Search Results
Bu sitede ara
Boş arama ile 5404 sonuç bulundu
- Pinhan’ın ikinci sayısı çıktı
“Kelimelerin izinde, saklı olanın peşinde...” Kültür ve edebiyat dünyasına yeni bir soluk: Pinhan ikinci sayısıyla okurlarıyla buluşuyor! Görsel tasarımı ve içerik çeşitliliğiyle dikkat çeken Pinhan Kültür ve Edebiyat Dergisi, bu sayısında da öyküden şiire, denemeden söyleşiye kadar birçok farklı türü bir araya getiriyor. Bu sayının kapak konuğu: Cahit Zarifoğlu Türk edebiyatının en özgün ve derin isimlerinden biri olan Zarifoğlu’na dair özel bir dosya ile kalemine ve duruşuna ışık tutuluyor. Pinhan, yalnızca okumakla kalmayan; hissettiren, düşündüren ve ilham veren bir dergi olma yolunda iddiasını sürdürüyor. Kapak tasarımı ve sayfa düzeniyle yine fark yaratan dergi, edebiyat severlere hem estetik hem de entelektüel bir deneyim sunuyor.
- Öykü: Satie
"Başkaları için yaşayan ruhlar, bir daha kendi coğrafyalarını bulamazdı. Kendisi olmalıydı, kendini bulmalıydı." Belgin Usta Güç Kadın, “akşam parkta buluşalım,” diye not bırakıp evden çıktı. Sevgilisi notu okuduğunda “o büyük ağacın altında mı?” diye soracaktı. Kadın kısacık saçlarını parmaklarıyla taradı ve kapıyı çekmeden evvel dönüp içeriye şöylece bir baktı. Kendine söz vermişti, ağlamayacaktı. Parmakları hayalindeki tuşlarda Satie’yi çalmaya başlamıştı. Adam, “beni affetmeyecek,” dedi. Beyninde dönüp duran terkediliş senaryoları. Kısacık saçlı kadın konservatuvara giderken yolunun üstündeki büfeden bir simit aldı. Simidi her zamanki gibi susamlarını döke döke yedi. Kısık gözleri düşünceli ve bir o kadar heyecanlıydı. Heyecanının sebebi yorumlayacağı beste, düşüncelerinin kaynağı, akşam sevgilisiyle yapacağı konuşmaydı. Bahçedeki yaşlı kızılçam ağaçlarının dökülmüş iğne yaprakları kadının yürüdüğü patikaya serpilmişlerdi. Ağaçların altında oturdu, şehrin uzaktan gelen sesini dinledi. Adam ikindi vaktini az geçe oturduğu sandalyeden kalkıp yürümeye koyuldu. Önünde köprü ve biraz yol vardı. Sonbahar, bulutları ve rüzgârlarıyla birlikte gelmişti. Denizdeki lacivert akıntı kuzeye dönmüştü. Kısacık saçlı kadın, kendini nasıl izah etmesi gerektiğini epeydir düşünüyordu. Sevgilisi onu bu denli severken, aşkın bittiğini nasıl söyleyecekti. Söylemeliydi. Başkaları için yaşayan ruhlar, bir daha kendi coğrafyalarını bulamazdı. Kendisi olmalıydı, kendini bulmalıydı. Derin bir nefes aldı. Adamın içinde huzursuzluk, elleri ceplerinde, eve doğru gidiyordu. Caddelerin sakin yerlerinden yürüyordu. Rüzgâr, yerdeki yaprakları hafifçe sürükledi. Adam, “belki yağmur yağar,” diye düşündü. Adam bulvarların kıyısından yürürken kitabevinden gelen müzik dikkatini çekti. Durup notaların piyano tuşlarına tane tane dökülmesini dinledi. Ezgi kısacıktı, adam şarkının bu kadar kısa olmasına içerledi. Karısıyla tanıştıkları gün geldi aklına. Aynı bulvar. Dışarda şiddetli yağmur. Kitabevinin ağır hantal kapısı her açıldığında yağmur içeri kadar geliyordu. Açılan ağır kapı, ardından sakince yeniden yuvasına dönüyordu. Bir süre pencereye telaşla çarpan yağmur damlalarını izlemişti. Sokakta koşuşan insanlar. Sonra yağmurdan kaçan genç bir kız gözüne takılmıştı. Hemen gidip genç kız için o hantal kapıyı açmıştı. Kapının açılmasına şaşıran kızın tebessümü. O anı hatırlamak kendisini de gülümsetti. Kızın atkuyruğu bağladığı saçlarından yağmurlar sızıyordu. Damlaların tane tane dökülmesini seyretmişti. Kitabevinin kıyısında tüm bu anıların içinde gezinirken, adam, şarkının bittiğinin farkına vardı. Ve ezginin sona erdiği yerden mırıldanmaya başladı. Kısacık saçlı kadın patikadaki kurumuş iğne yaprakların üzerinde yürürken şehirden gelen notaları dinledi, onlardan yeni bir ezgi yaratılabilirdi. İçinde heyecan belirdi. Kendisi gibi zihninde Satie ile dolaşanların hayatlarını merak etti. Nice olasılıklar, dağılmış duygular, kendini arayanlar, bir ezginin etrafında toplananlar. Adam köprünün üzerinden geçerken gün batımını seyre daldı, dilinde o küçük şarkı vardı. Yakınından geçen bir araba uzunca kornaya bastı. Adam oralı olmadı. Ardından kendini rüzgâra bırakmış bağrışan martılara baktı, martıların tasasızlığına özendi ve az ötede demlenmeye erken başlamış akşamcıları izledi. Adamın zihnine yapışmış olan o kısa ezgi başa sarmıştı. “Keşke bu kadar kısa olmasaydı.” “Keşke bu kadar kısa olmasaydı” dedi kadın, “şarkının ruhunu yakalayabilmek için biraz daha alanım olsaydı.” Konservatuvarda saatlerce çalıştı. Besteyi piyanoda tekrar tekrar çaldı, tuşlara vurmaktan parmak uçları ağrıdı. Yine de dikkatini bir türlü toplayamadı. “Dur. Tam bu dörtlükte yavaşla. Yavaşla. Yarım ses mesafesini koru. Tıpkı sakince yağan yağmur gibi. İşte burada sol diyeze bas, es'i uzat. Biraz daha.” Kısacık saçlı kadın bir süredir bu besteyle yaşıyordu. Kendi özgün yorumunu arıyordu, kendi duruşunu. Besteyi anlamak için yalnızlığa ihtiyacı vardı. “Son dörtlüğü tekrar et, tuşlara daha güçlü bas. Kontrastı yarat. Hadi şimdi yağmur hızlansın.” Boşuna uğraşıyordu, zihni dönüp dönüp saatin kaç olduğunu kontrol ediyordu. Sonra pencereye yaklaşıp çekilip giden gün ışığına baktı. Yağmur bulutları yaklaşıyordu, işte parka gitme zamanı gelmişti. Son sözleri söylemesi, cesur olması gerekiyordu. Bitmiş bir aşkın törenini çok da bekletmemeliydi. Şemsiyesini yanına alıp konservatuvardan çıktı, yağmur artık başlamıştı. Kadın süzülen notaların ritminde yürüyordu, Satie’nin bestesinde akıyordu. Aslında emindi, dün gece karısı telefondaki mesajları okumuştu, yine de susuyordu, hesap sormuyordu. Adam, fırtına öncesindeki sessizlikten korkuyordu. Belki de kendi anlatmalıydı. “Mesajların hiçbir anlamı yok, heyecan olsun diye yazmıştım, hayır, seni aldatmadım, onunla bir şey yaşamadık, sadece birkaç mesaj.” Böyle söylese karısı ikna olur muydu? Hem neden telefonu öyle ortada bırakmıştı ki? İçten içe yakalanmak mı istiyordu? Kısacık saçlı kadın yağmurun sesini dinledi, usuldan yağan bir yağmur. Adam karısının yüzüne bakamayacaktı. Uzak kıyılara çarpan dalgaları duyuyordu. Uzaklarda fırtınalar kopuyordu. Kısacık saçlı kadın, “nasıl oldu da bunca zaman söyleyemedim,” diye düşündü. Adam, “neyi?” diye soramadı. “Bittiğini, aşkın sona erdiğini.” “ Bitti mi?” diye sayıkladı adam, “gerçekten bitti mi?” Korku vücudunda geziniyordu. İhanetin büyüğü küçüğü olmazdı, bunu kabul ediyordu. “ Evet bitti, küçük bir aşktı, tıpkı bu şarkı gibi.” Kadının yeşil kısık gözlerinden gözyaşları yaprak yaprak dökülüyordu. Adamın dalgalı saçları, yağmurda ıslanmıştı, bir üşümeyle ürperiyordu. Kısacık saçlı kadın bunun bencillik olmadığına kendini ikna etmeye çabalıyordu, şemsiyesinin altında etekleri uçuş uçuş parka yaklaşıyordu. Adam karısını hayal edip, duyulmaz bir sesle içinden “seni hâlâ seviyorum,” dedi. Kısacık saçlı kadın sevgilisine, “biliyorum beni hâlâ seviyorsun ancak aşkımız bitti,” diyecekti. Adam şarkıyı kendi hüznüne eş tutuyordu. Kısacık saçlı kadının hemen yanı başından, bir nefes uzağından geçip gitti adam. Kadın yanından geçen adamın zihnindeki Satie’yi duydu ve başını kaldırıp göğün kararan lacivertine baktı. Adam evde kendini neyin beklediğini biliyordu, yine de umut etmekten vazgeçmedi, insan umut etmeden nefes alamazdı. Kadın parka yaklaştıkça adımları yavaşladı. Sevgilisine söyleyeceklerini içinden tekrar etti. “Bir sebebi yok, sadece aşk bitti,” diyecekti, “tıpkı birdenbire yağmurun durması gibi”. Adam hafifçe titreyen eliyle zile bastı, bir defa daha bastı ve bekledi, yanıt gelmeyince evin anahtarını yuvasına sürdü. ‘Hak ettim, terk etti beni.’ Kısacık saçlı kadın parka girince ilerde o büyük ağacın altında her zaman oturdukları bankta sevgilisini gördü. Sevgilisi, “Biliyorum aşkımız bitti,” dedi. O da ıslanmıştı. Kısacık saçlı kadın derin bir soluk aldı, ardından uzunca verdi. Rahatlamış nefesini dinledi, “Evet, bu anı Satie’ye eklemeliyim,” dedi. Kapı ansızın içeriden açıldı, karısıydı, ilk günkü gibi saçlarını atkuyruğu bağlamıştı. Kısacık saçlı kadın sevgilisinin gözlerine bakıp, “artık gitme zamanım geldi,” dedi. Sevgilisinin ıslanmış saçlarına dokundu, elindeki şemsiyeyi ona verdi. Adam kapıyı son anda açan karısına baktı. Karısının elinde küçük bir bavul vardı. Adam, “dışarda yağmur var,” deyip af dilercesine şemsiyeyi uzattı. Karısı tam çıkarken dönüp şemsiyeyi aldı ve gitti.
- Kara polisiyenin yeniden kuruluşunda bir mirasın devamı
Aynur Kulak yazdı: "İskoç polisiyesinin efsanevi ismi William McIlvanney’nin yarım kalan bir metninin, Ian Rankin’in ustalığıyla tamamlanması sayesinde edebi bir miras aktarımına dönüşmesi, Baki Karanlığı çok özel ve iki yazarlı yapısına rağmen son derece özgün kılıyor." Baki Karanlık, bir polisiyeden fazlası. İskoç polisiyesinin efsanevi ismi William McIlvanney’nin yarım kalan bir metninin, Ian Rankin’in ustalığıyla tamamlanması sayesinde edebi bir miras aktarımına dönüşmesi, Baki Karanlığı çok özel ve iki yazarlı yapısına rağmen son derece özgün kılıyor. Roman, McIlvanney’nin Laidlaw üçlemesinin prequel’i niteliğinde; yani okuru Jack Laidlaw’ın polislik kariyerinin ilk dönemlerine, henüz “Glasgow’un vicdanlı dedektifi” olarak ünlenmeden önceki zamanına götürüyor. Ayrıntı Yayınları tarafından yayımlanan Baki Karanlık romanını hem William McIlvanney’in tamamlanmamış son romanı olarak suç polisiyesi kategorisinde, hem Ian Rankin’in el vermesiyle önemli bir mirasın başarıyla tamamlanması adına, hem de McIlvanney tarafından polisiye türüne Laidlaw üçlemesi ile armağan edilmiş efsane dedektif Jack Laidlaw karakterini inceleyeceğim kapsamlı bir yazıyla anlatacağım. McIlvanney, 1970’lerde ve 80’lerde İskoç “Tartan Noir” akımının öncüsü olarak kabul edilirken, Rankin (McIlvanney’den el alarak elbet) 90’lardan itibaren bu geleneğin en bilinen yazarı haline gelir. Baki Karanlık bu anlamda yalnızca iki yazarın edebi tarzlarının buluştuğu bir eser değil; aynı zamanda iki farklı dönemin kara roman anlayışının da buluşma noktası olarak kabul edilir. Rankin, McIlvanney’nin cümle ritmini, karakter psikolojisine odaklanışını ve Glasgow’un kirli çekiciliğini korumayı başarırken, kendi temposunu ve olay örgüsü ustalığını metne yedirmesi çift yazarlı bir kitap olarak Baki Karanlığı özel ve özgün kılıyor. “Lilley kalabalığın arasından sıyrılıp Laidlaw’un viskiden bir yudum ve sigaradan bir nefes arasında gidip geldiği köşesine ulaştı. Laidlaw oldukça yakışıklı bir adamdı, geniş omuzları ve köşeli bir çenesi vardı ama sahip olduklarıyla pek mutlu görünmüyordu; sanki otuzlarının sonlarında feleğin sillesini yemiş gibiydi. Bavulunu beraberinde getirmişti, Lilley yaşadıklarının birkaçını biliyordu ama yargılamak için zamanı vardı.” 1972 yılının Glasgow’undayız ve bu satırlarla birlikte Glasgow’un sıra dışı, farklı dedektifi Jack Laidlaw ile tanışıyoruz. Hikaye suç dünyasının tanınmış isimlerinden Bobby Carter’ın cesedinin bulunmasıyla başlıyor. Carter, şehirdeki iki rakip çete arasında bir arabulucu gibi; ölümü ise hem suç dünyasında hem de polis teşkilatında gerilimi tırmandıran en önemli etken. Laidlaw, henüz mesleğinde yeni, fakat cinayeti araştırması ve olaylara bakış açısıyla o kadar farklı ki, cinayetin ardındaki gerçeği bulmak için hem meslektaşlarının önyargılarıyla hem de Glasgow’un karanlık sokaklarında kol gezen şiddet kültürüyle yüzleşmek zorunda. Suç polisiyesi olmasının ötesinde karakter odaklı bir anlatıyı benimseyen William McIlvanney ve Ian Rankin Laidlaw’u henüz olgunlaşmamış, zaman zaman hata yapan ama etik pusulası güçlü bir dedektif olarak resmediyorlar. McIlvanney’nin keskin gözlem gücüyle Rankin’in karakter gelişimi konusundaki deneyimi birleşerek çok katmanlı bir kahraman figür yaratılmış oluyor. Laidlaw’ın polis teşkilatındaki hiyerarşiye mesafeli tavrı, şüphelilere yaklaşımındaki empatiyle birleşirken; bu durum, onun ileride “Tartan Noir”ın anti-kahraman tipolojisinin öncüsü haline gelmesinin temellerini atmasını da sağlıyor. Bu noktada Baki Karanlık için zamansız suç polisiyelerinden biri diyebiliriz kesinlikle. Baki Karanlık ’ın tematik şablonunu çıkarmak ve bu şablonu sıralamak gerekiyor, zira polisiye edebiyat adına güçlü temaları içinde barındırıyor. Adalet ve Ahlaki Gri Alanlar: Laidlaw’ın soruşturma yöntemleri, “yasa” ile “vicdan” arasındaki gerilimi sürekli gündemde tutuyor. Suçun Toplumsal Arka Planı: Cinayet, bireysel bir şiddet eylemi olmanın ötesinde, dönemin ekonomik sıkıntılarının ve suç ekonomisinin bir yansımasıdır. Miras ve Süreklilik: Hem metnin yazım sürecinde hem de Laidlaw karakterinin tarihsel bağlamında miras devri güçlü bir tema. Tematik inşadan yola çıkarak şunu söyleyebiliriz: Suç polisiyesi sosyolojik, psikolojik, kültürel ve politik anlamda bir domino taşı etkisi denklemidir. Bu denklemde suçun ne olduğu ve kimlerin işlediği asla gizli kalamaz. Bir de üstüne tüm bunları gözeterek cinayeti araştıran anti-kahraman bir dedektif varsa her döneme uygun, sürekli okunabilecek bir hikayenin altına imza atılabilir. Varoluşsal kaygılar, evlilik sorunları ve derin bir edebi geçmişe sahip dedektiflerin edebiyat dünyasında artık çokça bulunduğunu düşünürsek, dedektif Jack Laidlaw’un 1977'de sıkıcı İskoç edebiyat sahnesine parlak bir giriş yaptığı da söylenebilir. Fakat Baki Karanlık’ın günümüzün polisiye hikayelerini etkilemesi adın domino taşı etkisi çok katmanlı rotalar oluşturması adına önemli bir yere konumlanıyor. Baki Karanlık ’ta şunu da gözden kaçırmamak gerekiyor; 1970’lerin Glasgow’u romanda yalnızca bir arka plan değil, başlı başına yaşayan, nefes alan bir karakter. Dumanlı barlar, sanayi sonrası yorgun sokaklar, futbol fanatizmi, sınıf çatışmaları ve gangster hiyerarşileri… Rankin, McIlvanney’nin betimleme diline sadık kalarak bu şehri hem tehditkâr hem de melankolik bir atmosferde sunuyor. Glasgow’un soğukluğu ve suçla iç içe geçmiş kültürü, romanın “kara” tonunu perçinliyor. McIlvanney “suçun sosyolojisi”ne odaklanarak hikayeyi sonuna kadar canlı tutarken, cinayetin çözümü kadar, bu cinayetin nasıl bir ortamda mümkün hale geldiği sorusuna önem kazandırıyor. Rankin ise klasik polisiyenin “katili bulma” eksenini sonuna kadar koruyarak ilerliyor. Baki Karanlık böylece son derece açık sözlü yaratıcısından miras alınmış edebi bir sese dönüşüyor. McIlvanney’nin yarım kalmış taslağının Rankin tarafından tamamlanması polisiye türünün hem tarihsel köklerine hem de bugünkü anlatım biçimlerine saygı duruşu niteliğinde. Yalnızca bir edebi işbirliği deyip geçemeyeceğimiz Baki Karanlık ; İskoç kara roman geleneğinin sürekliliğinin de kanıtı. BAKİ KARANLIK William McIlvanney, Ian Rankin Ayrıntı Yayınları, 2025 Çeviri: Berna Ece Gündüz 240 s.
- Umberto Eco’nun labirentinde bir fener: Gülün Adı ve Ortaçağ
Umberto Eco’nun başyapıt olarak görülen Gülün Adı romanı; tarihsel bağlamı, felsefi derinliği ve edebi incelikleriyle Yelda Gürlek'in son çalışmasında yeniden irdeleniyor. Kafka Kitap’tan çıkan "Gülün Adı ve Ortaçağ" edebiyat ve tarih tutkunlarını ortaçağ manastırlarının gizemli koridorlarında bir yolculuğa davet ediyor. Umberto Eco’nun edebiyat tarihine damga vuran başyapıtı "Gülün Adı" Ortaçağ’ın düşünsel dünyasını, dini tartışmalarını ve bilgiye dair bitmeyen arayışlarını işleyen çok katmanlı bir metin. 14. yüzyıl İtalya’sında bir Benediktin manastırında geçen esrarengiz cinayetlerin izini süren ve 1980 yılında yayımlanan roman, yalnızca bir polisiye kurgu değil; aynı zamanda ortaçağ Avrupası’nın dinsel, siyasi ve entelektüel çalkantılarını, skolastik felsefeyi ve postmodern anlatının inceliklerini ustalıkla harmanlayan bir başyapıt. Kitabın zengin sembolizmi, yoğun tarihsel referansları ve felsefi derinliği, onu edebiyat dünyasında eşsiz kılıyor. Bu derinlikli romanı daha iyi kavramak isteyen okurlar için Yelda Gürlek’in kaleme aldığı “Gülün Adı ve Ortaçağ”, Kafka Kitap etiketiyle raflardaki yerini aldı. Eser, Eco’nun romanını Ortaçağ’ın düşünsel arka planını, teolojik tartışmalarını ve dönemin kültürel atmosferini erişilebilir bir dille sunuyor. Böylece “Gülün Adı”, yalnızca bir okuma deneyimi olmaktan çıkıyor, tarih, felsefe ve edebiyat arasında açılan geniş bir tartışma alanına dönüşüyor. Yelda Gürlek’in “Gülün Adı ve Ortaçağ” adlı çalışması, Umberto Eco’nun romanını anlamayı kolaylaştıran bir rehber olmanın ötesine geçiyor; aynı zamanda okurları Ortaçağ Avrupası’nın büyüleyici dünyasına davet eden bir tarih ve kültür yolculuğu sunuyor. Kitap, Eco’nun eserindeki karmaşık temaları ve alt metinleri sade, anlaşılır ve akıcı bir dille açığa kavuştururken, 14. yüzyıl Avrupası’nın siyasi çalkantıları, Papalık ile Kutsal Roma İmparatorluğu arasındaki çekişmeler ve manastır yaşamının detayları, romanın geçtiği dönemin ruhunu yansıtacak şekilde açıklanıyor. "Gülün Adı"nın Sırlarını Çözmek “Gülün Adı ve Ortaçağ”da, Eco’nun romanın temelini oluşturan teolojik tartışmalar, skolastik felsefe, Aristoteles’in etkisi ve dönemin entelektüel çatışmaları, sade bir dille okura sunuluyor. Romanın polisiye kurgusu, postmodern anlatı teknikleri ve sembolizmi, Eco’nun edebi dehasını ortaya koyacak şekilde irdeleniyor. Kitap, “Gülün Adı”nı ilk kez okuyacaklar için bir giriş rehberi sunarken, romanı daha önce okumuş olanlara yeni bakış açıları ve derinlemesine bir anlayış kazandırıyor. Gürlek, İtalyanca çevirilerindeki uzmanlığını ve ortaçağ tarihine olan tutkusunu bu eserde birleştirerek, Eco’nun romanını hem akademik çevreler hem de genel okur kitlesi için erişilebilir kılıyor. Kitap, yalnızca “Gülün Adı”nı anlamakla sınırlı kalmıyor; aynı zamanda ortaçağ Avrupası’na, onun entelektüel mirasına ve edebiyatın tarihle kesişimine ilgi duyanlar için de zengin bir kaynak sunuyor. Yelda Gürlek Yelda Gürlek, İtalyanca edebiyat çevirileriyle Türkiye’de geniş bir okur kitlesi tarafından tanınan bir çevirmen ve araştırmacı. 1967’de Ankara’da doğdu. A.Ü. DTCF İtalyan Dili ve Edebiyatı Bölümü’nden mezun oldu, aynı fakültede doktora tezini Umberto Eco üzerine hazırladı. ODTÜ, Yeditepe ve Bahçeşehir üniversitelerinde okutman olarak İtalyanca dersleri, Galileo Galilei ve IMI İtalyan liselerinde İtalyan edebiyatı dersleri verdi. Edmondo de Amicis, Dino Buzzati, Giorgio Bassani, Umberto Eco, Niccolò Ammaniti, Carlo Cassola, Paolo Cognetti, Gianni Rodari, Guido Sgardoli, Sveva Casati Modignani, Stefano D’Anna ve Maria Venturi’nin kitaplarını İtalyancadan Türkçeye çevirdi. Arka Kapak Yazısından Umberto Eco’nun dünyanın her köşesinden yüzbinlerce okura ulaşan Gülün Adı adlı yapıtı, sadece bir polisiye roman mıdır, yoksa Eco’nun ortaçağ ve Hristiyanlık namına tüm bilgi ve birikimini bize sunduğu bir tarihçe mi? Gülün Adı, tüm edebiyat çevrelerinin de kabul edeceği üzere okunması her zaman güç bir eser olarak anılagelmiştir; eğer ortaçağ ve Hıristiyanlıkla ilgili okumalarımızda eksikler varsa bizim için boşluklarla dolu bir macera olmaktan öteye gidemez. Halbuki Gülün Adı, aynı zamanda önemli bir tarihi roman ve postmodernizmin de seçkin bir örneğidir. İtalyancadan yaptığı onlarca nitelikli çeviriyle edebiyat dünyası ve okurlarının yakından tanıdığı Yelda Gürlek’in titizlikle araştırıp kaleme aldığı bu eser, Gülün Adı'nı tüm alt metinleriyle, rahatça anlayarak okumanızı sağlayacak bir rehber olma niteliği taşıyor. GÜLÜN ADI VE ORTAÇAĞ Yelda Gürlek Kafka Kitap, 2025 228 s.
- 36. Haldun Taner Öykü Ödülü sahibini arıyor
Milliyet Gazetesi'nin düzenlediği Haldun Taner Öykü Ödülü, bu yıl 36. kez “Yılın Öykücüsü”nü belirlemek için başvuruları 26 Eylül’e kadar kabul ediyor. Milliyet Gazetesi, edebiyatın yeni seslerine kapı aralamaya devam ediyor: Gelenekselleşmiş Haldun Taner Öykü Ödülü yarışması, 36. kez “Yılın Öykücüsü”nü seçmek için düzenleniyor. Yarışmaya başvurular 26 Eylül 2025 Cuma günü saat 17.00’de sona eriyor. Adaylar; 2024 yılı içinde Türkçe yayımlanmış öykü kitaplarıyla yarışmaya katılabilir. Başvurular yazarlar tarafından yapılabildiği gibi yayınevleri, eğitim kurumları ve sivil toplum örgütleri aracılığıyla da aday gösterime açık. Yarışmanın Seçici Kurulu, Demet Taner, Doğan Hızlan, Nursel Duruel, Mehmet Zaman Saçlıoğlu, Metin Celal, Ayşe Sarısayın, Asuman Kafaoğlu-Büke, Prof. Dr. Seval Şahin ve Filiz Aygündüz gibi alanında tanınmış isimleri içeriyor. Ödülün tutarı 50.000 TL olarak belirlenmiş durumda. Başvuruda bulunmak isteyenler, kitaplarını Milliyet Ödülleri Ofisi’ne ya da Demirören Medya Center adresine ulaştırmalı. Detaylı bilgi için Milliyet web sitesi ya da ilgili iletişim kanalları üzerinden bilgi alınabilir.
- Temiz enerji demek, gülen çocuklar demek…
Uluslararası üne sahip, usta sanatçı Huban Korman, Batman’da geçen çocukluğunun anılarına dayalı sarı sıcak bir öykü anlatıyor. Petrol rafinerisinin yakınında yaşayan bir ailenin piknik macerasını, çocuk gözünden, temiz enerji kaynaklarının çoğaltılmasını örnekleyen renkli bir hikâyeye dönüştürüyor. Doğanın gücünden yararlanmak için bilime heveslendiriyor, dünya çocuklarının geleceğine ümitli bir dilek bırakıyor. Babası ailecek pikniğe gitmeyi teklif ettiğinde, Mustafa hemen çantasını hazırlamaya koyulur. Ama püfür püfür piknik hayaliyle çıktıkları yolda gölgelik tek bir ağaç bile bulamazlar. Dev petrol pompasının gölgesine sığınmak için sapsarı çölde ilerlerken, ürkütücü sesler duyan Mustafa, ablasının eteğine yapışır. Abla kardeşin rengârenk hayallerini dinleyen mühendis Yücel Amca onlara bir sürpriz sözü verir... Huban Korman: İstanbul’da doğan Korman, 1983’te İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi’nin (bugün Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi) Grafik Bölümü’nden mezun oldu. 30 yıldan fazla süre, çok uluslu reklam ajanslarında sanat yönetmeni ve yaratıcı yönetmen olarak çalıştı. Çok sayıda çocuk kitabı resimledi, çocuk dergileri için desenler çizdi. Bir müzik grubunun albümü için tasarlayıp resimlediği kitap en ilginç işleri arasında. 2008’de illüstrasyon dalında Uluslararası Çocuk Kitapları Kurulu (IBBY) Onur Listesi’nde yer alan ve 2021 Astrid Lindgren Anma Ödülü (ALMA) adayı olan sanatçı, birçok ödülün de sahibi. Sergilere katılan ve bazı ünlü romanları da desenleyen Korman, Günışığı Kitaplığı koleksiyonunda dikkati çeken Padişahın Ebrusu (Aysel Gürmen, 2010), Alev Saçlı Çocuk (C. Nöstlinger, 2010), 2010 ÇGYD Yılın Çocuk Kitabı Tasarımı Ödülü’nü kazanan İzmir’de Üç Çocuktuk (Hacer Kılcıoğlu, 2010), Fenerden Taşınan Işık (İrem Uşar, 2011), Kömür Karası Çocuk (Müge İplikçi, 2014), Karanlıktan Korkan Mum (Selen Aydın, 2020) ve Burası Bizim Evimizmiş Şimdi! (Dilek Emir, 2021) gibi çocuk kitaplarını da desenleriyle canlandırdı. Son yıllarda kendi yazıp çizdiği kitaplara yönelen Korman’ın, yaşamın renklerinden sevinç duymaya çağıran, Cumhuriyet’imizin 100. yılına armağan niteliğindeki Ne Gündü Ama! (2023) adlı resimli öyküsünü, 2025 Bologna Ragazzi Ödülleri özel seçkisine seçilen kitabı Bu Nasıl Timsah? (2024) izledi. Temiz enerji kaynaklarına dikkat çeken Çölde Piknik’i (2025) de yine kendi yazıp desenledi. Sanatçı, İstanbul’da yaşıyor; bir oğlu var. ÇÖLDE PİKNİK Huban Korman Resimler: Huban Korman Günışığı Yayınları, 2025 6+ yaş 36 s.
- 2024 Çukurova Öykü Ödülü Seçkisi kitaplaştı
Süreyya Köle’nin derlediği Yalnızlığın Çukurovası , 2024 Çukurova Öykü Ödülü’nde dereceye giren öykülerden oluşuyor. Yalnızlık, her insanın bir biçimde tanıştığı evrensel bir duygudur. Bu kitapta yer alan öyküler, yalnızlığı sadece bir eksiklik değil, bazen bir direnç, bazen bir arayış, bazen de kendini bulma hali olarak işliyor. Dereceye giren bu seçkin öyküler, hem edebi nitelikleriyle hem de yüreklerde bıraktıkları izlerle, okura dokunmayı başarıyor. "Çukurova Belediyesi tarafından düzenlenen 2024 Çukurova Öykü Ödülü yarışmasıyla, edebiyatı desteklemeye, bu topraklarda yetişen yaratıcı seslere alan açmaya devam edeceğiz. Elinizdeki kitap, yalnızlığın bile paylaşılabileceğini gösteren güçlü bir adım kuşkusuz." YALNIZLIĞIN ÇUKUROVASI - 2024 Çukurova Öykü Ödülü Seçkisi Derleyen: Süreyya Köle H2O Kitap, 2025 120 s.
- Kurmaca ile kozmik yalnızlık üzerine
Nilay Erik, Bülent Ayyıldız’ın Gölgesiz Matiz adlı öykü kitabı üzerine yazdı: " Gölgesiz Matiz , sadece bugünün gürültüsüne değil gelecekte olacakların işleyişine ve kırılma noktalarına da yer veren bir öykü kitabı." Bülent Ayyıldız’ın Gölgesiz Matiz adlı öykü kitabı, öykücülüğümüzde nadir görülen biçimsel cesaret ve tematik çeşitlilikle dikkat çeker. Kitapta on üç öykü yer alır. Kurmaca bilincinin yoğun olarak hissedildiği öykülerdeki oyunbaz tavır, kitaba ironik ve mizahi bir hava katar. Ayyıldız, öykülerinde dili evrenin absürtlüğünü anlattığı bir oyun alanı gibi kullanmıştır. Bu oyun, edebiyatta yalnızca estetik açıdan bir özgürlük aracı değildir, okuru eğlendirir; kitabın da isim öyküsü Gölgesiz Matiz’de bilmecemsi/ bulmacamsı bir yapıya dönüşür. Ayyıldız, öykülerinde yansıtmacı, insanın içsel karmaşası, öz yaşam öyküsü gibi bir gerçeklik yerine daima anlamı olacak bir hikaye peşine düşer. Bu akla biraz da ironiyi getirir. Kurmacaya vurgu yapar. Mış gibi anlatır. Tek bir anlamla sınırlı kalmayan imgeler, kurgusal açıdan bu oyunun temel malzemeleridir. Fantastik öykünün yolu öyle kolay bir yol değil. Yazarından ayrıntılı, özenli kılı kırk yaran, zekice bir tavır ister. Gölgesiz Matiz , tüm bu özellikleriyle sadece bugünün gürültüsüne değil gelecekte olacakların işleyişine ve kırılma noktalarına da yer veren bir öykü kitabı. Öykülerde tema olarak bireysel kırılmalar, iletişimsizlik, toplumsal eleştiri, algı ve gerçeklik, kimlik, yalnızlık ve gündelik hayatın mikro çatlakları gibi konuları işlenirken kurmacanın sınırlarıyla oynanmış. Kosmosta dımdızlak ve kozmokomik öyküler Yazarın Gölgesiz Matiz içinde yer alan ikinci öyküsü “Kosmosta Dımdızlak”, beni içine çeken ve en beğendiğim öykü oldu. Calvino’nun “Kozmokomik Öyküler”ini çağrıştırdı bana. Kosmosta Dımdızlak, okuyucusuna estetik bir keyif vermesinin yanında felsefi açıdan da zengin bir tartışma alanı sunar. Evren ve varlık temasına herkesten farklı bireysel bir yaklaşım getirir. Gerçek dünyadan yola çıkarak ona yeni boyutlar ekler. Doğayı taklit etmek yerine üzerine eklenen bir anlam katmanı yaratır. Fizik yasaları kurmacada bambaşka işler. Evrenin o sınırsız boşluğunda, insanın özü çırılçıplak kalır. Ne sahip olduğumuz bütün o havalı roller ne toplumun sunduğu geçici bağlar ne de herhangi bir maske bu çıplaklığı örtebilir. Peki ne vardır bu çıplaklıkta? Ontolojik bir yalnızlık, insanın en temel hakikati... İnsan kendi varlığının yükünü artık tek başına taşır. Postmodern anlatıların neredeyse tümünde gördüğümüz karşıtlıklar ve çelişkiler, öykü boyunca karşımıza çıkar. Ve kahraman anlatıcı; günlük türünden yararlandığı anlatısında tüm çıplaklığı, hafifliği ve kırılganlığıyla karşımızdadır. Kendini olduğu gibi sergiler. Öyküdeki diğer karakterler farklı dünyalardan ve zekalardan olsalar dahi onlarla kendi türüne özgü bir bağ kurmaya çalışır. Ayyıldız, fizikten metafiziğe yayılmış karşıtlıkların oluşturduğu bütün o parçalarla yeni bir kozmolojiyle bir dünya yaratmıştır. Kosmosto Dımdızlak, bana göre diyalogsal bir öykü. Rus Edebiyatı kuramcısı Mihail Bahtin’in kırklı yıllarda diyalogsallaştırma ve karnavallaştırma başlıklarıyla oluşturduğu kuram postmodern edebiyatın çoğulcu yapısının çıkış noktalarından biridir. Ve bu kuramı, yaşamda binlerce yıldır var olan düşüncelerin/ eğilimlerin dinamiğinin metnin içinde birbiriyle diyaloğa girmesi olarak tanımlıyor. (Ecevit, s.135) "Kosmosta Dımdızlak" öyküsüyle bağ kurduğum Calvino’nun bilimsel verilerle oyun oynayan, evrenin başlangıcına kadar giden bir anlatı olarak bildiğimiz "Kozmokomik Öyküler"’i; zamansız anlatıcısı Qfwfq aracılığıyla evrenin oluşumundan, yıldızların ve gezegenlerin hareketlerinden bahsederken bu devasa ölçekte; kırılgan insan deneyimini anlatır. Ayyıldız’ın karakteri de kozmik yalnızlık duygusunun ön planda olduğu melankolik bir eksende yol alır. "Kosmosta Dımdızlak" öyküsünde de tıpkı Calvino’nun Kozmokomik Öyküler’indeki gibi antropomorfik karakterler vardır: Kum tepeciği, Krater, Sardum... Karakterler kendilerine belki de zor gelen bu evreni anlayabilmek adına insan- dünya ilişkisine yeni bir boyut katarlar. Rakamların çokça kullanılması öykülerdeki benzer noktalardan biridir. Ayyıldız ve Calvino’nun görme biçimleri pek çok noktada örtüşür. Aralarındaki en belirgin fark; Calvino, evrensel ölçekteki yalnızlığı oyunlaştırırken Ayyıldız, kişisel bir kopuş ve melankoli üzerinden ilerler: “Kendimle konuşmuyorum. Evet belki dilim şişti; ama kendimle konuşursam nerede delirmeye başladığımı anlayamam.”(s.21) Ayyıldız’ın “Kosmosta Dımdızlak” isimli öyküsünde geçen bu cümleden de anlaşıldığı üzere karakterde bir yalnızlık hali vardır. Normal bir yalnızlıkta insan; yanımda kimse yok o yüzden yalnızım, der. Bu daha çok duygusal ve sosyal bir yalnızlıktır. İlişkiler değiştikçe aşılabilir. Ontolojik yalnızlıkta ise kişi kendine bile yabancıdır, kendi varlığının bile farkında değildir. İzolasyon, boşluk hissi, anlamsızlık ve nihayetinde kendine yabancılaşma gibi durumlarla anılır. Bireyin yalnız toplumsal bağlamdan değil varoluşun kendisinden koptuğunu ifade eder. Yani bu şu demek: “Ben varım, ama bu varlık bana ait değilmiş gibi.” Bahsettiğim şey insanlardan izole olmanın dışında, bireyin kendi varlığıyla da ilişkisinin kırılması, sınırlarda gezmesidir. Öykü bireysel ve psikolojik bir ölçekte ilerler. Kozmik yalnızlık aslında kahramanın kendi iç yalnızlığının büyük bir metaforu gibidir. Hikayenin sonunda etik-kozmik bir sorgulamayla baş başa kalırız. Okur olarak bu durumu kendi başımıza halledebilmemiz gerektiği inancındayım. "Kosmosta Dımdızlak" öyküsünün kahramanı gezegende tektir ama bu yalnızlık ona ait değildir. Yalnızlığını kendine ait hissedemeyen bir kahramanla karşılaşırız. Varoluşun kendisinden kopma haline çok yakın bir duygudur bu. Evrenin büyüklüğünde “ben” olmanın anlamını sorgularız. Hikayenin baş kahramanı kendi varlığına dışarıdan bakar. Kahraman yeni bir varoluşun eşiğinde farklı bir eko sistemde yeniden doğmuş gibidir. Dımdızlak ifadesi sadece fiziksel bir çıplaklığı değil ruhsal bir savunmasızlığı da işaret eder. Yabancı bir gezegende tüm güvenlik katmanlarından soyunmuş durumdadır. Başka türler ve zekalarla iletişim halinde olsa bile kendi bilinç ve anlam arayışında yalnızdır. Karakterlerin çoğu tekil ve soyut bir varlık bile olsa evrensel ölçekte kendi anlamını ve yerini arar. “Beni unuttunuz. Ben de kendime yeni bir hayat kurdum. Kum tepeciği sandığım kadar adi biri değilmiş. Beni kuzeniyle tanıştırdı. Mükemmel biri, sanırım evleneceğiz.” (s.25) Kahraman bu cümleleri 600. günde yazar. 693 günde işler epey değişir. Eee onu da okuyup öğrenmek gerek. "Kosmosta Dımdızlak", okuyucusunu varoluşun sınırlarını zorlamaya kendi iç dünyasında yankılanan sesi dinlemeye davet ediyor. Kaynaklar: Calvino, Italo: Bütün Kozmokomik Öyküler, Çev. Eren Yücesan Cendey, Şemsa Gezgin, İstanbul, Yapı Kredi Yayınları, 2015 Ecevit, Yıldız(2021) Türk Romanında Postmodernist Açılımlar, İstanbul, Everest Yayınları. GÖLGESİZ MATİZ Bülent Ayyıldız İthaki Yayınları, 2019 Tür: Öykü
- “Bize bir gökyüzü verilmedi, akıp giden nehirlere çoğu zaman bakakaldık.”
Murat Güneş, ilk romanı Aidiyetsizler 'de, köksüzlüğün, yönsüzlüğün ve çağın içsel boğuntusunun izini sürüyor. Gökyüzü bile verilmemiş bir kuşağın, uyanış anlarında gördüğü gerçeklikleri ve kandırılmış iradelerin yarattığı yalnızlığı işliyor. Roman, bireyin doğaya, kendine ve varoluşa karşı geliştirdiği kaçış ve yüzleşme gerilimlerini sade ama sarsıcı bir dille aktarıyor. Aidiyetsizlik yalnızca bir ruh hâli değil, aynı zamanda bir bakış açısı, bir duruş. Bu duruşun içinde politika, felsefe ve bilginin bile önemsizleştiği bir nokta var: Doğanın çizdiği yol dışında bir yol yok. Arka Kapaktan: “Bize bir gökyüzü verilmedi; en güzel rüyaları görmeyi umduğumuz uykulardan dürtülerek uyandığımızda ortaya çıktı kavrayışımız… Gerçekleri görmemiz gerektiğinde, hayatın karanlığında o en girift noktalardaki ışığı bularak yolumuzu aydınlattık. Kendimizi irade sahibi olduğumuzu düşünerek kandırdık.” Kimler İçin? Göçmenler, yersiz yurtsuz hissedenler Yolda olanlar ve yolda kaybolanlar Modern çağın ruhsal aidiyet krizine cevap arayanlar Aidiyetsizler, kendini bir yere ait hissedemeyen herkes için geç kalınmamış bir içsel yolculuk. Bu roman, bir duraktan çok bir geçişin hikâyesi. Hazırsan, her şeyin fazlası olduğu bu çağda, hiçbir şeye ait olmamayı birlikte deneyimleyelim. AİDİYETSİZLER Murat Güneş Öteki Yayınları, 2025 Tür: Roman 256 s.
- Çünkü Kadınız Kolektifi 1. Öykü Yarışması'na başvurular başladı
Çünkü Kadınız Kolektifi 1. Öykü Yarışması'nın teması: “Hesaplaşma”. Son başvuru tarihi, 10 Ekim 2025 YARIŞMANIN AMACI Çünkü Kadınız Kolektifi olarak yazma tutkusuyla kalbi çarpan her yaştan katılımcıya açık olan yarışmamız, fikrini henüz kitap haline getirememiş yazar adaylarına destek olmak amacıyla hayata geçirilmiştir. Yarışmamız sonunda edebiyat dünyamıza yeni isimler kazandıracağımıza inanıyoruz. BAŞVURU SÜRECİ Başvuru Koşulları: Yarışma, 18 yaş üzeri adayların katılımına açıktır. Yarışmaya katılacak yazar adaylarının daha önce fiziksel, elektronik, sesli vb formatta yayımlanmış kitabı olmamalıdır. Kolektif kitaplarda öyküleri yayımlanan adaylar başvuru yapabilirler. Her katılımcı yalnızca bir öykü gönderebilir. Tema: Hesaplaşma Öykü, bin beş yüz (1.500) kelime ile sınırlıdır ve orijinal bir kurgu içermelidir. Yarışmaya gönderilen öyküler daha önce yazılı ya da dijital hiçbir mecrada yayınlanmamış olmalıdır. Öyküler Türkçe dil bilgisi ve imla kurallarına dikkat edilerek yazılmış olmalıdır. Yarışmaya; Çünkü Kadınız Kolektifi yönetim kurulu üyeleri ve birinci derece akrabaları, seçici ön kurul ve seçici kurul üyelerinin birinci derece akrabaları, Edebiyatist Yayınevi çalışanları ve birinci derece akrabaları başvuru yapamaz. Kazananlar ile yukarıda sayılan kişiler/kurumlar arasında birinci derece yakınlık tespit edilmesi halinde, kazanılan ödül koşulsuz olarak iptal edilir. Yarışmaya gönderilen öykülerin hukuki ve etik tüm sorumluluğu yazarına aittir. Başvuru Formatı: Öykü; A4 formatında, Times New Roman – 12 punto – 1,5 satır aralığı ile yazılmalıdır. Başvuru dosyası Word (doc, docx) formatında gönderilmelidir. Başvurular, 10.10.2025 günü saat 23.59’da sona erecektir. Öykü dosyası içerisinde sadece rumuz yer almalı, yazarın ismi kesinlikle bulunmamalıdır. Rumuz, sol üst köşede ve büyük harflerle yazılı olmalıdır. Öykü dosyasının ismi “Öykü Adı-Rumuz” olmalıdır. Aynı mail içerisinde öykü dosyasının dışında, “Başvuru Yazısı” isimli ayrı bir Word dosyası gönderilecek olup, bu dosyada -başvuru sahibinin kimliğinde yer alan şekilde- öykü sahibinin adı-soyadı, kısa biyografisi, iletişim bilgisi ve Instagram kullanıcı ismi eklenmelidir. Başvuru Gönderim Yöntemi: Başvurular, oykuyarismasi@cunkukadiniz.com adresine gönderilmelidir. Elden veya fiziksel posta/kargo yoluyla yapılacak başvurular değerlendirmeye alınmayacaktır. Gönderilecek e-postanın konu başlığı “ Yarışma Başvurusu – Katılımcı Adı- Öykü Adı ” şeklinde olmalıdır. DEĞERLENDİRME SÜRECİ Değerlendirme Kriterleri Orijinallik: Kurgu özgün ve yaratıcı mı? Anlatım Tarzı: Öykü akıcı, anlaşılır ve etkileyici mi? Seçici Ön Kurul ve Seçici Kurul: Seçici Ön Kurul ve Seçici Kurul üyeleri, alanında yetkin yazar, oyuncu, editör ve yayıncılardan oluşur. Her iki kurul üyeleri, her öyküyü yukarıdaki kriterler doğrultusunda puanlayacaktır. Seçici Kurul: Mahir Ünsal Eriş (Yazar-Eğitmen), Şenay Gürler (Tiyatro ve Sinema Oyuncusu-Sunucu), Fatih Ayan (Edebiyatist Yayınevi Genel Yayın Yönetmeni) Seçici Ön Kurul: Beril Bozdoğan (Yazar), Barış Aydoğdu (Yazar), Yücel Cüre (Editör-Eğitmen) Yarışma Koordinatörü: Damla Adam Değerlendirme Takvimi: Başvuru süresi 10 Ekim 2025 tarihinde bulur.11 Ekim 2025 günü saat 08.00’de öyküler, e-posta ile seçici ön kurula iletilecektir. Seçici Ön Kurul değerlendirmesi 31 Ekim 2025 saat 22.00’de sona erecektir. Seçici Ön Kurul elemesinden geçen öykü dosyaları, 1 Kasım 2025 günü saat 08.00’de Seçici Kurul üyelerine elektronik posta ile gönderilecektir. Seçici Kurul değerlendirmesi 5 Aralık 2025 saat 22.00’de sona erecektir. Kazananlar, 13 Aralık 2025 tarihinde @cunkukadinizkolektifi sosyal medya hesabından canlı yayınla ilan edilecektir. ÖDÜLLER VE ÖDÜL TÖRENİ Ödüller: Birincilik ödülünü kazanan katılımcının öykü dosyası kitaplaştırılacaktır. İlgili detaylar ve bilgiler “Kitap Basım Süreci” maddesinde izah edilmiştir.İlk beşe giren katılımcılara plaket ve Çünkü Kadınız Kolektifi kitap seçkisi armağan edilecektir.Ödül töreni yapılıp yapılmayacağı, yapılacaksa nerede ve hangi tarihte olacağı gibi bilgilendirmeler Instagram @cunkukadinizkolektifi hesabından duyurulacaktır. Kutlama ve toplantılar, ülkenin içinde olduğu gündeme göre değişkenlik gösterebileceğinden, ödül töreni ile ilgili hususlar buna bağlı olarak kararlaştırılacaktır. Ek Bilgiler Yarışma hakkında sorular oykuyarismasi@cunkukadiniz.com adresine elektronik posta gönderilerek sorulabilir.Katılım koşulları ve yarışma süreci hakkında detaylı bilgiler @cunkukadinizkolektifi sosyal medya hesabından duyurulacaktır.Yarışmaya gönderilen öykülerin intihal veya üçüncü kişilerin telif hakkı gibi sorumlulukları yazara aittir. Açıklamalar ve Şeffaflık Bilgilendirme: Katılımcılar, başvuru sırasında Yarışma Şartnamesinde yer alan tüm koşulları kabul etmiş sayılır. Bu koşullar, yarışmanın adil ve profesyonel bir şekilde yürütülmesi amacıyla belirlenmiştir, yarışma süresince değiştirilemez. Ödül Şartları Çünkü Kadınız Kolektifi Öykü Yarışması “kitap basımı” ödülü sadece birincilik ödülünü kazanan yarışmacıya verilir.Ödül, 10 Nisan 2025 tarihine kadar, baskıya hazır içeriğin dosya olarak oykuyarismasi@cunkukadiniz.com elektronik posta adresine gönderilmesi şartıyla geçerlidir. İlerleyen zamanlarda kullanılmak üzere ertelenemez, bir başkasına devredilemez, ödül karşılığı nakdi olarak talep edilemez.Ödülü kazanan yarışmacı, kitabın basılıp satış açıldığı tarihe kadar farklı bir yayınevi ile anlaşma yapamaz. Kitap Basım Süreci Yarışmanın amacı, yeni yazarları desteklemek ve onlara profesyonel bir ortamda yazarlık deneyimi kazandırmaktır.Katılımcılar, yarışmaya başvurarak hem değerlendirme sürecini hem de olası editör müdahalelerini kabul etmiş sayılırlar.Birinci seçilen katılımcının kitabı, Edebiyatist Yayınevi tarafından basılacaktır.Kitap dosyası, kazanan öykünün genişletilerek roman haline getirilmesi veya kazanan öykünün de içinde olduğu öykü seçkisi olarak düzenlenebilir. Dosya içeriği en fazla otuz bin kelime olabilir.10 Nisan 2025 tarihinden sonraki 30 (otuz) gün içerisinde, kitap dosyasının editör çalışması tamamlanmış olacaktır.Yayınevi, kitabın son hali üzerinde düzenleme ve revizyon yapma hakkını saklı tutar. Yazar, bu süreçte editörlerle ve yayınevi genel yayın yönetmeniyle iş birliği yapmayı kabul eder. Kalite ve İçerik Koşulları: Yayınevi, kitabın ticari başarısına olumlu katkı sağlamak amacıyla önerilerde bulunabilir. Yazar bu önerileri dikkate almayı kabul eder. Yazarın Hakları ve Sorumlulukları: Yazar, basım sürecinde yayınevinin önerilerini dikkate almakla yükümlüdür. Ancak, yazar kitabın özgün ruhunu korumakta serbesttir.Kitabın basım sürecinde, yazar ile yayınevi arasında yapılacak sözleşme, her iki tarafın haklarını ve sorumluluklarını belirleyecektir.Kitap içeriğinde; ırk, cinsiyet ayrımcılığı, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ve Ceza Kanunları nezdinde suç teşkil edebilecek ifadeler ve anlatımlar olamaz. Başvuru formu için tıklayın .
- “İçimdeki iyiye sığınıyorum. Ve o iyilik bir gün kazanacak.”
Gazeteci ve siyasetçi İrfan Değirmenci, Anne Bir Sabah İyiler Kazanacak ile sahici, sarsıcı ve cesur bir kişisel hikâyeyi kolektif bir direniş çağrısına dönüştürüyor. Kitap, sadece bir bireyin kendini anlatma çabası değil; aynı zamanda susturulmaya çalışılan, ötekileştirilen, yok sayılan milyonların hikâyesi. 2025 yılında Yoğurtçu Parkı’nda yaşanan gözaltı süreciyle açılan anlatı, LGBTİ+ mücadelesinden ifade özgürlüğüne, politik tutukluluklardan medya baskısına, sınıf bilincinden bireysel hesaplaşmalara uzanıyor. Kitapta, özellikle queer hareketin Türkiye’deki durumu güçlü bir şekilde işleniyor. Bekir, Ertuğrul, Ali, Talya gibi karakterler üzerinden inşa edilen anlatı; trans cinayetlerinden sosyal medya linçlerine, cezaevi süreçlerinden adalet arayışına kadar birçok toplumsal yaraya değiniyor. Her bir hikâye, “ya hep beraber ya hiçbirimiz” diyen bir dayanışma ruhunu taşıyor. İrfan Değirmenci kitabında sadece geçmişini değil, inandığı değerleri, umutlarını ve mücadele azmini de okura emanet ediyor. Anne Bir Sabah İyiler Kazanacak , hem kişisel bir direniş belgesi hem de Türkiye’nin bugünüyle hesaplaşma metni. Kimi zaman mizahi, çoğu zaman derin bir hüzünle yazılmış bu anlatı, farklılıkların tehdit değil, zenginlik olduğunu hatırlatıyor. İrfan Değirmenci’nin yazdığı Anne Bir Sabah İyiler Kazanacak Destek Yayınları etiketiyle raflarda.. Arka Kapak Yazısı: Kırmızı uçurtmam havalandı şehrin kirli gökyüzüne. Kırmızım fazla kızıl bulundu herhalde. Bir taş fırlatıldı uçurtmaya doğru, bana değdi. Sımsıkı sarıldığım oyuncak ayıma değdi. Türkiye’yi 23 yıldır yöneten iktidar, bir sabah yeni tehlikenin ne olduğuna karar verir. İktidara göre “aile” saldırı altındadır. Aileyi tehdit edense lgbti+’lardır. Peki tüm aileler birbirine mi benzer? İktidarlar, bir kısım insanı tehdit olarak kodlarsa, sonuçları ne olur? Sabah haberlerinin unutulmaz ismi İrfan Değirmenci, “Korku şiddeti tetikler, insanlar bilmediklerinden korkarlar!” diyerek dünyanın birçok yerinde faşizmin görünmez kılmaya çalıştığı hayatları ve aşkları kayıt altına almak istiyor. Bunu yaparken de önce kendi hayatını tüm cesaretini toplayıp okurlarına açıyor. Nefret suçlarının ve cinayetlerin sonlanmasına katkı sunmayı umut ederek... O sabahı bekleyerek... ANNE BİR SABAH İYİLER KAZANACAK İrfan Değirmenci Destek Yayınları, 2025 Tür: Anı 144 s.
- Gogol'un yazın yolculuğunda Puşkin'in izleri
S. Serdar Yegül yazdı: "Gogol ve Puşkin arasındaki usta-çırak ilişkisi, yalnızca bir öğretme ve öğrenme süreci değil, aynı zamanda karşılıklı güçlü bir etkileşimdir." Aleksandr Puşkin, 19. yüzyıl Rus edebiyatına yön veren ileri görüşlü bir usta, onun ardından gelen Gogol dâhil diğer yazarlar ise onun düşünce ufkundan ilerleyen çıraklar olarak düşünülebilir. Puşkin ve Gogol’ün usta-çırak ilişkisi incelendiğinde ikili arasında önemli bir etkileşimin olduğu görülmektedir. Dilerseniz bu etkileşime yakından bakalım. Gogol’ün çocukluğu ve yazarlık arzusu Annesinin iki ölü doğum yapmasının ardından, ailenin ilk çocuğu olarak dünyaya gelen Nikolay Gogol (1809-1852), evde bir anda ilgi odağı olur. Gogol’ün bebekliği, çocukluğu ve gençliği sürekli sağlık sorunlarıyla geçer. Ailesi Gogol’ü 12 yaşında, zamanın bilimsel bilgisinin en iyi verildiği ve Ukrayna, Kiev’in yaklaşık yüz kilometre doğusunda yer alan yatılı Niyejin Lisesi'ne gönderir. 1821-1828 yılları arasında Niyejin’de öğrenim gören Gogol’u Latince öğretmeni şu sözlerle tanımlar: “Gri üniformalı, uzun saçlı, bir sır saklarmış gibi sessiz duruşlu, tembel bakışlı, beceriksiz yürüyüşlü sarışın bir çocuk. Okuldan ayrıldığı sırada hiçbir dilde fiil çekimini bilmiyordu.” Niyejin Lisesi'nden mezun olduktan sonra hayatını St. Petersburg’da sürdürmeye karar veren Gogol’u, annesi memleketinde kalmaya bir türlü ikna edemez. St. Petersburg’taki ilk yılında kendisine önerilen mütevazı makamları, ömrümü bir masaya çivilenmiş ve bir büro şefinin talimatlarını yazarak mı geçireceğim diyerek reddeden Gogol, diğer taraftan annesinden düzenli olarak mali yardım almaya devam eder. Annesi ise, sağdan soldan borç alarak ve topraklarını ipotek ettirerek oğluna para göndermeye çalışır. Gogol’un düşünceleri sık sık değişkenlik gösterir; kimi zaman her türlü yoksulluğa göğüs germeye hazır olduğunu söylerken kimi zaman da ayda yüz yirmi rublenin kendisine yetmeyeceğinden yakınır. İlk kitaba doğru Diğer yandan Gogol, St. Petersburg’da Niyejin Lisesi'nden eski arkadaşlarıyla buluşur. Birlikte Ukrayna yemekleri yapar, memleket anıları anlatır ve köylülerin basit adetlerini ve toprak sahiplerinin basit yaşantısını özlemle anarlar. Tüm bu konuşmalar esnasında Gogol’un aklına Ukrayna’daki tüm bu yaşantıyı yazarak biraz para kazanabileceği düşüncesi gelir. Hemen annesine; “Sizin zekânız çok keskin ve kavrayışlıdır. Ukrayna’daki gelenek ve törelerimizi de çok iyi bilirsiniz.” cümleleri ile başlayan bir mektup yazar. Annesine, Küçük Rusya’nın (Ukrayna) gelenek, efsane, özdeyiş, şarkı ve giysilerini bilmek istediğini ve tüm ayrıntılarıyla düğünlerin tariflerini ve halk arasındaki batıl inanç, korkutucu masallar ve çeşitli anekdotları öğrenmek istediğini yazar. Annesinden gelen bilgileri, Ukrayna ile ilgili kendi okudukları ve babasının yazdıkları ile birleştirir. Gogol, bütün bu somut bilgilerin, kurguladığı edebi yalanlara inandırıcılık kattığını düşünür. Her belgeyi kullanmasa da, belgelerin elinin altında olması ona güç verir. Hiçbir şeye dayanmadan kurgulamak, onun gözünde bir uçurumdan atlamak gibidir. Gogol, Bir Yazarın İtirafları isimli eserinde, hiçbir zaman düş gücüyle bir şey yaratamadığını, bu yeteneğin onda hiç olmadığını, ancak elindeki somut verileri kullandığı zaman başarılı olabildiğini söyler. Puşkin-Gogol Arkadaşlığı 1831 yılında St. Petersburg edebiyat çevresine kabul edilen Gogol, başta Puşkin olmak üzere pek çok ünlü yazar ve şairle tanışır. Puşkin ve Gogol içten bir yakınlık kurarlar. Şair Jukovski de zaman zaman onlara katılır. Üçlü her buluştuklarında birbirlerine çalışma ve tasarılarını anlatır ve tartışırlar. Buluşmalar esnasında Puşkin ve Jukovski, Gogol’ün çekingenliğine ve yabaniliğine çokça takılır, onu biraz olsun rahatlatmaya çalışırlar. İlk Başarı: Dikanka Yakınlarında Bir Köyde Akşamlar Gogol eski Ukrayna öykülerini anlattığı Dikanka Yakınlarında Bir Köyde Akşamlar isimli kitabının ilk baskısını eline almaz, değerlendirmesi için hemen Puşkin’e koşar. Puşkin eseri bir çırpıda okur ve bir coşku patlaması yaşar: “Hayran oldum; işte, bu içten, katıksız, yapmacıksız, zorlamasız gerçek bir neşe! Ayrıca yer yer müthiş bir şiiri, müthiş duyarlılığı da var! Bütün bunlar edebiyatımızda o kadar yeni ki hâlâ inanamıyorum” der. Diğer yandan eleştirmen Belinski her karşılaştığı kişiye: “Bu nasıl bir ruh, bu nasıl bir neşe, nasıl bir şiir, nasıl bir folklor duygusu! Şimdiye kadar Ukrayna’nın geleneklerini hiç kimse Gogol kadar canlı ve sevimli bir biçimde aktarmayı başaramamıştı” der. Akşamlar yoluyla Gogol, edebiyat çevrelerinde olduğu kadar halk arasında da önemli başarılar elde eder ve şöhrete kavuşur. Gogol’ü tanınırlığını sağlayan ilk eser İlaveten Puşkin, Akşamlar ’daki bol renkli öykülerin Rus edebiyatının gülünç ukalalarının kafalarını karıştıracağını ve sözde rafine zevklere sahip kimilerini rahatsız edeceğini Gogol’a bildirir. Hazırlıklı olan Gogol, basının pençe darbelerini huzurlu bir ironiyle karşılar. Gogol’de Puşkin’in izleri Bir müddet sonra Puşkin fark eder ki, Gogol’un elinde Akşamlar öyküleri dâhil sadece birkaç öykü var ve yeni üretim yapılmıyor. Bunun üzerine Gogol’ü uyarır: “İnsanları tahmin edebilme, birkaç çizgiyle derinlemesine ve sanki canlıymışlar gibi betimleme yeteneğiniz varken,” der Puşkin, “neden daha önemli bir eser yazmaya başlamıyorsunuz? Günaha giriyorsunuz!” Puşkin devamla: “Bana benzinizin solgun olduğunu, çok sayıda hastalığınızın olduğunu ve ömrünüzün ne zaman biteceğini bilmediğinizi söylüyorsunuz. E o zaman neden harekete geçmiyorsunuz?” diye sorar ve bir örnek verir: “Cervantes eğer pek çok takdire şayan öyküsünün yanında Don Quijote’yi yazmamış olsaydı, bugün yazarlar arasındaki yerini asla alamazdı” der. Puşkin’den başka kimsenin himayesini kabul etmeyen Gogol, yaratıcılık kıvılcımının ona hep en yukarıdan gelmesini ister. Bunun için de yazacağı eserlerin konularını Puşkin’den almaya çalışır. Alır da! Örneğin, Ölü Canlar ve Müfettiş ’in konularını Puşkin’den alır. Puşkin ise gülümseyerek şunları söyler: “Bu Küçük Rusyalının yanında her zaman tetikte olmam gerek, beni öyle bir ustalıkla soyuyor ki imdat bile diyemiyorum.” Puşkin bir gün, Gogol’ün Fransız yazarlarının ciddiye alınamayacağını söylediğini ve özellikle Moliere’i küçümsediğini öğrenir. Çok sinirlenen Puşkin, Gogol’e yazarın dehasının başvurduğu dramatik tekniklerde değil, eserinde ortaya çıkardığı insanlık bütününde olduğunu söyler. Bunun üzerine Gogol, Moliere’yi yeniden okur ve önemini keşfeder. Çünkü Puşkin’in yargısına mutlak bir güveni vardır ve bir tek onun kendisine hem yol göstermesine hem de egemen olmasına izin verir. Farklar ve yakınlık İkili arasında önemli farklar da göze çarpar. Cesaretli, cömert ve kadınlara ve kumara düşkün olan Puşkin, hayatında hiçbir riskten kaçınmazken, Gogol kendini hiçbir zaman doğasının dürtülerine bırakmaz. Her zaman tetiktedir. Dolayısıyla Gogol, Puşkin’in içinde hem yazma huzurunun hem de yaşamın düzensizliğinin bir arada olmasını bir türlü anlayamaz. Diğer yandan Gogol, Puşkin’in özel hayatına ilişkin bazı konuları bilmesine rağmen, ünlü arkadaşına özel hayatıyla ilgili hiçbir soru sormaz. Bu durum üzerine Puşkin de, genç meslektaşıyla güler yüz ve kararlılıkla sadece edebiyat üzerine sohbet etmekle yetinir . Gogol’ü okurken Puşkin, bir yandan Gogol’a edebiyat hakkında rehberlik ederken, diğer yandan da Gogol, Puşkin’in eleştiri ve yönlendirmelerini dikkatle dinler ve kendi özgün üslubunu oluşturur. İkili arasındaki usta-çırak ilişkisi, yalnızca bir öğretme ve öğrenme süreci değil, aynı zamanda karşılıklı güçlü bir etkileşimdir. Gogol’ün eserleri okurken bu güçlü etkileşimi düşünmek, sanırım Gogol’ün eserlerine daha farklı bir gözle bakmayı sağlayacaktır. Kaynak: Henri Troyat, Gogol, Alfa Yayınları, 1. Basım, 2022















