harika dostluklar edindim. Yazmaya başladığınız dönemdeki duygularınızla şimdi hissettikleriniz aynı mı? Bu süreçte yazarlığınızda nasıl yol aldınız? Yazdığım ilk cümleden bugüne çok şey değişti hayatımda, çok okudum, çok şey gördüm, çok şey biriktirdim, çok şey azalttım. Yazmaya başladığımda her yazar gibi okunası şeyler yazmıyordum. Amatördüm ve hiç olmadığı kadar heyecanlıydım. Beni yazmaya iten, kararlı olmamı sağlayan iyi metinlerle karşılaşmak oldu. Halâ aklıma geldikçe heyecanlandığım metinlerdir bunlar. Yine her yazar gibi taklit sözler, taklit hikâyeler, taklit şiirler yazdım. Zamanla değiştim; ilk zamanlar yazdıklarımla başkası, yazdıklarımda başkasının kötü bir kopyası oldum. Pek tabi ki bunların hiç biri yayımlanmış metinler olmadı. Eskiden her metne karşı korkunç bir açlık duyar, koşulsuz o metinleri doğru kabul eder ve yarattığı etkinin altında yazardım. Gitgide seçici olmaya, itiraz etmeye ve beğenmemeye başladım bazı şeyleri. Zamanla elim gerçek manada kalem tutmaya başladı, yazmayı, yazdıklarımda kendimi keşfetmeyi öğrendim. Öyle ki kendi yazı maceramın öznesi oldum. Şimdi yazdıklarımdan kendime sığınılası ve korunaklı bir dünya yaratıyorum. İlk zamanlar başkasına yazma arzum çokken, şimdilerde en çok kendime yazıyorum artık. Sanırım her şey değişti, değişmeyen tek bir şey kaldı geriye, o da içimdeki o amatör ruhlu çocuğun heyecanı. Yazar Julia Cameron “Sanatçının Yolu” adlı kitabında yazarların güçlerini toplamaları için sabah sayfalarından söz eder. Sabah uyanır uyanmaz yazmayı tavsiye eder. Siz sabah mı yoksa gece mi yazıyorsunuz? Yazma rutininiz nedir? Yazarken elinizin altında tuttuğunuz kitaplar var mı? 08.00-16.00 arasında çalışan ve hayatını bu şekilde çalışarak sürdüren biriyim. Bunun haricinde pek çok sorumluluklarım var, demek istediğim zamanı arzu ettiğim biçimde planlamaktan, istediğim saatte yazmaktan uzak bir hayatım var. Bu durum kendi zamanımı doğru planlamayı bana dayattığı gibi, başkasının da benimle ilişkisini belirleyen bir şey. Kapitalizm tam da böyle bir şey işte, sizden en verimli zamanınızı alıyor, geriye yorgun ilişkiler, yorgun hayatlar, umutsuz bir çaba bırakıyor. Maalesef en verimli saatlerim, bu acımasız çarkların arasında öğütülüyor ve ben buna şimdilik boyun eğmek zorundayım. Yukarıda planlı yaşayarak yazıyorum dememin nedeni buydu. Her şeye rağmen 6 saatlik uyku haricinde günün geri kalanında ve genellikle aynı saatlerinde, aynı disiplinle çalışıyorum, bu da genellikle sabahın çok erken bir saati ya da gece el ayak çekilince oluyor. Diğer sorunuza gelince, dilini, dilinin akışını, hikâye kurma biçimini sevdiğim yazarlar vardır, birden fazladır bunlar. Yazmadan önce mutlaka on beş sayfa okurum, temiz bir dille yazılan her metnin insanda devam etme hissi uyandırdığını düşünüyorum. Ben yaratmış olsaydım dediğiniz bir yapıt (tablo, öykü, şiir, beste vs…) var mı? Nedeniyle birlikte bu yapıtın sizin için anlamını açıklar mısınız? İlk romanım İlerde Hep Yalnız’ı yazarken garip bir olay başımdan geçti. Dönüp geriye baktığımda yaşadığım bu şeyin yazarlık kariyerimi belirlediğini yeni yeni anlıyorum. Daha önce yazı masasının başına geçmeden önce on beş sayfa okuduğumdan bahsetmiştim. O sıralar Haruki Murakami’nin 1984 romanını okuyorum. Bilindik kafe zincirlerinden birinde sabah 8.00’da oturuyor, akşam 18.00’a kadar çalışıyorum, kitabın ortalarındayım artık, bir ara garson masama geldi ve bir şey isteyip istemediğimi sordu, “Hayır,” dedim. Garson şaşkınlıkla, “Masa numarasıyla kitabınızın numarası aynı,” dedi. Dönüp baktım, gerçekten de öyleydi. Gözüm birden yazdığım sayfaya kaydı, “84” yazıyordu. Tuhaf hissettim önce, sonra da bunun bir işaret oluğunu düşünmeye başladım. Günlerce aynı duyguyla gidip o masaya oturup yazdım. Yazı maceramın ilk zamanları hayranlık duyduğum yazarlar, müzisyenler, ressamlar gibi olmanın hayalini kurar, çok çalışır ama nedense onlar gibi olmak için bol bol dua ederdim. Çok sevdiğim metinler okudum, tablolara baktım uzun uzun, pek çok opera, uvertür dinledim, film izleyip karakterleriyle bütünleştim. Dilimden düşmeyen sözler edindim başkasından. Türkü dinledim, bağıra çağıra şarkılara eşlik ettim. Unutamadığım romanlar, hikâyeler, şiirler olduğu gibi unutmak istediğim yapıtlar da oldu. Bu yaşıma kadar ben en çok başkası oldum, başkası ola ola bugünüme bir yol haritası çıkardım. Şimdi yarım yamalak da olsa, eksik de olsa, yanlış da olsa kendi yazı maceramı yaratıyorum, ilahi işareti bir garson aracılığıyla almıştım bir kere. Sanırım bu saatten sonra yaptıklarımla anılmak istiyorum, başkasının her şeyi olmaktansa kendimin yalnızca bir şeyi olmayı yeğliyorum artık. Bildiğiniz gibi korkunun egemen olduğu bir toplumda yaşıyoruz, korkuyla herkesin bir başkasına benzetilmeye çalışıldığı bir yer burası. Herkes her şey olabiliyor ama kendisi olmasına izin verilmiyor. Kendim olmak, yalnızca kendi yazdıklarımla bir şey olmak istiyorum. Sonuç itibariyle başkası için iyi bir yapıt ortaya çıkaramayabilirim belki, ama benim için yazdıklarımda kendimi keşfetmemden daha büyük bir eser de olmayacaktır bence, çünkü bir yazarın asıl eseri yazdıkları kadar kendisidir de.
- Fran Lebowitz Kitabı çıktı!
Kendine özgü, ironik, “küstah” ve komik diliyle tanınan Fran Lebowitz’in, güncelliğini asla kaybetmeyen yazılarından derlenen Fran Lebowitz Kitabı, Türkçede. Çağdaş şehir yaşamının değişimleri, geçici hevesleri, çılgınlıkları ve modalarını; sanatı, bilimi, edebiyatı ve hayata dair her şeyi, kendine has benzersiz üslubuyla yorumlayan ABD’li yazarın çoksatan kitaplarından derlenen yazıları, Fran Lebowitz Kitabı’nda farklı başlıklar altında bir araya geliyor. Yakın dostu, yönetmen Martin Scorsese’nin sözleriyle “kişiliğiyle, bilgisiyle, zekâsıyla ve en önemlisi de mizahıyla sınır tanımayan” Fran Lebowitz’in kaleminden dökülenleri okurken hak vermeden ve gülmeden duramayacaksınız! “Benzersiz... Lebowitz, mirasçılar, papalar, imparatoriçeler için mesleki rehber; mülk sahipleri için bir elkitabı; yoksullarla tanışmak isteyen zenginler için bir kılavuz sunuyor.” Vogue “Bir efsanenin neden efsane olduğunu kanıtlayabilen ender örneklerden biri. Gerçekten de ÇOK komik.” Hadley Freeman “Okuması çok zevkli.” Jimmy Fallon, NBC Tonight Show’un sunucusu Martin Scorsese’in popüler Netflix söyleşi dizisi Fran Lebowitz: Bir Yazarın Portresi’nin yıldızı, bir New York efsanesi ve hiciv ustasından: Fran Lebowitz Kitabı. Kendine özgü, ironik, küstah ve komik diliyle tanınan Fran Lebowitz, bu kitapta derlenen yazılarında hayata dair pek çok konuyu eşsiz bakış açısıyla ele alarak okurlarını kıvrak zekâsıyla buluşturuyor – gülmekten kırıp geçiriyor. Frances Ann Lebowitz 1950 doğumlu, Amerikalı yazar, konuşmacı ve zaman zaman aktördür. New York City duyarlılıklarından süzülen Amerikan yaşamı üzerine alaycı sosyal yorumları ve Andy Warhol, Martin Scorsese, Jerome Robbins, Robert Mapplethorpe, David Wojnarowicz, Candy Darling ve New York Dolls dahil olmak üzere 1970'ler ve 1980'lerin New York sanat sahnesinin önde gelen birçok figürüyle olan ilişkisi ile tanınır. New York Times onu günümüzün Dorothy Parker'ı olarak nitelendirmiştir. Lebowitz, 1994 yılında The Fran Lebowitz Reader adıyla bir araya getirilen Metropolitan Life (1978) ve Social Studies (1981) adlı kitaplarıyla ün kazanmıştır. Martin Scorsese tarafından yönetilen iki projeye konu olmuştur: HBO belgesel filmi Public Speaking (2010) ve Netflix belgesel dizisi Pretend It's a City (2021). Tuğçe Kılıç 21 Ekim 1998’de doğan Tuğçe Kılıç, lisans eğitimini Hacettepe Üniversi-tesi İngilizce Mütercim ve Tercümanlık bölümünde tamamladı. Alt yazı çevirmeni olarak birçok görsel ve işitsel içerik üzerinde çalışan Kılıç ayrıca Düşbaz Kitaplar bünyesinde Resimdeki Kadın: Kadınlar, Sanat ve Bakışın Gücü (Catherine McCormack, 2023) kitabını dilimize kazandırdı. FRAN LEBOWITZ KİTABI Fran Lebowitz Düşbaz Kitap, 2024 Çeviri: Tuğçe Kılıç Tür: Deneme 304 s.
- Öteki olmanın Almancası
Gökhan Duman'ın son kitabı 11. Peron, göç hikâyesi anlatılırken, orada büyük sıkıntılara maruz kalan, kimi zaman evi yakılan, kimi zaman baskılara dayanamayıp intihar eden işçilerin aziz hatırasına bir vefa. Sirkeci’den kalkan bir trene bindiler ve son istasyon Münih’teki 11. Peron’da bir yanı memleket bir yanı gurbet olan bir hikâye başladı. 1961’de Almanya’nın Türkiye’den işçi kabul etmeye başlamasının ardından umut yüklü tahta bavullarıyla Anadolu’dan yola çıkan işçilerin hikâyesi bu. Bir yanda memleket türküleri çalarken, bir yanda işçi tulumu boy gösterdi. Gidenler, memleketten gelecek bir selamı, kalanlar onların dönmesini bekledi. Köklü bir değişimin ilk adımları atılırken kendilerine yeni bir dünya kurmayı düşleyen bu işçiler omuzlarındaki yükü taşıyabildi mi? İşçilerin çalışma koşulları; ailelerin uğradığı zorbalıklar; bir erkek, bir kadın ve bir çocuk olarak yaşadıkları; öteki olmanın Almancası. Göç hikâyesi anlatılırken, orada büyük sıkıntılara maruz kalan, kimi zaman evi yakılan, kimi zaman baskılara dayanamayıp intihar eden işçilerin aziz hatırasına bir vefa: 11. Peron. 11. PERON Gökhan Duman Everest Yayınları, 2024 Tür: Anlatı 256 s.
- "Aşktan da üstün bir şey olan yoldaşlık ve arkadaşlık"
Şair kimliğinin yanında usta bir deneme yazarı da olan Haydar Ergülen, son kitabı Arkadaşlık Şiirdir'de okuru, şiir dünyasında, şairlerin arasında upuzun, acı-tatlı bir yolculuğa çıkarıyor. Haydar Ergülen, dostluklar, arkadaşlıklar üzerine kurduğu yazılarının bir yerinde, “Yazıyı seviyorum, denemeyi seviyorum, daha doğrusu onu, yani yazıyı şiir gibi yazmayı seviyorum. Şiir yazar gibi diyeyim de yanlış olmasın. Fakat şiirde olsun, yazıda olsun, yazmayı en çok sevdiğim husus, ‘aşktan da üstün’ bir şey olan yoldaşlık ve arkadaşlık,” diyor. Bu derlemedeki yazıları okumak, şiir dünyasında, şairlerin arasında upuzun, acı-tatlı bir yolculuk demek; Ahmet Erhan’dan Küçük İskender’e, Behçet Aysan’dan Nilgün Marmara’ya, Dağlarca’dan Ruhi Su’ya uzanan isimlerle olan anıların her biri okuru, şiirle yaşayan, şiirin içinde yaşayan o insanların birbirleriyle olan unutulmaz arkadaşlıklarına götürüyor. Şair kimliğinin yanında usta bir deneme yazarı da olan Haydar Ergülen’den her biri okuru o arkadaşlıkların derinlerine götüren acı-tatlı anılar. Haydar Ergülen 14 Ekim 1956'da Eskişehir’de doğdu. Babası otomobil tamircisiydi. İlk ile ortaokulu Eskişehir'de, liseyi Ankara'da okudu. Orta Doğu Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Fakültesi Sosyoloji Bölümünü bitirdi.[1] Anadolu Üniversitesinde araştırma görevlisi olarak çalıştı. İstanbul'da reklam yazarlığı yaptı. Anadolu Üniversitesi'nde yayımcılık, reklamcılık ve Türk Şiiri dersleri verdi. Halen Bahçeşehir ve Kadir Has Üniversitesi İletişim Fakülesi'nde, 'Yaratıcı Yazarlık' ve 'Türk Şiiri ve Şairler' dersleri vermektedir. 1980 sonrası Türk şiirinin önemli isimlerindendir. İlk şiiri 1972'de Eskişehir'de Deneme dergisinde "Umur Elkan", ilk yazısı da aynı yıl Yeni Ortam gazetesinde "Mehmet Can" adıyla yayımlandı. İstanbul'da Üç Çiçek (1983) ile Şiir Atı (1986) dergilerini yayıma hazırlayanlar arasında yer aldı. 1979'dan başlayarak Somut, Felsefe Dergisi, Türk Dili, Yusufçuk, Yarın, Yeni Biçem, Gösteri, ile Varlık dergilerinde şiirler yayımladı. Bir süre, Radikal gazetesinde Açık Mektup köşesinde denemeler yazan Ergülen, Star gazetesi'nde yazmaya başladı. Karşılığını Bulamamış Sorular adlı ilk şiir kitabı 1981 yılında yayımlandı. Yapıtları: Şiir Karşılığını Bulamamış Sorular (1981) Sokak Prensesi (1990) Sırat Şiirleri (1991) Eskiden Terzi (1995) Kabareden Emekli Bir Kızkardeş (1995, "Lina Salamandre" adı altında) 40 Şiir ve Bir (1997) (Necatigil Şiir Ödülü & Altın Portakal Şiir Ödülü) Hafıza (1999, "Hafız" adı altında) Karton Valiz (1999) Ölüm Bir Skandal (1999) Nar: Toplu Şiirler 1 (2000) Hafız ile Semender: Toplu Şiirler 2 (2002) Keder Gibi Ödünç (2005) (Cemal Süreya Şiir Ödülü) Yağmur Cemi (2005) Üzgün Kediler Gazeli (2007) (Metin Altıok Şiir Ödülü) Zarf (2010) Aşk Şiirleri Antolojisi (2011) İdilikler (2019) Sen Güneş Kokuyorsun Daha! (2022) Deneme Haziran Tekrar (2000) Üvey Sokak (2005) Düzyazı: 100 Yazı (2006) Eski Yazı (2008) Azıcık Cihangir (2009) Şimdi O Güzel Bahçede... Mehmet H. Doğan Kitabı (2010) Trenler de Ahşaptır (2011) Sonradan Görme (2012) Şiir Gibi Yalnız (2012) Derdini Anlatamayanlar için Ansiklopedi: Paradosk Diyalektika (2012) .....Meğer! Gülten ile Behçet, Gülten Akın ve Behçet Necatigil Üzerine Yazılar (2019) Tuhafiye Nişanlılar İçin Şarkılı Alfabe Çocuk kitabı Nar Alfabesi (2012) Arkadaşlık Şiirdir (2024) Ödülleri Gösteri Dergisi İkincilik Ödülü (Unutulmuş Bir Yaz İçin adlı şiiriyle, 1981) Halil Kocagöz Şiir Ödülü (Eskiden Terzi adlı kitabıyla, 1996) Behçet Necatigil Şiir Ödülü (Kırk Şiir ve Bir adlı kitabıyla, 1997) Cahit Külebi Özel Ödülü (Orhon Murat Arıburnu Şiir Ödülü kapsamında, Kırk Şiir ve Bir adlı kitabıyla, 1997). Akdeniz Altın Portakal Şiir Ödülü (Kırk Şiir ve Bir adlı kitabıyla, 1998) Dionisos Şiir Ödülü (2005) Cemal Süreya Şiir Ödülü (Keder Gibi Ödünç adlı kitabıyla, 2005) Metin Altıok Ödülü (Üzgün Kediler Gazeli adlı kitabıyla, 2008) Yurtdışında Yayınlanmış Kitapları Haydar Ergülen'in birçok yapıtı çeşitli dillere çevrilip yurtdışındaki çeşitli yayınlarda (şiir seçkileri, dergiler vb) yeralmıştır. Bunlara ek olarak yabancı dillerde (yayındaki tek yazar olarak) şu kitapları yayınlanmıştır: Almanya:Die Ecken deiner Stille [2](Elif Verlag, 2019) Fransa:Carnet Intime[3] (AL MANAR Editions, 2012) and Grenade ou Nar [4] (L’Harmattan, 2015). İngiltere:Pomegranate Garden[5] (Parthian Books, 2019) İtalya: La Casa Nella Melegrana [6] (Valigierosse, 2020). İlgili Etkinlikleri Haydar Ergülen; Uluslararası Eskişehir Şiir Şenliği, Uluslararası Nazım Hikmet Şiir Günleri ile İzmir Uluslararası Edebiyat Şenliği'nin yöneticisidir. Çeşitli üniversitelerde yaratıcı yazarlık, şiir, Türk Yazını ile Filozofi üzerine dersler vermektedir. Zaman zaman şiir, yaratıcı yazarlık üzerine işlikler düzenlemektedir. Uluslararası yazarlar birliği PEN'in Türkiye biriminin yönetim kurulunda yeralmaktadır. ARKADAŞLIK ŞİİRDİR Haydar Ergülen Sia Kitap, 2024 Tür: Deneme 180 s.
- Robotlar yerimizi alacak mı?
Çeviri teknolojileri uzmanı Prof. Dr. Mehmet Şahin, Yapay Çeviri adlı çalışmasında, yapaylaşma sürecini, bilgisayarlar aracılığıyla yapılan çeviri konusunu geniş bir perspektiften ve farklı uzmanlık dallarının bakış açısından inceliyor. Dilimiz büyük ölçüde teknolojinin idaresinde ve sürekli makinelerle iletişim halindeyiz. Kimi zaman büyük umutlar doğuran kimi zamansa hayal kırıklıklarına sebep olan yapay zekâ kavramı günümüzde yaşamın hemen her alanına girdi. Böyle bir ortamda çeviri de doğal olmaktan çıkıp yapay olmaya doğru yol alıyor. Çeviri teknolojileri uzmanı Prof. Dr. Mehmet Şahin Yapay Çeviri adlı çalışmasında bu yapaylaşma sürecini, bilgisayarlar aracılığıyla yapılan çeviri konusunu geniş bir perspektiften ve farklı uzmanlık dallarının bakış açısından inceliyor. Teknoloji tarihinde önemli yeri olan ama ihmal edilmiş Rusça birincil kaynaklara da ilk kez başvurarak çeviride yapay zekâ teknolojilerinin olumlu ve olumsuz kullanılma tarzlarını sorgulayan yeni bir yaklaşım öne sürüyor. “Yapay çevirinin eğitim amaçlı kullanımı, çevreye etkileri ve doğurduğu etik sorunlar gibi konulara da değinerek, bu olguyu tarihsel, teknolojik ve kültürel açılardan bir bütünlük içerisinde değerlendiren bu kitap, çevirmenler, teknoloji araştırmacıları, dilbilimciler ve yapay zekâ alanına ilgi duyan okurlar için oldukça yararlı ve ufuk açıcı olacaktır.” Prof. Dr. Tunga Güngör “Robotlar yerimizi alacak mı? Dünya nereye gidiyor? Bu sorular uzun yıllardır gündemde. Toplumsal ve siyasal düzlemde çok büyük dönüşümlere gebe olan bir döneme doğru ilerliyoruz. Bugün dünyaya baktığımızda gördüğümüz açlık, savaş, yoksulluk ve doğa katliamı… Kapitalizmin insanlığa sunacağı pek bir şey kalmadığının hemen herkes farkında. Bizim de çeviribilimciler olarak daha insanca bir düzende yapay çeviriyi ve çevirmenliği ayrıntılı olarak konuşmamızın vakti geldi.” Mehmet Şahin YAPAY ÇEVİRİ Mehmet Şahin Çeviribilim Yayınları, 2024 160 s.
- Öykü: Şafak Baskını
"Çekmeceden yıllardır kullanmadığım, atmaya da kıyamadığım dandik kırmızı ruju çıkarttım. Bastırarak sürdüm dudaklarıma, hıncımı dudaklarımdan alır gibi." Zeliha Altuntaş Aslında beni severdi. Ama şimdi anlıyorum ki başka şeyleri daha çok sevmiş. Mesela ismini hiç söylemediği, beni hiç tanıştırmadığı arkadaşlarını, evin muhtelif yerlerine gizlediği kitapları, diken üstünde yaşamayı, davasını... O gece, “Çok geç olmadan dönerim” deyip çıktığı ve dönmediği o gece anladım her şeyin bittiğini. O, hiçbir şeyin farkında olmadığımı sanıyordu ama ben her şeyin farkındaydım. Üstelik ben sadece geride yapayalnız kalan olmayacaktım, bir de suçlu olacaktım. Apartmandakiler biliyordu, on aydır birlikte yaşıyorduk. Bir şeycikten haberim yok desem, “İnsan on aydır koynuna girdiği adamı bilmez mi?!” derlerdi. Polis de der miydi? Derdi. O gece bitmeden geleceklerdi, biliyordum. Onlara anlatacak hiçbir şeyim yoktu, kaçacak yerim ve enerjim de... Ben de evimde son bir kez en iyi bildiğim şeyleri yapmaya karar verdim. Gece saat ikiydi. Mutfağa gidip patlıcanları çıkarttım dolaptan. Çizgili çizgili soyup tuzla suya attım. Tezgahın üzerinde öğlenden çözülsün diye bıraktığım kıymayı alıp tavanın içine koydum. Yere dökülen kanlı suyunu hiç umursamadım. Karnıyarık yapacaktım. Patlıcanları kızartırken pencereyi açtım. Mahalleli kokunun tatlı bir yaz gecesi rüyası olduğunu düşünecekti. Ta ki ben o şarkıyı açıp yüksek sesle dinleyene kadar. Önce üst kat komşum vurdu, tak tak. Onun “Kes şu sesi” deme biçimiydi. Çok sık yapmak zorunda kalmazdı bunu ama bilirdim. Sonra dışarıdan birkaç isyan eden ses duydum, duymazdan geldim. Yatak odama gidip dolaptan en şık kıyafetimi seçtim. Siyah, yakası incilerle süslü, eteğinin altından tül çıkan elbisemi. Tuvalet masasının önündeki pufa oturdum. Aynanın kenarına iliştirdiğim fotoğrafımıza bakmamaya çalıştım, onunla göz göze gelmeye dayanacak gücüm yoktu. Çekmeceden yıllardır kullanmadığım, atmaya da kıyamadığım dandik kırmızı ruju çıkarttım. Bastırarak sürdüm dudaklarıma, hıncımı dudaklarımdan alır gibi. Onların suçu neydi? Hayır hayır! Onlar suçluydu; onlar değil miydi o adama evet diyen, onlar değil miydi onun dudaklarını öpen, onlar değil miydi hayatında dönen garip şeylere ısrarla kilitleyip kendini susan... Loş oda, kirli ayna, siyah elbise ve soluk yüzümden oluşan anın görüntüsünde, kırmızı bir leke gibiydi dudaklarım ve öyle kalacaktı; bu gece kimseyi öpmeyecektim ve mutfakta pişen yemeği yiyemeyecektim. Müziğin sesini biraz daha açtım, salonun ortasında dans etmeye başladım. Her adımımda bir yaş yaşlanıyordum sanki. Kendi etrafımda dönüp durdukça dünyayla olan bağım kopuyordu. Evin kapısına şiddetle vurulan yumrukların sesiyle geldim kendime. Saate baktım, sabah olmak üzereydi. Polis dayanmıştı kapıya. Kapıyı açmak istemedim onlara. Nasıl olsa bir şekilde içeri gireceklerdi ve ne şekilde girecekleri kaderimi pek de değiştirmeyecekti. Dans etmeye devam ettim, herkes kendi işini yapmalıydı. Şafak baskınına gelen polisler kapımı kırarak içeri girerse kendilerini daha iyi hissedecekti, ben de biraz daha dans edersem kendimi daha iyi hissedecektim. İçeri girdiklerinde durdum. Polisler şaşkın bir şekilde beni izliyordu. Bir tanesi dumanların geldiği mutfağa koşup ocağı kapattı. Adam mutfaktan söylenerek geldi: “Deli misin be kadın, yangın çıkacakmış evde!”. Zararsız gördüklerinden olacak yere yatırmadılar, kelepçe bile takmadılar. Ben iki kolumda polislerle evin kırılan kapısından çıkıp komşuların hayret ve acıma dolu bakışları eşliğinde polis aracına götürülürken evin her köşesi didik didik arandı. Hiçbir şey bulamamışlar. Sorgu çetin geçti o yüzden. Onlara bilgi vermemi istiyorlardı ama ben de bir şey bilmiyordum ki. Bendeki şeyler de onların işine yaramazdı; aşk, hüzün, hayal kırıklığı, ümitsizlik... Akşama kadar süren sorgudan herkes yorulmuştu, nezarethaneye koydular beni. Aynı filmlerdeki gibiydi, parlak mini etekli hayat kadınları bile vardı. Elbisem dizimin altında bitmese, ayağımda düz ayakkabılar olmasa ben de onların arasında kaynayabilirdim. Beş dakika geçmeden içlerinden biri laf attı: “Sen neden buradasın güzelim?”. “Şafak baskını” dedim. Yanımda oturan kadın “Siyasetten uzak duracaksın” diyerek öteye kaydı. “Ben de öyle yaptım hep, ama o gelip kalbime girmiş” dedim. Ne anladılar beni, ne başka soru sordular. Bence de önemi yoktu, karnıyarık da yanmıştı zaten, şarkım da bitmemişti, dudağımdaki ruj silinmişti...
- Fabisad’ın GİO Çeviri Ödülü’ne başvurular başladı
Geleneksel Fantazya ve Bilimkurgu Sanatları Derneği-FABİSAD’ın 10 yıldır verdiği Giovanni Scognamillo-GİO Ödülleri arasına bu yıl Çeviri Ödülü de katıldı. Çevirmenler ve yayıncılar bu yarışmaya hayalgücü içeren, fantazya, bilimkurgu, korku dallarında yapılmış çevirileriyle başvurabilirler. Kuruluşunun 13. yılını kutlayan Fabisad’ın GİO Çeviri Ödülü’ne başvuracak eserler, Temmuz 2022 (Temmuz dahil) - Haziran 2023 (Haziran dahil) tarihleri arasında yayınlanmış olmalıdır. GİO Çeviri Ödülü’nün çeviri jürisine Fabisad adına yazar, çevirmen ve çeviribilimci Dr. Sabri Gürses başkanlık ediyor ve seçici kurulun diğer üyeleri yazar ve çevirmen Çiğdem Erkal, çevirmen ve çeviribilimci Kadir Yiğit Us, editör ve anlatı tasarımcısı Alican Saygı Ortanca, çevirmen M. İhsan Tatari ve oyun çevirmeni Elif Özkaya’dan oluşuyor. Roman, yayınlanmamış öykü ve yayınlanmış öykü kitabı, illüstrasyon, çizgiroman dallarıyla birlikte verilecek olan Fabisad Gio Çeviri Ödülleri formuna aşağıdaki bağlantıdan ulaşabilirsiniz. https://www.fabisad.com/2023/11/01/gio-2023-basvurulari-acildi/ https://docs.google.com/forms/d/1a15GDMwdZSKQTtd_3eR-QxZWgTJLDLsvwkg_KV2vSJ4/viewform?edit_requested=true















