top of page
  • YouTube
  • IG
  • twitter
  • Facebook

Search Results

Bu sitede ara

Boş arama ile 5406 sonuç bulundu

  • Polisiye suçla başlar ama iş orada bitmez

    Dark Dedektif Suç Öyküleri 1 çıktı! Polisiye suçla başlar. Ama iş orada bitmez. Suçun yanında muamma niteliğinde bir entrikanın da olması gerekir. Ve tabii en sonda okuru şaşırtan bir çözümün de... Kadim şehirdeki en huzurlu semtlerin, en sevimli mekanların nasıl bir tekinsizlikle dolu olduğunu görmek, tek kelimeyle ürpertici. Hiç ummadığınız bir kişinin katil çıkması ise korkunç... Dark Dedektif’teki suç öykülerini keyifle okuyacaksınız. Yazarlar: Gamze Yayık - Gencoy Sümer - Emel Aslan - Funda Menekşe - Murat Yüksel - Tuğba Turan - Yeşı̇m Yörük - Orçun Yenı̇lmez - Nurhan Işkın - Esra Gürel Şen - Uğur Arık - Derı̇n Gezmı̇ş - İzzet Otru - Güneş Barguş DARK DEDEKTİF SUÇ ÖYKÜLERİ 1 Gamze Yayık - Gencoy Sümer - Emel Aslan - Funda Menekşe - Murat Yüksel - Tuğba Turan - Yeşı̇m Yörük - Orçun Yenı̇lmez - Nurhan Işkın - Esra Gürel Şen - Uğur Arık - Derı̇n Gezmı̇ş - İzzet Otru - Güneş Barguş Dark İstanbul, 2022 280 s.

  • Önemli olan "kazanmak" değil "katılmak"

    Serinin 4. kitabı Tabii ki Ben Kazanacağım rekabet konusuna odaklanıyor. Kahramanımız Alpcan katıldığı yarışmalarda hep birinci olmak istiyor ama bu konuda pek başarılı değil. Çünkü Alpcan'ın en iyi olduğu konu sinek yakalamak ve ne yazık ki sinek yakalamanın yarışması yapılmıyor. Peki Alpcan bir yarışmada birinci olma zevkini nasıl tadacak? Kafacanlar serisi, iletişim, iş birliği, problem çözme ve zor durumlarla baş etme gibi Sosyal Beceriler kavramları etrafında toplanıyor. Çocukların özellikle pandemi döneminde sekteye uğrayan sosyal beceri gelişimlerini desteklemeyi amaçlıyor. Her kitapta yazar, çizer, editör, kitap, kütüphane gibi okuma kültürü ögelerinden birkaçına yer veren Kafacanlar, çocuklarda bu kavramların büyüyüp yeşermesi için ortam yaratıyor. Oyun kavramının önemli bir yer tuttuğu bu post-modern seri; her kitabın arka kapağında açılan sürpriz sayfalarla sıra dışı tasarlanan sonları, kurguyla gerçeğin iç içe geçtiği yapısıyla okuyucusunu metnin içine çekiyor. Tüm bu özellikleriyle Kafacanlar serisi çocuk edebiyatımıza yeni bir soluk getiriyor. Alpcan mahallede sinek yakalama yarışması düzenlemeye karar veriyor. Eh, diğer Kafacanlar da bu fikre bayılıyor. Herkes kendi yöntemiyle sinek yakalarken (merak etmeyin, sineklere zarar vermek yasak) Alpcan gözlerini arkadaşlarından alamıyor. Acaba şu, nasıl sinek yakalıyor; acaba onun yöntemi daha mı iyi; yoksa bunun yaptığı gibi mi yapsaydım derken ayağı takılıp düşüyor. Başkalarının neler yaptığıyla o kadar çok ilgileniyor ve yarışmayı kazanmaya o kadar odaklanıyor ki aslında çok yetenekli olduğu bu konuda bile kendini gösteremiyor. Rekabet çok erken yaşlarda tanıştığımız bir kavram. Hayatımıza daha okul öncesi dönemde giriyor. Bu kitapta rekabetin kendini başkalarıyla karşılaştırmak anlamına gelmediği eğlenceli bir dille anlatılıyor. Bazen gerçekten de önemli olanın "kazanmak" değil "katılmak" olduğunu, kaybetmenin olağanlığını, hatırlatıyor. Serinin her kitabında olduğu gibi bu kitabın sonundaki sürpriz sayfada da okuma kültürü konularından bazılarına yer veriliyor. "Kahramanın yolculuğu", "metin kurgusu", "okuma eylemi" gibi konulara değinilen son bölümde Alpcan eninde sonunda bir ödül almanın sevincini yaşıyor. Psikolog, yazar Tülin Kozikoğlu, 1990 yılında Boğaziçi Üniversitesi, Psikoloji bölümünden mezun olmuş ardından ABD'de Duquesne Üniversitesinde İşletme Bölümünde yüksek lisansını tamamlamıştır. 1995-2001 yılları arasında çimento ve demir-çelik sektörlerinde pazarlama alanlarında çalışmıştır. Tülin Kozikoğlu, 2006 yılında bu yana çocuk edebiyatı ile ilgilenmektedir. 2007 yılında TRT'nin Türkiye'de Radyo Yayıncılığının 80. yılı kutlamaları kapsamında açtığı çocuklar için radyo oyunu yarışmasında ikincilik kazanmıştır. Tülin Kozikoğlu, çocuk kitaplarının yanı sıra Sabah Gazetesi Kitap Ekinde çocuk kitapları tanıtımı yapmakta ve çocukla seyahat konularında gezi yazıları yazmaktadır. Aynı zamanda University of Pittsburgh bünyesinde gerçekleştirilen Western Pennsylvania Writing Project-The Writer's Institute'den aldığı eğitim paralelinde ilkokul öğrencileri için "Keyifle Okuyorum, Özenle Yazıyorum" isimli yaratıcı yazı atölyesini düzenlemektedir. Tülin Kozikoğlu, bu atölyeden yola çıkarak ilkokul öğretmenlerine Çocuklara Yaratıcı Yazı Nasıl Öğretilir başlıklı eğitim vermektedir. TABİİ Kİ BEN KAZANACAĞIM Tülin Kozikoğlu Doğan Çocuk, 2022 Resimleyen: Murat Kalkavan Hedef Kitle: 4-8 yaş 32 s.

  • Yeni dünyanın Araf’ında: Yaşayanlar ve Diğerleri

    Burak Soyer, Afrika edebiyatının öne çıkan yazarlarından Jose Eduardo Agualusa’nın kaleme aldığı Yaşayanlar ve Diğerleri üzerine yazdı: "Agualusa, bir senaryo veya tiyatro tekstinden çıkmış gibi başlayan cümlelerle okuru kurgunun içine dahil ediyor." Afrika edebiyatının medarı iftiharı Jose Eduardo Agualusa’nın yazdığı Yaşayanlar ve Diğerleri, Mozambik Adası’nda düzenlenen bir edebiyat festivalinde, kendilerinden uzaktaki anakarada meydana gelen "ne idüğü belirsiz" bir fırtına sonucu adada mahsur kalan yazarların yedi gününü anlatırken, insanlığın birden içine düşüverdiği “büyük kapatılma”yı da gözden kaçırmıyor. Jose Eduardo Agualusa Afrika’nın ön önemli yazarlarından biri olarak kabul ediliyor. 1960 yılında Huamba, Angola’da dünyaya gelen yazar öğrenim hayatını Portekiz’in başkenti Lizbon’da tamamlamış. Portekiz, Angola ve Brezilya arasında bir hayat süren Agualusa yazarlığının yanında gazetecilik de yaparak ülkesinin dış dünyaya açılmasına katkıda bulunuyor. Eserleri şu ana kadar otuzdan fazla dile çevrilen yazar, 2017 yılında Uluslararası Dublin Edebiyat Ödülü’ne, 2014’te İngiliz PEN Ödülü’ne, 2013’te Fernando Namora Ödülü’ne, yine 2013’te FNLIJ Çocuk ve Gençlik Edebiyatı Ödülü (2013) ve Fernando Namora Ödülü’ne, 2007 yılında Independent Yabancı Kurgu Ödülü’ne layık görülmüş. Bunun yanında da 2016 yılında Uluslararası Man Booker Ödülü finalistleri arasında yer almış. Jose Eduardo Agualusa, Bengi De Sa Matos Paixao’nun çevirisiyle Timaş Yayınları’ndan çıkan son kitabı Yaşayanlar ve Diğerleri’yle karşımızda. Yaşayanlar ve Diğerleri’nde Agualusa, bizi Mozambik Adası’nda bir edebiyat festivaline davet ediyor. Natüralist bir tablo gibi sunduğu adada Avrupa’nın dört bir yanından gelen kendilerince "seçkin" edebiyatçılar var. Çoğu birbirini tanıyor, birbirilerinin kitaplarından haberdarlar. Ancak onları asıl birleştiren ise kökenlerinin Afrika’da, kendilerinin Avrupa’da olması. Bu konu aralarında sıkça tartışmalara sebep oluyor. Ancak kuvvetle ihtimal hepsi "Kara Kıta çocuğu" olan bu "seçkin" isimler ikamet ettikleri yerlerdeki dünyada "kütükleri" yüzünden hor görüldükleri ya da o dünyaya kabul dahi edilmedikleri için bu tartışmalar sabun köpüğünden öteye gitmeyen "zırvalamalar" dahilinde kalıyor. Bir nevi “edebiyatçı kavgası” da diyebiliriz. Ada güzel, ortam güzel, kadınlar ve erkekler güzel, içkiler, yemekler bedava… Bir “edebiyatçı” daha ne ister? Tüm yazar çizer tayfa bu ortamın tadını çıkarıp kendi camialarının en sevdiği işi olan “dedikoduyla” vakit öldürürken fısıltı gazetesi tarafından bir haber yayılıyor adaya. Anakarada feci bir fırtınanın koptuğu söylentileri dolaşmaya başlıyor. Bu söylentileri doğrularcasına aniden telefonlar çekmiyor, internet kopuyor, sıcağa karşı en büyük silah olan jeneratörlerin etkisi giderek kayboluyor. Fakat adanın büyüleyici güzelliği ve festivalin rehavetiyle yazarlar bu durumu pek umursamadan normal hayatlarına devam ediyorlar. Kruvasanla kahve içip kendi dünyalarına ait oyunlar oynarlarken ada sakinleri ve gazetecilerle pek de önemli olmayan söyleşi etkinliklerine katılmayı ihmal etmeyip "görevlerinin" hakkını da yerine getiriyorlar. Zaman bu şekilde akıp giderken etrafta dolaşan haberlerin gerçeklik dozu artıyor ve bu durum yazarlarda yavaştan kuşkulanmaya sebep oluyor. "Dışarıda" ne olup bittiğine dair kimsenin bir fikrinin olmaması, festivale gelmesi beklenen bazı konukların hâlâ adaya ulaşmamış olması, tüm iletişim kanallarının tıkanıklığının devam etmesi ve nihayetinde anakarada yaşamın sona geldiğine dair söylentilerle birlikte konuklar birden kendilerini "araf"'ta buluveriyor. Sokaklarda onların kitaplarındaki karakterler dolaşmaya başlıyor. Geçmiş, şimdiki zamanla iç içe geçiyor. Yaşamla ölüm hemhal olurken yazarlar için bu durum bir kabus olacağı yerde sadece iki günde bir rutin halini alıyor. “Her şey böyle başladı: Gece, şimşeğin muazzam ışığıyla parçalara ayrıldı ve ada kendini dünyadan kopardı. Bir dönem bitti, diğeri başladı. O anda hiç kimse bunun farkına varmadı,” diye başlıyor Jose Eduardo Agualusa’nın kitabı. Bu girizgâh aslında hem Yaşayanlar ve Diğerleri’nin hem de gerçek hayatta insanlığın çok yakın bir süre önce içine düştüğü durumun bir özeti aslında. Agualusa bu başlangıçla artık dünyada gerçek anlamda her şeyin ihtimal dahilinde olduğuna vurgu yaparken insanın "alışmak" filline olan "alışkanlığını", yazarların adadaki gündelik hayatlarında milim bozulmayan istifleri ve onların bu "doğal yaşamlarına" uygun diyalogları üzerinden anlatıyor. Yazıyı bitirirken son paragrafı Agualusa’nın anlatım biçimine ayırmadan geçmeyelim: Yaşayanlar ve Diğerleri’nde yazar çoğunlukla geniş zaman kipini kullanmış. Bir senaryo veya tiyatro tekstinden çıkmış gibi başlayan cümlelerle okuru kurgunun içine dahil eden Agualusa, bu yazım biçimiyle zaten pastoral ve natürel bir ortamda geçen kitabına ayrıca bir görsel destekte bulunmuş ve böylece kafada kolaylıkla canlanan mekanlar ve karakterler yaratarak metnin "sigortasını" sağlama almış. YAŞAYANLAR VE DİĞERLERİ Jose Eduardo Agualusa Çeviren: Bengi Kıraçoğlu Paixao Timaş Yayınları, 2022 272 s.

  • "Tarih, Kadınlar ve Efsaneler" Temalı Kadın Öyküleri Yarışması

    İlki 2021 yılında düzenlenen "Kadın Öyküleri” Kısa Öykü Yarışması; edebiyat dünyasına yeni yetenekler kazandırmak, olağanüstü bir süreçten geçtiğimiz bu günlerden geleceğe eserler bırakmak, kentin kültür sanat hayatına hareketlilik kazandırmak, hem edebiyat meraklılarının üretimini arttırmak hem de kadın yazarların edebiyat dünyasına katılmalarını teşvik etmek amacıyla bu yıl "Tarih, Kadınlar ve Efsaneler" temasıyla ikinci kez düzenleniyor. KADIN ÖYKÜLERİ KISA ÖYKÜ VE ŞİİR YARIŞMASI ŞARTNAMESİ A)YARIŞMANIN AMACI Konak Belediyesi “Kadın Öyküleri” Kısa Öykü Yarışması; edebiyat dünyasına yeni yetenekler kazandırmak, olağanüstü bir süreçten geçtiğimiz bu günlerden geleceğe eserler bırakmak, kentin kültür sanat hayatına hareketlilik kazandırmak, hem edebiyat meraklılarının üretimini arttırmak hem de kadın yazarların edebiyat dünyasına katılmalarını teşvik etmek amacıyla 2021 yılında ilki yapılan ve her yıl düzenli olarak yapılması planlanan bir etkinliktir. B)YARIŞMAYA KATILIM ŞARTLARI 1-Yarışmaya başvuru ücretsiz olup yurt dışı katılımına açık olacaktır. 2-Yarışma 18 yaş üstü ve SADECE KADIN katılımcılara açıktır. 3- Yarışmaya, Konak Belediyesi çalışanları, birinci derece yakınları, jüri üyeleri ve birinci derece yakınları katılamazlar. 4-Yarışmaya katılım bireyseldir. Ortaklaşa yazılan eserler kabul edilmeyecektir. 5-Yarışmaya her katılımcı yalnızca bir eserle katılabilir. Birden fazla eser gönderenler değerlendirme dışı tutulacaktır. 6-Yarışmaya katılımlar e-mail yoluyla kabul edilecektir. 7- Yarışmaya katılan kişiler, şartnameyi kabul etmiş sayılır. C) YARIŞMAYA KATILACAK ESERLERİN ÖZELLİKLERİ 8-Yarışma dili Türkçedir. Farklı bir dille yazılan eserlerin çevirisi yapılmayacak olup değerlendirme dışı tutulacaktır. 9-Yarışmanın konusu “Tarih Kadınlar ve Efsaneler” olarak belirlenmiştir. 10- Yarışmaya gönderilen eserler kısmen veya tamamen yayınlanmamış, başka bir yarışmaya gönderilmemiş ve ödül almamış olmalıdır. 11- Yapıtlar özgün olacak, herhangi bir yapıtı çağrıştırmayacak, bir yapıttan kopya bulundurmayacaktır. Özgün olmadığına kanaat getirilen eserler değerlendirme dışı tutulacaktır. 12-Yarışmayakatılacak Kısa Öyküler, Word belgesi A4 boyutunda, en fazla 3 sayfa olacak şekilde, Times New Roman yazı fontu ve 12 (on iki) punto ile, 1,5 satır aralığı bırakılarak yazılacaktır. 13-Yarışmaya katılacak şiirler Word belgesi A4 boyutunda, Times New Roman yazı fontu ve 12 (on iki) punto ile, 1,5 satır aralığı bırakılarak yazılacaktır. Sayfa –satır sınırı yoktur. 14-Dil bilgisi, yazım kuraları ve noktalama işaretlerine dikkat edilmelidir. Ç) ESER TESLİMİ 15-Eserler yalnızca konakoykuyarisma@gmail.com mail adresinden kabul edilecektir. 16-E-mail’in konu kısmına “Kısa Öykü Yarışması Başvurusu” yazılacaktır. İçerik kısmına da rumuz (En az 6 harfli, anlamlı veya anlamsız harf ve sayılardan oluşmalıdır. Rumuz eser sahibinin adını ve soyadını içeremez), eser sahibinin adı, soyadı,eserin ismi, eser sahibinin ikametgah adresi ve telefon numarası yazılmalıdır. Ek dosya olarak; ismi verilmiş eser dosyası ve Ek-1 deki Başvuru Formu doldurulup eklenmelidir. 17- Eser son gönderim tarihi 1 Ekim 2022’dir. D) ESERİN DEĞERLENDİRİLMESİ 18-Yarışmaya gönderilen yapıtlar şartnameye uygunluk açısından ön jüri değerlendirmesinden geçer. Ön jüri değerlendirmesi teknik inceleme olup şartname kuralarına uygun olup olmadığına bakılacaktır. (Ön jüri Konak Belediyesi Kadın ve Aile Hizmetleri Müdürlüğü’nün personellerinden görevlendirilir) 19- Şartnamede belirtilen hususlar dışında düzenlenen başvurular değerlendirmeye girmeden elenecektir. Ön değerlendirme sonucunda uygun görülen yapıtlar Jüri’ye gönderilir. 20-Jüri, incelemelerini 25 Ekim 2022 tarihine kadar tamamlar. 21-Seçici kurul tarafından her eser 100 (yüz) üzerinden puanlanır. Puanlamalar gizli olarak yapılır. Tüm katılımcıların puanlaması ve sıralaması yapılır. Eşit puan almış eserler teknik ve içerik olarak yeniden değerlendirilip bir sıralamayapılacaktır. 22- Ödül alan eserler ve jürinin uygun gördüğü eserler Konak Belediyesi tarafından kitap olarak basılacaktır. Konak Belediyesi yarışmaya katılan eserlerin, yayın yer ve zamanını tayin etme, kısmen veya tamamen yayınlama yetkisine sahiptir. Konak Belediyesi yarışmaya katılan eserleri, süre ile sınırlı olmaksızın yayma; süresiz olarak her türlü mecrada umuma iletme (dijital ortam dâhil), eğitim ve kültür kuruluşlarına gönderme hakkına sahiptir. 23- Sonuçlar 1 Kasım 2022 günü Konak Belediyesi sosyal medya hesaplarından ve web sayfasından açıklanacak, ödül töreni 21-27 Kasım 2022 haftasında düzenlenecektir. 24- Ödül almaya hak kazananların ücretleri kişisel hesaplarına yatırılacaktır. 25- Ödül almayı hak edenler, Herhangi bir nedenle şartnameye uymadıkları anlaşılması ya da kendisine hiçbir şekilde ulaşılmaması durumunda tutanak tanzim edilerek söz konusu ödül, sıralamaya göre bir sonraki katılımcıya verilir. 26-YARIŞMA TAKVİMİ Son gönderi Tarihi: 1 Ekim 2022 Jüri Değerlendirme:10 -28 Ekim 2022 Sonucun Açıklanması: 1 Kasım 2022 Ödül Töreni: 21-27 Kasım 2022 Haftası 27-ÖDÜLLER Öykü Birincilik Ödülü: 5.000 TL+Plaket Öykü İkincilik Ödülü:4.000TL+Plaket Öykü Üçüncülük Ödülü:3.000TL+Plaket Öykü Jüri Özel Ödülü:2.500TL+Plaket Şiir Birincilik Ödülü: 5.000 TL+Plaket Şiir İkincilik Ödülü:4.000TL+Plaket Şiir Üçüncülük Ödülü:3.000TL+Plaket Şiir Jüri Özel Ödülü:2.500TL+Plaket 28-JÜRİ ÜYELERİ Öykü Ayşe Sarısayın- Yazar Handan Gökçek- Yazar Nilüfer Yıldız Şendur- Editör/Yazar Zerrin Saral -Yazar Şiir Gülçin Sahilli – Şair/Yazar Özlem Tezcan Dertsiz- Şair/Yazar 29-ESER GÖNDERME ADRESİ Mail: konakoykuyarisma@gmail.com Yarışma Koordinatörü: Aslı Yapağılı İletişim Numarası: 0507 4722107 Web Adresi: www.konak.bel.tr DİĞER HÜKÜMLER 30-Bu şartname; ekleri ile birlikte birbirlerinin tamamlayıcısı olup, taraflar imza atmakla şartname ve eklerine, belirtilen hükümlere uymayı kabul ve taahhüt etmiş sayılır. 31-İtilafların vuku bulması hallerinde çözümünde İzmir Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkilidir. 32- İş bu şartname 5 (beş) sayfa ve bu madde ile birlikte 32(otuziki) maddeden ibarettir. EK:1 Konak Belediyesi Kadın ve Aile Hizmetleri Müdürlüğü’ne Konak Belediyesi Kadın Öyküleri Kısa Öykü ve Şiir Yarışması için hazırladığım eser, özgün ve tümüyle kendime ait olup, daha önce hiçbir şekilde yayınlanmamış ve ticari amaçlı kullanılmamış, hiçbir yarışmada ödül almamıştır. Bu eseri daha önce düzenlenen hiçbir yarışmaya göndermediğimi, bu hususun tespiti halinde, yarışma dışı kalmış sayılacağımı kabul ettiğimi ve ödülü almış olmam halinde dahi, aldığım ödülü kuruma iade edeceğimi, bu yarışmaya ait Özel Şartname hükümlerini aynen kabul ettiğimi, bu eserin ve mali, fikri ve sınai hakların, işleme, aslını ve işlemesini çoğaltma, yayma, temsil, dijital iletim de dâhil olmak üzere bütün yayın araçlarla umuma iletim hakları (yazılı olarak çoğaltabilme, satabilme, basabilme veya yayınlayabilme yurt içi ve yurt dışı kuruluşlara ücretsiz verebilme, satma, tekrar yayınlayabilme, işleyebilme, internette ya da herhangi bir mecrada kullanabilme) ve komşu haklarını kuruma sınırsız ve süresiz olarak, tam ve alt ruhsatla devrettiğimi kabul ve taahhüt ederim. ...../...../2022 İMZA KATILIMCININ RUMUZU: ADI VE SOYADI : T.C. KİMLİK NO : A D R E S : DOĞUM TARİHİ : TELEFON : ESERİN ADI:

  • Köye bir yabancı gelir ve…

    İlhan Açmancı, Peter Ackroyd'un Bay Cadmus adlı romanı üzerine yazdı: "zaman zaman gerçeküstüne kapı aralayan özellikleriyle roman, Ackroyd külliyatında kendine farklı bir yer açıyor." İlhan Açmancı Peter Ackroyd ismi Türkiye’de iyi biliniyor. Üretken bir yazar kendisi ve kaleminden çıkanlar, araya çok mesafe konmadan Türkçede de kendine yer buluyor. Tam 19 romanını okurlarıyla buluşturdu bugüne kadar. Geçmiş zamanın ünlü isimleri üzerine yazdığı biyografiler de çok önemli bir yerde duruyor ayrıca. Öte yandan The Times’ta kitap eleştirilerine devam ediyor Ackroyd. Yaşını da göz önüne alırsak (73) hâlâ yüksek tempoda yazı hayatına devam ettiğini söyleyebiliriz çağdaş İngiliz edebiyatının bu usta isminin. Yakın zaman önce yeni bir romanı daha kitapçı raflarındaki yerini aldı Ackroyd’un: Bay Cadmus. Kendi dilinde 2020’de yayımlanan Bay Cadmus’u yine araya zamansal anlamda çok mesafe girmeden Şahika Tokel’in çevirisiyle Türkçede okuma fırsatı yakalıyoruz. Bay Cadmus enteresan bir hikâye. Ackroyd’un önceki yazdıklarından ve hayal evreninden farklılaştığı yanları epey var. Ackroyd’un dünyasında daha önce gezinmiş olanlar, yazarın Londra merkezli hikâyeler kaleme aldığını bilir. Kentin de bir roman kahramanı olarak kurgunun içinde dolaştığı romanlarında Ackroyd; mekânlarıyla, önemli şahsiyetleriyle, dönemsel özellikleriyle bir anlamda şehri şimdiki zamanda yeniden inşa eder. Fakat ‘Bay Cadmus’ta görüyoruz ki Ackroyd bu kez rotasını Londra’dan taşraya kırmış. Suç ve gizemin, üslubunda önemli bir yer kapladığı yazar, yine böyle bir kurgunun eşiğinde dolaştırıyor bizi. Fakat zaman zaman gerçeküstüne kapı aralayan özellikleriyle roman, Ackroyd külliyatında kendine farklı bir yer açıyor. Metnin barındırdığı ince ironiyi de işin içine katarsak, büsbütün yenilikçi bir bakışla karşı karşıya olduğumuzu söyleyebiliriz roman özelinde. Bay Cadmus, küçük bir İngiliz kasabası olan Camborne’da kapılarını açıyor bize. Romanla birlikte iki önemli karakter daha ilk elden dünyamıza katılıyor. Maud Finch ve Millicent Swallow. Yan yana evlerde yaşar Finch ve Millicent. Ellilerinde, kendi hallerinde, küçük yaşamlarını sürdürmektedirler. “Ayrılmaz ikili” diyebiliriz onlar için çünkü hemen her gün beraberdirler. Sakin köy yaşamında birbirlerine dost olmuşlar, vakitlerini birbirlerine ayırmışlardır. Fakat hem köy için hem de ayrılmaz ikili için işler Bay Cadmus’un gelişiyle değişecektir. Havalı sarı arabasından rengârenk giysiler içinde köye giriş yapan Bay Cadmus, kendisinden bahsedilen daha ilk satırdan itibaren ilgiyi üzerinde toplayacak ve Finch ile Millicent’in hayatına da aniden dahil olacaktır. Onların yanına çikolatalarla gidecek, yine onları içki içmeye davet edecek, “ayrılmaz ikili”den yararlanarak köy hayatına çarçabuk dahil olacak Cadmus. Buraya kadar bir terslik yok. Terslik, Cadmus’la birlikte köye gelen suçlarla birlikte başlıyor. Postanede silahlı soygun, yakındaki kasabanın kadınlarına musallat olan "Barnstable Canavarı"’nın Camborne’e geldiği söylentileri, kilisenin soyulması, kilise papazının ortadan yok oluşu ve en nihayetinde II. Dünya Savaşı’na katılmış birliğin emekli askerlerinden birkaçının beklenmedik ölümleri… Hikâye de yönünü bu noktadan sonra başka bir noktaya taşıyor. Ancak bu yön, hiç de tahmin edilen bir yön değil. Bir suç hikâyesine dönüşmesi beklenen hikâye -özellikle ayrılmaz ikilinin İkinci Dünya Savaşı hatıralarının ortaya çıkışından sonra- fantastik unsurların ve gülmece öğelerin de katılımıyla karnavalesk bir hal alıyor. Peter Ackroyd iyi bir yazar, usta bir anlatıcı. Bay Cadmus bunun güzel ve Ackroyd’un külliyatı içinde özel örneklerinden biri. Hepi topu 150 sayfayı bile bulmadan türler arasında gezinen bir roman Bay Cadmus ve dolayısıyla tek bir akıma bu romanın iplerini vermek haksızlık olur. Gizem, fantastik ve suç; hikâyenin baskın karakterleri. Akıcı diyaloglarla Ackroyd bu yapıyı farklı bir sesle aktarıyor okuruna. Dolayısıyla elimizdeki gerek Ackroyd’la tanışmak isteyenler için gerekse onun kitaplarında daha önce gezinenler için cazip bir roman halini alıyor. BAY CADMUS Peter Ackroyd Yapı Kredi Yayınları, 2022 Çeviren: Şahika Tokel 145 s.

  • Bendeniz, İstanköylü Hipokrat

    Bu kitapta Hipokrat, çocukluğunu, yolculuklarını ve gerçek ile efsane arasında gidip gelen yaşamını bizzat kendi ağzından anlatıyor. Daha önce Marie Curie ve Atomların Sırrı ile Pisagor ve Şu Lanet Sayı kitaplarıyla tanıdığımız İtalyan yazar Luca Novelli'nin hem yazıp hem resimlediği Öncü Doktor Hipokrat, 12 yaş ve üstü genç okurlar için Can Çocuk Yayınları'nın biyografi dizisinde! "Hipokrat, yirmi beş asır önce, bugünkü Türkiye kıyılarının birkaç kilometre uzağında yer alan küçük bir adada doğmuştu. Antik Yunan'da barışın hâkim olduğu, görkemli bir döneme rast gelmiş olmak onun şansıydı. Ailesi tıp zanaatını icra ediyordu, ama aslında onun zamanında doktorların insan bedeni hakkında henüz pek az bilgileri ve hastalıkları yenmek için oldukça sınırlı sayıda araçları vardı." Hipokrat tıbbın, bir başka deyişle, bizi sağlıklı tutmaya çalışan, hastalıklarla savaşan ve rahatsızlanırsak bizi iyileştiren bilimin babasıdır. Hipokrat yaşadığı Antik Yunan'da herkes tarafından, \'bilgeliği seven\' anlamına gelen "filozof" olarak kabul edilmiştir. Birçok hastalık üzerine çalışmış, tedaviler ve ilaçlar geliştirmiş, fakat her şeyin ötesinde, tıbbı batıl inanışlar ve büyülerden uzaklaştırıp bilime ve dünyanın bütün doktorlarının parçası olduğu bir mesleğe dönüştürmüştür. Bu kitapta Hipokrat, çocukluğunu, yolculuklarını ve gerçek ile efsane arasında gidip gelen yaşamını bizzat kendi ağzından anlatıyor. Kitabın sonundaki 'Minik Sözlük' ise metinde karşılaşılan kavramların derinlemesine anlaşılmasına yardımcı olacak. Luca Novelli 1947'de Milano, İtalya'da doğdu. İlk çizimlerini 1967'de üniversite yayınları için yaptı. Çocuklar için kitaplar yazıp resimlemeyi sürdürüyor. ÖNCÜ DOKTOR HİPOKRAT Yazan ve Resimleyen: Luca Novelli Çevirİ: Nükhet Amanoel Tür: Biyografi Yaş aralığı: 12, 13, 14 + 120 s.

  • Felsefi güldürü izlencesi

    “Oyunlar I”, Thomas Bernhard’ın BORIS İÇİN BİR ŞÖLEN (1970), AV MECLİSİ (1974), MINETTI (1976) eserlerini bir araya getiriyor: İlk kez 1970’te sahnelendiğinde, bazı eleştirmenler tarafından “absürd tiyatro” örneği olarak etiketlenip “hiciv boyutu ve burjuvazi eleştirisi” görmezden gelinmek istenen BORIS İÇİN BİR ŞÖLEN’in ilk yazımı 1965’e kadar geri gider. Oyun aynı yılın yaz aylarında Salzburg Tiyatro Festivali için “fazla karanlık” bulunarak kabul görmemiştir. Bu oyunda, tıpkı kendisi gibi bacaklarını kaybetmiş İyi Kadın’ın yıllar önce evlenip Kötürümler Bakımevi’nden çıkardığı Boris’in doğum günü için düzenlenecek şölen konu edilir; şölene Bakımevi’nden on üç kötürüm konuk olacaktır. “İnsanlar tiyatroya gelirler / büyük bir oyuncuyu seyretmek için / ama gelir gelmez de onun tekinsizliğini itici bulurlar / Tekinsizlik sergilediğinde sanatçı / ki sergilemelidir / seyirci bunu itici bulur / Oyuncu göstermelidir onu / Tekinsizliği başka hiçbir şeyi değil” Bernhard’ın pek çok kez en başarılı eseri olarak adlandırdığı AV MECLİSİ’nde General ve eşinin av köşkünde bir oyun yazarı konuktur. –Bu Yazar karakteri Bernhard’ın yapıtında ilk kez bir tür yazınsal ayna karakter olarak belirir.– Av köşkünü çevreleyen ormanı bütünüyle kabuk böceği sarmıştır ve Stalingrad muharebesinde tek kolunu kaybetmiş General ölümcül bir hastalığın pençesindedir. Bernhard’ın ünlü Alman tiyatro oyuncusu Bernhard Minetti’ye ithafen kaleme aldığı MINETTI’de, yalnız ve yaşlı bir oyuncu olan Minetti karakteri, bir yılbaşı gecesi, Flensburg Tiyatrosu’nun başyönetmeniyle buluşmak için Atlantik Okyanusu kıyısındaki karlı Oostende’de üçüncü sınıf bir otele gelir. Kendisini ilk kez üne kavuşturan Kral Lear’i otuz yıl sonra yeniden oynayıp sahnelere dönüşünü taçlandırmak niyetindedir fakat yolunu dört gözle beklediği başyönetmen bir türlü ortalıkta görünmez. Bernhard’da drama fikri, romanları, anlatıları, öyküleriyle kurduğu bütünlük bağlamında “felsefi güldürü izlencesi”nin yazınsal esaslarından biridir. Bernhard’ın tiyatro oyunları, ülkesi Avusturya’nın acı gerçeklerini seslendirirken evrensele uzanan yapıtı içerisinde dünya yaşamını aynı anda bir güldürü ve tragedya olarak betimleyen, ciddiyetle gülünçlük arasında gerçekliğin birbiriyle çelişen çift yüzünü resmeden güçlü bir repertuvar oluşturur: Sesi sönmeyen bir sözcük senfonisi, susmayan bir acı kahkaha. Thomas Bernhard 9 Şubat 1931’de Hollanda’nın Heerlen kentinde Avusturyalı bir ailenin çocuğu olarak doğdu. Annesi yazar Johannes Freumbichler’in kızıdır. Bernhard, Viyana ve Seekirchen’de annesinin ailesinin yanında büyüdü. 1943 sonbaharından 1944 sonbaharına dek Salzburg’da yatılı bir okulda okudu. 1945 yazında Salzburg’daki Johanneum’a başladı. 1946 sonunda bütün aile Salzburg’a taşındı. 1947’de lise öğrenimine ara vererek bir bakkalın yanında çıraklık yaptı. 1948’de zatülcenp, 1949 ilkbaharında ağır bir akciğer rahatsızlığı geçirdi. 1949 Şubatı’nda büyükbabasını, 1950’de annesini yitirdi. 1951 yılına kadar Grafenhof’taki sanatoryumda kaldı, orada ilk yazarlık denemelerini gerçekleştirdi. 19521957 yılları arasında Salzburg Mozarteum Akademisi’nde müzik ve oyunculuk öğrenimi gördü; Artaud ve Brecht üzerine hazırladığı benzersiz bitirme çalışması büyük bir yankı uyandırdı. 1957’den başlayarak serbest yazarlık yaptı, uzun süreli olarak yurtdışında kaldı. 1965’te Ohlsdorf’ta (Yukarı Avusturya’da) bir çiftlikte yaşamaya başladı. Seksenli yıllarda Viyana’da da yaşadı. 12 Şubat 1989’da Gmunden’de (Yukarı Avusturya’da) öldü. OYUNLAR 1 Thomas Bernhard Yapı Kredi Yayınları, 2022 Çeviri: Fatih Özgüven Editör: Fahri Güllüoğlu 256 s.

  • Öykü: Aranmayanlar Kalesi

    Gökyüzünü izlerken sallanmak ne hoş! Gökyüzünün ve çamaşır makinesinin dışındaki o dünyayı sevmiyorum. Anlamsız ve boş. Bir suç mu işledim de dünyaya gönderildim ben? Kadriye Nur Eraslan Bu evin her odası büyülü. İçinde uçan balıklar, dünyasını suyun altına kurmuş insanlar var. -Yavaaan! Oğlum kalk o makinenin başından. Bana doğru gel hadi güzel çocuğum. Çamaşır makinesinden bahsediyorum. Köpükleri görüyor musunuz? İçerisi bir savaş alanı. Sevdiklerini kurtarmaya çalışan süper kahraman deterjan tanelerinin mücadelesi beni çılgına çeviriyor. Yıllarca izlesem yorulmam -Yavan, oğlum beni duymuyor musun? Neden cevap vermiyorsun anneciğim? -Bu çocuğun işitmesinde bir problem mi var acaba, belki doktor yanılıyordur? -Abartma sen de aslan gibi oğlan olacak. Bilerek yapıyor, dikkat çekmeye çalışıyor işte. Doktorlar da hemen hastalık bulmaya bahane arıyor zaten. Deterjan tanecikleri bana yıldızlı bir gecede gökyüzünü hatırlatıyor. Gökyüzü benim için engin bir deniz, ömrümü buracıkta geçirebilirim. Şu sallanan sandalyenin de daha iyisini yaptırmadı annemler. İstediğim kadar sallamıyor beni. Gökyüzünü izlerken sallanmak ne hoş! Gökyüzünün ve çamaşır makinesinin dışındaki o dünyayı sevmiyorum. Anlamsız ve boş. Bir suç mu işledim de dünyaya gönderildim ben? -Yavan, artık yeter! Dikkat çekme çabanı anlıyorum. Ama artık oradan kalkmalısın. Gel çizgi film açayım sana. Olmaz mı? -...... - Sana diyorum, heyy! -......... Bu garip yaşam beni kendinden soğuttu. Kimseyle konuşmak niyetinde değilim, kimseye dokunmak ve hatta göz göze gelmek bile istemiyorum. Annem omzuma dokunacak oluyor. Çevik bir hamleyle hareketini engelliyorum. Sanki uzaylıymışım gibi bakıyorlar bana. Bu bakışı görmek, o dehşet verici ifadenin muhatabı olmak berbat bir duygu. Yerimden usulca kalkıyorum. Biraz da annemin yeni aldığı legolarla zaman geçireceğim. -Hah, şükür kalktın mı oradan? Aferin sana. Bunlarla oyna işte. Yalnızım, büsbütün hissediyorum bunu. Beynimde, iliklerimde, parmak uçlarımda, gözlerimde hissediyorum. Öylesine bir eşyadan hiçbir farkım yok evin içinde. Bunları düşünüp dururken aniden ev sallanmaya başlıyor, bir fırtına beni önüne katıp sürüklüyor gibi hissediyorum. Annemin arkasını dönüp gidişiyle koltukta yavaş yavaş küçüldüğümü fark ediyorum. Dehşet içindeyim. Ne oldu bana böyle? Bu devasa boyuttaki kaleler, benim legolarım olabilir mi gerçekten? Hayır hayır inanamıyorum. Kendi kurduğum labirentin içine nasıl olur da düşerim. Çığlık atıyorum. Avazım çıkasıya bağırıyorum. Annem duymuyor. Babam duymuyor. Oysa ben çığlık atıyorum. Birazdan yokluğumu fark ederler mi? Hemen bulurlar mı beni? Sakin olmalıyım, sakin olmalıyım, sakin olmalıyım. Olayların şokuyla son kez derin bir kimsesizlik savuruyorum etrafa. Kendimi kaybetmişim. Orda o vaziyette ne kadar kaldığımı hatırlamıyorum. Gözlerimi açıyorum. Karanlık iyice bastırmış. Oysa içimin karanlığı geceyi bile bastırıyor. İçimin karanlığından korkuyorum. Etrafımı sarmış devasa toz tanelerini aşıp çıkışı bulmam gerekiyor. Oynarken üstten labirenti görebiliyordum. Ne kolaydı o zaman yolu bulmak. İçine düşünce dev duvarlar labirente üstten bakmamı engelliyor. Çok zorlanıyorum. Akrabalarım da benden büyük. Beni yukardan gördükleri için mi her şey onlara kolay görünüyor? Bunu biraz düşüneceğim. Buradan nasıl çıkacağımı da düşüneceğim. Düşüneceğim (annem beni özlemiş midir), düşüneceğim (babam yokluğumu fark etmiş midir), düşüneceğim( sonsuza kadar burada mı kalacağım yoksa) Aaahhh! Dikkatimi bir türlü toparlayamıyorum ki! Tırmanmayı deneyeyim. Şöyle Geriye doğru çekilsem çekilsem ve çevik bir hareketle duvara doğru sıçrasam. Offf! Hayalimde bile yere çakıldım. Neyse ki hayal ederken yalnızız, düştüğümü gören olmadı. Kimse yokluğumu da fark etmedi evde hala. Varlığımla yokluğum bir. Ben buraya hapsoldum. Mümkün değil çıkamayacağım. Unutulmaya mahkumum. Bir köşeye kıvrılıp geceyi köşedeki kırmızı legoda geçirsem. Sabah da bu legodan kaleyi keşfetmek için bir gezintiye çıkarım. Kim bilir belki benim gibi başka çocuklar da vardır labirentin içinde. Yıldızlar pırıl pırıl parlıyor yine. Her şey ne kadar da uzak şimdi. Annem, babam, kardeşim... Yanağımdan düşen gözyaşının ıslattığı yastık sarıp sarmalıyor beni. Korkarak da olsa biraz uykuya dalıverdim. Gürültüyle uyanıyorum, etrafta bir kalabalık var ve benim gibi onlarca çocuk... Korksam mı sevinsem mi karar veremiyorum. Gözlerim sorular soruyor bu karşıdaki çocuklara. Siz de kimsiniz diyor bakışlarım. merhabaaaaaa diyorlar hep bir ağızdan. -Neden buradayım ben? . İçlerinden en kısa boylu ama biraz da hazır cevap olanı: -Burası “aranmayanlar kalesi”. Geldiğine göre seni de hiç arayan yok demektir. - Evet ama ben yalnızlığı severim. O sırada diğer köşede gözünü ekrandan ayırmayan başka bir çocuk gözüme ilişiyor. Hiç konuşmuyor durmadan tuşlara basıyor. Ne garip bir çocuk bu böyle? Ona doğru baktığımı görenler ahhh seni tanıştırmadık, onun adı "EkranFurkan" diye lafa giriyorlar. Meğer o da ekrandan hiç gözünü ayırmaz kimseyle arkadaş olmazmış. Öyle yalnızmış ki ailesi bile onunla pek ilgilenmezmiş. Bu labirente geldiği ilk gün de bakmış ki telefonu, bilgisayarı yanında, burada da kimseyle konuşmaz olmuş. Onu izleyip düşüncelere dalmıştım. Hep bir ağızdan çıkan ses ile irkildim. -Senin adın neee? - Şeyyy, ben, eeeee, ıhııımmm... BenimadımYavan Aralarında ismimin garipliğini tartışıyorlar. Benim gözlerim hala EkranFurkan’da. Ne kadar da yalnız. Buradakilere yalnızlığı severim demiştim ama ben de annemi, kokusunu çok özledim. Ahh, Evdeki açılıp kapatmaktan haz duyduğum çekmeceyi, üçlü prizin çıt çıt eden kırmızı tuşunu özledim. Hızlıca kendimi toparlayıp soruyorum çocuklara. -Ben buradan nasıl çıkabilirim? -. Buradan çıkmanın 3 yolu var: 1.yol Duvarları tırmanıp gerçek dünyaya dönmek, fakat bunu yaparsan eski boyutlarına hiç ulaşamazsın. 2.yol Seslenip sesini duyurmak ki bugüne dek başarabilen olmadı. 3.yol ise labirentin içinde karşına çıkan sorulara doğru yanıt verip yönlendirildiğin kapılardan çıkışı bulmak. Eğer kalmak istersen yanımıza gelebilirsin sana kolay gelsin. Sorumu cevaplayıp yanımdan ayrıldılar. Ne yapacağımı bilemiyorum. Bırakıp buraya geldiğim dünya hile, yalan dolan, bencillik, alaylı bakışlar ve nefretle dolu. Kendimi orada hiçbir zaman güvende hissetmedim.. Burada daha sakin her şey. Herkes birbirine yardım ediyor kimse diğerinin tavrını, zevklerini, nasıl yaşamak istediğini eleştirmiyor. EkranFurkan'ı bile olduğu gibi kabullenmişler. İsmimin "Yavan" oluşu onları kısa süreli şaşırtsa da bununla da pek alakadar olmadılar. Oysa labirentin dışındaki dünyada bana bu ismin verilmesi bile var olan yapıma karşı bir alayın sonucuydu. 3 yaşına kadar bana Asım diye seslendi ailem, onlara güzel kahkahalar atar sevgi dolu bakışlarımla kendime baktırırdım. 3 yaşıma yaklaştıkça ben de insanları tanımaya başladım, onlarla ilişki kurmak istemediğimi fark ettim. Hiçbir şeye tepki vermek istemiyor, ismimle seslenenleri duysam da dönüp bakmıyordum. Eve gelen zalim bir misafirin bu çocuk adını taşıyamamış ondan böyle davranıyor adını "Yavan" koyun bakın nasıl değişecek ısrarı üzerine değiştirdiler adımı. Yavan koydular. Ben bunu duyunca ne mi yaptım peki? Artık onlarla hiç ilgilenmemeye başladım. Başımın okşanmasını, benimle konuşulmasını istemiyordum. Kimsenin gözlerime bakmasını ve bu yalan ifadelerin muhatabı olmayı kabullenemedim. Bu reddedişim sonucunda ailem de benimle başa çıkamayacağını anladı. Aile bir araya toplandı ve karar verildi, doktora götürüldüm. Ben de gittiğim doktora dahi prensiplerimden ödün vermedim. Doktor: -Hoş geldin. Adın nedir? ...... -Buraya daha önce hiç gelmiş miydin? -...... -Yavan, saçlarını taramak ister misin? -....... Doktora da yokmuş, sanki bir hiçmiş gibi davrandım. Muayene bittiğinde doktor anneme çocuğunuz "otizmli" dedi. Yooo Çankırılıydık biz otizmli değildik. Alın işte bu insanlara nasıl güveneceğim de konuşacağım. Bana bir hastalık bulamayınca memleketimin adetiymiş gibi yaptı, üstelik memleketi de tutturamadı. Demekki otizmliler de benim gibi bu yapmacık dünyanın sahte samimiyetini reddeden gerçek insanlardı. İyi öyleyse, otizmli olayım ben, sanki Çankırılılardan hayır mı gördüm. Tüm bunları söyleyen doktorun karşısında annem sessiz sessiz ağladı, babamla birbirlerine bu da geçer dediler. Eve gittiğimiz o akşam hiç kimse konuşmadı erkenden herkes odasına çekildi. Sabah dedemler, anneannem ve babaannemler, amcalar teyzeler ve akraba denilen bir örgüt eve davet edildi. -Eyy ahali, duyduk duymadık demeyin! Yavan bundan böyle Çankırılı değil, otizmli! Kimseden ses çıkmadı. Buz gibi bir hava var odada. Hiç kimse bana eskisi gibi bakmıyor. Eskiden en azından onlara aldırış etmiyor olmamın nefretini görürdüm yüzlerinde. Şimdi acıyarak bakıyor gibiler. Üzülmeyin canım! Çankırılı olmamak o kadar da kötü değil ki! Otizm çok mu kötü bir memleket? Niye böyle bakıyorsunuz? Hemşehrilerimle tanışmak istiyorum. Onlara nereden ulaşabilirim? Ben bu sorularla bir müddet boğuştum, bu sırada annem babam ve kardeşim kendilerince benim yanımda olmaya çalıştı. Annem oyunlar öğrendi, babam şarkılar söyledi, kardeşim en sevdiği legolarını bana armağan etti. Bak şimdi bunları hatırlayınca birden onlara haksızlık ettiğimi anladım, çabaladılar benim için, yalnız bırakmamaya çalıştılar. Bir şekilde yanlarına geri dönmeliyim ya da bir yolunu bulup ailemi buraya getirmeliyim. Mutlu huzurlu bir hayata burada devam edebiliriz. Labirent halkının yanına gittim koşarak. -Ailemi buraya nasıl getirebilirim? - Buraya sadece yalnızlar gelebilir . -Ailem de yalnız. Ben artık Çankırılı değil otizmli olunca onlar da çok yalnız kaldı, kimse ailemle görüşmek istemedi. Ailem de tüm bunlara direndi. Yine de değiştirmediler memleketimi. Kararlarıma saygı duydular. - Öyleyse sana bir soru soracağız eğer bilirsen ailen de senin yanına gelebilecek, 3 günün var düşün taşın doğru cevap sana aileni getirecek. Heyecanla soruyu bekliyorum? -Dünyada bizi en çok mutlu eden, ağzımızın tadını yerine getiren şey nedir? Güldüm kendi kendime eee bundan kolay ne var şeker işte diye geçirdim içimden. Acele etmememi söylediler. O yüzden hemen cevaplamadım, düşünmeye başladım, şeker olabilir, çikolata olabilir. Biber dolması severim ben acaba onu mu soruyorlar? Dildeki tat alma bölümlerini sordukları bilimsel bir soru muydu yoksa? Soruyu yanlış anlamış olabilir miyim ki! Zaman geçtikçe iştahım kaçıyor. Annem babam yok. Bir şey yiyecek halim de. Özlem duygusu bana aniden sorunun cevabını verdi Koşarak soruyu soranların yanına gidiyorum cevap... nefes nefeseyim... cevap: sıcacık bir yuva. Cevap doğru, cevap kapıları açacak olan gizli anahtar, cevap önüme yolları serecek gizli güç... Cevap bana yuvamı veriyor o gün. Annem babam ve kardeşim de benimle birlikte yalnızlar labirentine yerleşiyor. Aranmayanlar kalesinin sakinleri olarak yaşamımıza oracıkta devam ediyoruz. Her gece yıldızlardan dünyaya bir selam gönderiyoruz. Elveda Çankırılılar!

  • “Hikâyesi uzun olan, cümleleri kısa tutar.”

    O Öyle Olmadı, bütün renklerin beyaz olduğu bir coğrafyada, yitirişin değil, hiç sahip olamayışın romanı; Bünyamin’in, Meçhul’ün Asal’ın ve Ercan’ın, dostlukla tamamlanma hikâyesi. Anlatılanlar ne kadarı doğru bilinmez. Belki de o öyle olmadı. “İnsan isterse bir öyküye dahil olabilir, şiirde yaşlanabilir ya da bir romanda susabilir ama hiçbir zaman masalının dışına çıkamaz. Denersin. Yüksek bir yere çıkarsın, ‘Burada masal yok,’ dersin, bulutlar seni yanıltır. İnersin derin bir mağaraya. Serinlik, buradayım der; seni yanıltır. Yüzersin. Kaçamazsın. İnsan masalından kaçamaz, bir de topraktan…” Zihin bir kara kutu mudur? Yazarın zihni hep uyanık mıdır? Gerçekle kurmaca ne kadar birdir? Sır denilen, bir gün açığa çıkan mıdır? Ercan y Yılmaz, soruları bir bir yanıtlıyor romanında. Yaşam ve yazma eylemi arasındaki sınırı kaldırırken, hafızayı da sorguya çekiyor. Unutmak ve hatırlamak istememek; ikisi aynı olamaz. Ercan y Yılmaz 1982 yılında Batman'da doğdu. Kafkas Üniversitesi'nde Sınıf Öğretmenliği, Anadolu Üniversitesi'nde Türk Dili ve Edebiyatı bölümlerinde okudu. "Beyazı Kirli" öyküsüyle 2009 Gila Kohen Öykü Ödülü'nü aldı. Bu öyküyü de içeren On Üç Sıfır Sıfır adlı kitabıyla 2015 Necati Cumalı Öykü Ödülü'ne değer görüldü. 2010'da Yaşar Nabi Nayır Öykü Ödülleri'nde "Dikkate Değer" bulundu. 2010 Ali Rıza Ertan Şiir Ödülü ve 2012 Arkadaş Z. Özger Şiir Özel Ödülü'nü aldı. Şiirleri Yürüyen Siyah adıyla kitaplaştı. Yazıp yönettiği "Vitrin" adlı filmiyle 2011 İstanbul Kısa Filmciler Derneği En İyi Film Ödülü'nü kazandı. Uluslararası sergi ve seçkilerde görsel şiir çalışmaları yer aldı. Öyküleri İtalyanca ve Fransızcaya çevrildi. 2016'da Sahir, 2017'de O Öyle Olmadı adlı romanları, 2019'da Son Güzel Günlerimiz adlı öykü kitabı yayınlandı. Askıda Öykü, Öykü Gazetesi gibi süreli yayınlar çıkardı. O ÖYLE OLMADI Ercan Y Yılmaz İthaki Yayınları, 2022 Tür: Roman

  • İtalyan edebiyatının kayıp başyapıtı

    Gianfranco Calligarich'in 1973'te yayımladığı ve kısa sürede kültleşen sürükleyici romanı, okurlarını 1960'ların sonlarına, Federico Fellini'nin Tatlı Hayat'ını anıştıran, adeta bir karakter gibi öne çıkan bir Roma'ya götürüyor. Kentte Son Yaz, antikahraman Leo Gazzarra'nın usta bir kara mizahla kurgulanmış hikâyesini anlatıyor. Leo, Milano'dan Roma'ya taşınmıştır. Otuzlarının başında, aylak, toplumun birey için öngördüğü düzenli ve kurumsal yaşam biçimlerini reddeden bir karakter, bir tür "tutunamayan"dır. Arada sırada edebiyat dergilerine yazılar yazarak ve Corriere dello Sport gazetesinde transkripsiyon yaparak üç-beş kuruş kazanır ancak tüm meteliksizliğine rağmen kentin kaymak tabakasıyla, yazar çizerlerle, sanatçılarla aynı ortamlarda bulunup tatlı hayatı da yaşar. Bir partide tanışıp âşık olduğu Arianna'yla birlikte, canlılığını günün yirmi dört saati koruyan Roma'nın sokaklarını, barlarını, gözde buluşma mekânlarını, plajlarını gezer, bolca içer, arada bir içkiyi bırakır, sonra yeniden başlar. Ne var ki Leo tüm bu canlılığın ortasında içindeki boşluğu doldurmakta zorlanır. Gianfranco Calligarich Trieste kökenli kozmopolit bir ailenin çocuğu olarak 1947'de Asmara, Güney Afrika'da doğdu. Çocukluğu Milano'da geçti, ardından Roma'ya giderek gazetecilik ve senaryo yazarlığı bölümlerinde okudu. Gazetecilik faaliyetlerinin yanı sıra İtalyan televizyon kanalı RAI için çok sayıda başarılı senaryo yazdı. 1994'te Roma'da XX Secolo adıyla bir tiyatro kurarak oyunların senaryo yazarlığını ve yönetmenliğini üstlendi. 1973'te yayımladığı ve kısa sürede külte dönüşen romanı Kentte Son Yaz'ın yanı sıra Posta prioritaria (Acele Posta Servisi, 2002), Premio Bagutta Ödülü'ne layık görülen Privati abissi (Kişiye Özel Uçurumlar, 2011), Principessa (Prenses, 2013), Viareggio-Rèpaci ve Fiuggi ödüllerine layık görülen La malinconia dei Crusich (Crusich Ailesinin Melankolisi, 2016), Quattro uomini in fuga (Dört Adam Firarda, 2018) ve Una vita all'estremo (Uçlarda Bir Yaşam, 2021) romanlarını yayımladı. KENTTE SON YAZ Gianfranco Calligarich Can Yayınları, 2022 Çeviri: Eren Cendey Dizi: Can Modern Tür: Roman 173 s.

  • Sevmek öğrenilir mi?

    Burcu Karakoç, Erich Fromm'un Sevme Sanatı kitabı üzerine yazdı: "Erich Fromm’a göre sevmek, öğrenilebilecek bir eylemdir. Sevgi, bir başka kişinin varlığıyla yalnızlığın giderilmesi olamaz." Burcu Karakoç Ünlü bir psikiyatrist ve sosyal bilimci olan Erich Fromm ile Özgürlükten Kaçış adlı kitabıyla tanıştım. Sevme Sanatı ise yazardan okuduğum ikinci kitap oldu. Otuz dört dile çevrilen ve hep güncel kalan bu kitap, sevgi konusunda bambaşka farkındalıklar yaratabilecek bir etki ve güce sahip. Erich Fromm, içeriğini dört ana başlık şeklinde oluşturduğu Sevme Sanatı'nda en temelde sevginin ne olduğunu ve ne olamayacağını ele alıyor. Yazara göre sevgiye ulaşabilmenin koşulu önce birey olmaktır. Kişi bireysel bütünlüğünü koruyabildiği ölçüde sağlıklı ilişkiler geliştirebilir. Sevgi; cesaret, nesnellik ve güven gibi kavramlarla doğrudan ilişki içindedir. Sanılanın aksine almakla değil; neşe, ilgi ve anlayış gibi duyguların açığa çıkarılmasıyla ilgilidir. Fromm, insanların sevgi olarak tanımladıkları duygu ya da durumların sevginin özünden uzak farklı psikolojik açmazların uzantıları olduğunu ifade ediyor. Gereksinimler üzerinden oluşturulan “sevgi”nin olgunlaşmamış bireyin yalnızlık ve çaresizliğine üstü örtük bir çözüm olduğunu belirtiyor. İnsanları birbirlerinin ihtiyaçlarını karşılayan arzu nesneleri olarak değil, kişinin kendi varlığını anlamlı hale getiren sevmenin asıl nedeni şeklinde gösteriyor. Yazar, bebeklikten itibaren anne ve babadan öğrenilen sevme modelinin yetişkinlikte kardeş, arkadaş, eş ve sevgili ilişkisinde dikkate değer bir öneme sahip olduğunu açıklarken anne ve baba sevgisinin farklı boyutlarını ve kişiliğimize etkilerini de ifade etmiş. Erich Fromm’a göre sevmek, öğrenilebilecek bir eylemdir. Sebat etmeli, var oluşumuzun kökünü oluşturan bu duyguyu açığa çıkarmak için gayret göstermeliyiz. Zamanımızı bu eylemi öğrenip uygulamaya ayırmalı, benliğimizi bu duyguyla diri tutmalıyız. Fromm’un sıklıkla üzerinde durduğu bir diğer nokta ise sevginin özgürlükle ilişkisi. Sevmek zorlamanın ötesinde özgürlükle var olabilen bir eylemdir. İradeyle oluşturulan ilgi, saygı ve sorumlulukla açığa çıkar; gelişir ve derinleşir. Öte yandan yalnızlık, gerçek sevginin ön koşulu gibidir. Yazara göre yalnızlık baş edilmesi gereken bir duygu ya da bir kaçış nedeni değildir. Duygusal bütünlük içinde olanların üretkenliğini sağlayan temel duygulardan biridir. Dolayısıyla sevgi, bir başka kişinin varlığıyla yalnızlığın giderilmesi olamaz. Fromm, sevmenin de bir sanat olduğunu dile getiriyor. Nasıl ki bir sanatı öğrenmenin ve o sanatta ustalaşmanın belli ölçütleri var. Sevmek de belli koşullar ve ölçütler gerektirir. Bunlardan en önemlisi ise sevmenin kendisini yaşamın odağına koymak. Sevmeyi araçsallaştırmayıp yaşam amacına dönüştürmek. Zenginliği maddeler ve nesneler üzerinden değil, kendimiz ve dünya ile kurduğumuz sevgi ilişkisi üzerinden tanımlamak. Yazar, böyle bir perspektif ve sevgiyi ele alış biçimiyle insanın hem var oluş krizine hem de anlam arayışına çözüm üretmiş. Fromm’un sevmeyi insanın önce kendisiyle bağlantı kurması ve kendisini sevmesi üzerinden temellendirmesi oldukça önemli bir diğer nokta. Sevginin sınırları olamayacağını belirtirken kendini sevebilen birinin dünyayı, yaşamı, doğayı, komşusunu, eşini sevebileceğini ve sevebilmesinin psikolojik arka planlarını da etraflıca açıklamış. Kitapta Freud’un görüşlerine karşı çıkan Eric Fromm, kapitalizmi ve kapitalist yapıda değişen sevgi tanımlarını da eleştiriyor. Tüm dünyada hız, tüketim, dünyaya bakış açısındaki değişiklikler ve bunların ilişkilere yansımaları tartışılıyor. Bu çağın insanının kapitalizmle birlikte mutlak bir arayış içinde olduğu ve maskelenmiş bir depresifliğin göbeğinde yaşadığı belirtiliyor. Sosyal medya, internet ve farklı iletişim ağları sınırsız bir ilişki ağı vadediyor. Fakat insanın doğasına uygun, onun özünü besleyen “sevgi” den günbegün uzaklaşıldı. Bugünün insanının gerçekliği algılayış biçimlerindeki farklılaşma sevginin de tanımını değiştirdi. Fromm’un da belirttiği gibi ihtiyaçlardan ötürü ilişki kurmak sevmek midir? Biyolojik, psikolojik ya da cinsel ihtiyaçları karşılamak, yalnızlığın katlanılmazlığını savuşturmak için ilişki kurmak sevmenin bir tanımı olabilir mi? Kapitalizmin tüketim odaklı politikasının insanları yalnızlık ve yabancılaşmaya ittiği bugünün ilişkilerinde Erich Fromm’un sevmeye olan yaklaşımı insanı kendi özüyle buluşturup adına sevmek dediğimiz duyguları, eylemleri, fikirleri objektiflik içinde gözden geçirmemizi sağlıyor. İnsanın en temelde neye ihtiyacı olduğunu gösterirken sevmeyi öğrenilebilen, kucaklayıcı, kapsayıcı ve bencillikle taban tabana zıt bir eylem olarak ele alıyor. Diğer yandan bugün hem Türkiye’de hem de dünyada yaşanan sosyolojik, siyasal ve psikolojik pek çok sorunun kaynağının sevgisizlik olduğunu düşündürüyor. Nitekim Fromm, Soğuk Savaş ve nükleer silahlanma yarışına dair analizlerinde “sevme”nin meselelerin özünü oluşturduğunu belirtmiş ve çözüm olarak sevgiyi önermiş. Özellikle Türkiye’de yükselen çeşitli şiddet eylemleri toplumsal algı ve değerlerdeki değişikliğin yansıması olarak karşımıza çıkarken sevgisizliğin de bunda payının büyük olduğu aşikâr. Tam da bu noktada Sevme Sanatı’nın sağlıklı ilişkilerin oluşumunda sevginin hayati bir noktada durduğunu göstermesinin, kişiyi kendiyle dürüst bir yüzleşmeye çağırmasının oldukça önemli olduğunu düşünüyorum. SEVME SANATI Erich Fromm Türü: Kuram Say Yayınları, 2020 200 s.

  • “Hatırlamak için buradayım; olduklarımı ve bir daha asla olamayacaklarımı.”

    İrlandalı yazar Anne Griffin’in ödüllü ilk romanı Sözler Tükendiğinde, Tuğçe Aysu Gümüş’ün çevirisiyle Türkçede Sözler Tükendiğinde, ömrünün son demlerine gelmişken bir barda, hayatını tanımlayan beş kişiye kaldırdığı beş kadehle hayatını özetleyen Maurice Hannigan’ın sıcak, hüzünlü ve zaman zaman gülümseten hikâyesi… Tüm pişmanlıkları, kayıpları, düşmanlıkları, aşkları ve zaferleriyle hayatını anlatan Hannigan’ın hikâyesi, yüreğinize dokunacak. Epsilon, Anne Griffin’in çok beğenilen ve John McGahern En İyi Kurgu Ödülü’ne layık görülen Sözler Tükendiğinde adlı romanını, Tuğçe Aysu Gümüş’ün çevirisiyle edebiyatseverlerle buluşturuyor. “Hatırlamak için buradayım; olduklarımı ve bir daha asla olamayacaklarımı.” Hayatınızı özetleyecek beş kişi seçmeniz gerekse kimleri seçerdiniz? Her birine kadeh kaldıracak olsanız onlara ne söylerdiniz? Ve sözler tükendiğinde, kendinizle ilgili neleri fark ederdiniz? Seksen dört yaşındaki Maurice Hannigan, İrlanda’da küçük bir kasabadaki büyük bir otelin barında oturuyor. Her zamanki gibi tek başına ama bu gece başka… Beş farklı içki ısmarlayan Maurice Hannigan her biriyle, kendisi için hayati önem taşıyan bir kişiye kadeh kaldırıyor: Ağabeyi, kızı, baldızı, oğlu ve karısı… Yürekleri ısıtan bu güçlü anlatımda Maurice Hannigan’ın sesi, sözler tükendikten sonra bile uzun süre sizinle kalacak. Anne Griffin 1969'da Dublin'de doğdu. 2013'te yazmaya başladı ve 2015'te James Ryan, Éilis Ní Dhuibhne, Frank McGuinness, Lia Mills, Paul Perry ve Anne Enright altında çalışarak UCD'de Yaratıcı Yazarlık alanında yüksek lisans yaptı. Kısa öyküsü 'Grace' ile Hennessy Yeni İrlanda Yazma Ödülü, 'Some Tiny Clue' için Sunday Business Post Kısa Öykü Ödülü ve 'Mr. Henry'. Kısa öyküleri ayrıca The Stinging Fly, The Irish Times, Crannóg, The Lonely Crowd, Ogham Stone, The Incubator, The Weekend Read For Books' Sake ve Bunker, Cork County Libraries tarafından yayınlanan kısa öyküler koleksiyonunda yayınlandı. 2017 yılında, kısa öykü çalışmalarından dolayı ve ilk kitabını tamamlama çabalarımı desteklemek için Roscommon County Council'den John McGahern Edebiyat Ödülü'nü aldı. İlk romanı Sözler Tükendiğinde 2019'da yayınlandı ve İrlanda Kitap Ödülleri'nde Yılın Yeni Geleni Ödülü'nü aldı. Yirmi yabancı dile çevrildi. İkinci romanı Listening Still, Nisan 2021'de yayınlandı ve İngiltere ve İrlanda, Avustralya ve Yeni Zelanda'da mevcut ve Mart 2022'de ABD ve Kanada'da yayınlanacak. SÖZLER TÜKENDİĞİNDE Anne Griffin Epsilon Yayınları, 2022 Çeviri: Tuğçe Aysu Gümüş Editör: Duygu Bolut 272 s.

bottom of page